Anazitisi Nosokomeia Thessalonikis Epikoinwnia Thessgiatro
Eggrafi Melwn  Oroi Xrisis Thessgiatro  Oroi Xrisis

Πειραματικό Σχολείο Θεσσαλονίκης,80 χρόνια ιστορικής διαδρομής

 Peiramatiko sxoleio02

 

Το Πειραματικό Σχολείο του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης ιδρύθηκε το 1929 για την θεωρητική και πρακτική παιδαγωγική μόρφωση των φοιτητών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, γι΄αυτό και ήταν από τότε (μέχρι σήμερα) υπό την εποπτεία του Α.Π.Θ. Το κτίριο του σχολείου σχεδιάστηκε από τον αρχιτέκτονα Δημήτρη Πικιώνη. Έχει χαρακτηριστεί διατηρητέο έργο τέχνης και είναι από τα λίγα κτίρια εκείνης της εποχής που συνδύασε τη σύγχρονη με την παραδοσιακή μακεδονίτικη αρχιτεκτονική, τη στιγμή που στην πόλη μετά την πυρκαγιά του 1917 επικράτησε ο εκλεκτικισμός. Πρωτολειτούργησε το 1934. Έμεινε σταθερά προσανατολισμένο στον προοδευτικό δημοτικισμό που υποστήριζε ο ιδρυτής του και πρώτος επόπτης καθηγητής του, Αλέξανδρος Δελμούζος. 

 

delmouzosalexandros gr
 Αλέξανδρος Δελμούζος (1880-10 Δεκεμβρίου 1956)
 
Από τότε πέρασαν και άφησαν ανεξίτηλο το πέρασμά τους μεγάλοι δάσκαλοι και πνευματικοί άνθρωποι. Ο Γιώργος Θέμελης, ο Ιωάννης Ξηροτύρης, ο Πολύκλειτος Ρέγκος, ο Σαράντος Παυλέας, ο Κωνσταντίνος Μπότσογλου, ο Νίκος Παραλής είναι μόνο μερικές περιπτώσεις σημαντικών πνευματικών ανθρώπων.
 
ποιητής Γιώργος Θέμελης 1900 1976 ήταν ο πρώτος φιλόλογος του Πειραματικού Σχολείου του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.
 Ο ποιητής Γιώργος Θέμελης (1900-1976) ήταν ο πρώτος φιλόλογος του Πειραματικού Σχολείου του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Υπηρέτησε στο Σχολείο από την αρχή της ίδρυσής του, το 1934, έως το 1949.
 
Αναγνωστακης Τελετη Αποφοιτησης1942
Φωτογραφία των αποφοίτων του 1942 με τους καθηγητές τους.
Μαθητές και καθηγητές όλοι άρρενες.
Όρθιος τρίτος από δεξιά ο γνωστός ποιητής Μανόλης Αναγνωστάκης.
 
manolis anagnostakis
Ο Μανόλης Αναγνωστάκης (1920-2005), ένας από τους σημαντικότερους
ποιητές της Α Μεταπολεμικής Γενιάς,αποφοίτησε από το Πειραματικό Σχολείο του
Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης το 1942.
 
 
Το Πειραματικό Σχολείο είχε την τύχη να στεγαστεί σε οίκημα που σχεδιάστηκε με τη φροντίδα και την αισθητική του μεγάλου αρχιτέκτονα Δημήτρη Πικιώνη, οίκημα που ακόμη και σήμερα αποτελεί κόσμημα για την Πόλη μας.
 
Υπήρξε, χωρίς αμφιβολία, έργο του αρχιτεκτονικού κινήματος "επιστροφή στις ρίζες", που εξέφραζε τη Γενιά του 1930 στην νεότερη ελληνική αρχιτεκτονική.  Το Κίνημα "επιστροφή στις ρίζες" συνδύαζε από τη μία πλευρά τον ελληνοκεντρισμό και από την άλλη επιρροές από στοιχεία και τάσεις του μοντερνισμού της Δύσης. Δηλαδή, οι αρχιτέκτονες του κινήματος αυτού, όπως ο Δημήτριος Πηκιώνης, αναζητούσαν τον επαναπροσδιορισμό της ελληνικότητας της τέχνης χωρίς όμως να απορρίπτουν τον ευρωπαϊκό μοντερνισμό. Έτσι, για τα αρχιτεκτονικά τους σχέδια εμπνέονταν από τη μελέτη της παραδοσιακής αρχιτεκτονικής, ενώ ταυτόχρονα αξιοποιούσαν γόνιμα και στοιχεία του δυτικού μοντερνισμού.
 
Στην προκειμένη περίπτωση τα σχέδια του Πηκιώνη για το Πειραματικό Σχολείο του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης αφομοίωσαν και προσάρμοσαν δημιουργικά στοιχεία της παραδοσιακής μακεδονικής αρχιτεκτονικής στις αρχές του μοντέρνου. Τα στοιχεία της  τοπικής παραδοσιακής αρχιτεκτονικής που είναι εμφανή στο οικοδόμημα είναι  τα λεγόμενα σαχνισί, τα οποία υπήρχαν σε πολλά σπίτια της ευρύτερης γειτονιάς του σχολείου και κυριαρχούσαν στα κτίρια μακεδονικής αρχιτεκτονικής της Άνω πόλης της Θεσσαλονίκης. Τα σαχνισί, τα οποία είναι η ορολογία για τις προεξοχές πέρα από τα όρια της τοιχοποιίας του ισογείου που στηρίζονται σε ξύλινα δοκάρια, παρατηρούνται σε παραδοσιακά κτίρια της Μακεδονίας, αλλά και γενικά της Βαλκανικής και της Μ. Ασίας επί Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Τα αρχιτεκτονικά όμως αυτά στοιχεία συναντώνται και στην ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική όπου έχει επικρατήσει ο όρος "έρκερ". 
 
pikionis1
 
pikionis2
 pikionis 1
 
Ο Δημήτριος Πηκιώνης (1877-1968). Ένας από τους κορυφαίους εκπροσώπους της νεότερης ελληνικής αρχιτεκτονικής. Μπορεί να θεωρηθεί ως εκφραστής της Γενιάς του 30 στην αρχιτεκτονική.
 
Ο Πηκιώνης γεννήθηκε το 1887 στον Πειραιά. Το 1908 έλαβε το δίπλωμα του Πολιτικού Μηχανικού από το ΕΜΠ, ενώ υπήρξε και μαθητής του γνωστού ζωγράφου της Γενιάς του 30 Κ. Παρθένη,  Συνέχισε τις σπουδές του αρχικά στο Μόναχο και  έπειτα στο Παρίσι, όπου μελέτησε σχέδιο και ζωγραφική στην Académie de la grande Chaumiére. Παράλληλα γράφεται στο εργαστήριο του αρχιτέκτονα G. Chifflot και παρακολουθεί το μάθημα των αρχιτεκτονικών συνθέσεων στην École des Beaux Arts. Το 1912 επέστρεψε στην Ελλάδα όπου άρχισε τις πρώτες μελέτες για την αρχιτεκτονική της νεοελληνικής παράδοσης. Το 1925 ονομάστηκε έκτακτος Καθηγητής του Ε.Μ.Π. στην έδρα της Διακοσμητικής και το 1930 μονιμοποιήθηκε στην ίδια Έδρα.  Το 1966 εκλέχθηκε τακτικό μέλος της Ακαδημίας Αθηνών. Πέθανε το 1968.
 
Το 1956 βραβεύτηκε από την Unesco ως ένα από τα καλύτερα σχολεία του δυτικού κόσμου.
 
ΠΣΧ 4
 

ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ Π.Σ.Π.Θ

✤ 1929   Ιδρύεται το Πειραματικό Σχολείο του Α.Π. με το νόμο 4376/1929.Ιδρυτής του ο οραματιστής της παιδείας και υπέρμαχος του δημοτικισμού Αλέξανδρος Δελμούζος, καθηγητής Παιδαγωγικής.
 Delmouzos Peir Sxoleio Thes 01
Προτομή του Αλέξανδρου Δελμούζου, ιδρυτή του Πρότυπου Πειραματικού Σχολείου
Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης
 
✤ 1930  Με το νόμο 4600/1930 το Πειραματικό Σχολείο προσαρτάται στην τακτική έδρα της Παιδαγωγικής. Επόπτης του ορίζεται ο καθηγητής της Παιδαγωγικής της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου που είναι ο Αλέξανδρος Δελμούζος.
✤ 1934  Έναρξη της λειτουργίας του Πειραματικού Σχολείου του Π.Θ. σε οικόπεδο του πανεπιστημίου επί της οδού Αγίας Σοφίας. Πρώτος Διευθυντής με παρότρυνση του Αλέξανδρου Δελμούζου ο Βασίλειος Τατάκης.
✤ 1935  Το διδακτήριο αρχίζει να οικοδομείται σε σχέδια του αρχιτέκτονα Δημήτριου Πικιώνη.Το πρώτο τμήμα του κτιρίου ολοκληρώνεται κατά το σχολικό έτος 1937-1938.
✤ 1937  Ο επόπτης του Π.Σ.Π.Θ. Αλέξανδρος Δελμούζος αναγκάζεται από το δικτατορικό καθεστώς του Μεταξά σε παραίτηση.
✤ 1938  Το καθεστώς απομακρύνει με δυσμενή μετάθεση το διευθυντή του σχολείου Βασίλειο Τατάκη. 
✤ 1940  Το σχολείο κλείνει λόγω του πολέμου, επιτάσσεται από την Παθητική Αεράμυνα και βομβαρδίζεται. 
✤ 1941  Ο Αλέξανδρος Δελμούζος προτείνει νέο Διευθυντή του σχολείου , τον Ιωάννη Ξηροτύρη , ο οποίος υπηρετεί ως το 1962.
✤ 1944  Το κτίριο του σχολείου επιτάσσεται για μικρό χρονικό διάστημα από τις γερμανικές δυνάμεις κατοχής. 
✤ 1947  Εκδίδεται το πρώτο τεύχος του περιοδικού "Χρονικά". Συνεργάζονται καθηγητές του σχολείου, όπως ο ποιητής Σαράντος Παυλέας.
✤ 1955  Έναρξη λειτουργίας του μονοθέσιου του Π.Σ.Π.Θ. Πρώτος δάσκαλος ο Ευάγγελος Φραγκούλης. 
✤ 1958  Ο επόπτης του σχολείου Βασίλειος Τατάκης, καθηγητής της Φιλοσοφίας, φροντίζει για την αποπεράτωση του κτιρίου σε σχέδια πάντα του Δ. Πικιώνη. Το κτίριο παραδίδεται το σχολικό έτος 1966-67. 
✤ 1965  Μετά από πολλά χρόνια το σχολείο έχει επόπτη καθηγητή της Παιδαγωγικής τον Ανδρέα Μιχαηλίδη-Νουάρο.
✤ 1967-1973  Με νόμο το σχολείο χάνει την αυτοτέλειά του και υπάγεται πια στη Διεύθυνση Μέσης Εκπαίδευσης Θεσσαλονίκης και όχι στο Υπουργείο Παιδείας, όπως πριν. Διακόπτεται η έκδοση του περιοδικού. Καταργείται η σχολική Εφορία και το σχολείο χάνει τους πόρους του.
✤ 1976-1977  Ο νόμος 309/1976 επανασυνδέει τα Πειραματικά με το Υπουργείο Παιδείας. Κατάργηση των εισαγωγικών εξετάσεων στα Πειραματικά Γυμνάσια. 
✤ 1978  Εναρξη λειτουργίας του Νηπιαγωγείου του Π.Σ.Π.Θ. Πρώτη νηπιαγωγός η Αμαλία Ανδρεάδου. 
✤ 1980  Ο αριθμός των μαθητών διπλασιάζεται, καθώς το σχολείο γίνεται μεικτό. 
✤ 1986  Με το νόμο 1566/1985 καταργείται η αυτοτέλεια των Πειραματικών -καθώς και διάφορα προνόμιά τους- και υπάγονται πάλι στη Διεύθυνση Μέσης Εκπαίδευσης του Νομού. 
✤ 1989  Νέος επόπτης του σχολείου ο καθηγητής Παιδαγωγικής Ν. Π. Τερζής.
✤ 1992  Επανεκδίδεται το περιοδικό "Χρονικά". Ο φιλόλογος Βασίλης Χατζηβασιλείου επιμελείται την αισθητική του εμφάνιση με τη συνδρομή του καθηγητή καλλιτεχνικών και ζωγράφου Ν. Παραλή.  
✤ 1995  Το Π.Σ.Π.Θ. τιμά με εκδηλώσεις τα 60χρονα της λειτουργίας του.
✤ 2001  Κατάργηση του μονοθέσιου του Π.Σ.Π.Θ. 
✤ 2002-2003  Με προσπάθειες του επόπτη Νικολάου Π. Τερζή, καθηγητή Παιδαγωγικής, και του διευθυντή Βασίλειου Γ. Χατζηβασιλείου γίνεται ριζική ανακαίνιση του κτιρίου. 
✤ 2005  Με υπουργική απόφαση το Πειραματικό Σχολείο του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης χαρακτηρίζεται μνημείο, "διότι με την μοναδική του αρχιτεκτονική του μορφολογία συνδέει με τρόπο ιδανικό διδάγματα της μακεδονικής αρχιτεκτονικής με τις επιταγές του μοντέρνου κινήματος, όπως αυτό εκφράστηκε μεσοπολεμικά με τον Μπάουχαους και το Αρτ-ντεκώ". 1937
✤ 2005-2006  Το Π.Σ.Π.Θ. γιορτάζει τα 70 του χρόνια με ποικίλες εκδηλώσεις.
✤ 2007-2008  Επόπτρια του σχολείου αναλαμβάνει η Ζωή Παπαναούμ, καθηγήτρια Παιδαγωγικής στο Α.Π.Θ. 
✤ 2011 Το Υπουργείο Παιδείας, Διά Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων εισηγείται και η Βουλή ψηφίζει νόμο που διέπει τη λειτουργία των Προτύπων-Πειραματικών σχολείων, όπως θα ονομάζονται εφεξής. 
✤ 2013  Έγιναν μετά από 36 χρόνια εξετάσεις για την εισαγωγή μαθητών στο Π.Π.Σ.Π.Θ 
✤ 2014  Το σχολείο γιόρτασε τα 80 χρόνια από την ίδρυσή του
 
 

 
Κάντε Like στη σελίδα μας στο Facebook ''Θεσσαλονίκη-Ιστορικό Αρχείο''
για να ενημερώνεστε καθημερινά για ιστορικά θέματα της Θεσσαλονίκης και της Μακεδονίας
 

 

Read 932 times
Bookmark and Share

Translate this article:

Giatroi Xwris Synora Banner 01

Giatroi Xwris Synora Banner 02

Thessaloniki Poli twn Balkaniwn banner

Republic Radio 100.3 02

Bibliopwleio