Anazitisi Nosokomeia Thessalonikis Epikoinwnia Thessgiatro
Eggrafi Melwn  Oroi Xrisis Thessgiatro  Oroi Xrisis

Λεξικό ιατρικών όρων.

There are 1512 entries in this glossary.
Search for glossary terms (regular expression allowed)
Begins with Contains Exact term Sounds like Tick to search all glossaries
Term Definition
να μην επιχειρηθεί ανάνηψη

Οδηγία λίγο περισσότερο ακριβής από το «να μην ανανήψετε» (DNR). H DNR υπονοεί ότι εάν επιχειρηθεί ανάνηψη, ο ασθενής μπορεί να επανέλθει. H DNAR δηλώνει ότι δεν πρέπει να επιχειρηθούν προσπάθειες ανάνηψης ανεξάρτητα από την προβλεπόμενη έκβαση.

Aliases (separate with |): DNAR|Να μην επιχειρηθεί ανάνηψη
νανοτεχνολογία

Η επιστημονική μελέτη και η εφαρμοσμένη μηχανική των χημικών ή βιολογικών αντικειμένων που μετρώνται μεταξύ 1 και 1000 νανομέτρων. Αντικείμενα τόσο μικρά, είναι περί το μέγεθος ατόμων ή μικρών μορίων. Η "wet", "υγρή" νανοτεχνολογία είναι ο χειρισμός των οργανικών ή βιολογικών ενώσεων σε διαλύματα· η "dry", "ξηρά" νανοτεχνολογία είναι η εφαρμοσμένη μηχανική αντικειμένων σε επιφάνειες πυριτίου ή άνθρακα, όπως εκείνα που χρησιμοποιούνται στην υπολογιστική.

Aliases (separate with |): Νανοτεχνολογία
ναπροξένη

Ένα προπιονικό οξύ που χορηγείται από του στόματος για να ανακουφίσει ήπιο έως ισχυρό άλγος, δυσμηνόρροια, πυρετό, και φλεγμονώδεις διαταραχές, ουμπεριλαμβανομένης της ρευματοειδούς αρθρίτιδας και της οστεοαρθρίτιδας. Οι θεραπευτικές κατηγορίες στις οποίες ανήκει είναι τα μη οπιοειδή αναλγητικά, τα μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη, και τα αντιπυρετικά.

Aliases (separate with |): Ναπροξένη
ναρκοληψία

Μια διαταραχή που χαρακτηρίζεται από επαναλαμβανόμενα, ανεξέλεγκτα επεισόδια υπνηλίας κατά τη διάρκεια της ημέρας, που συνδέονται συχνά με προσωρινή μυϊκή παράλυση (καταπληξία), τα οποία μπορεί να εμφανισθούν μετά από ισχυρή συναισθηματική εμπειρία Οι άνθρωποι που επηρεάζονται από αυτή την κατάσταση μπορούν να εμφανίζουν ορισμένα επεισόδια ύπνου κάθε ημέρα Χαρακτηριστικά, οι ναρκοληπτικοί ασθενείς ξυπνούν από τον ύπνο σχετικώς εύκολα.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ: Η ναρκοληψία εμφανίζεται σης οικογένειες, και περίπου 90% των προσβεβλημένων ατόμων έχουν συγκεκριμένα ανθρώπινα λευκοκυτταρικά αντιγόνα (HLA-DQw6 ή HLA-DR2). Τα άτομα με ναρκοληψία έχουν μειωμένα επίπεδα πεπτιδίων στον εγκέφαλο, καλούμενα ορεξίνες, τα οποία επηρεάζουν τον ύπνο και τη συνείδηση.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Προγραμματισμένοι σύντομοι ύπνοι κατά τη διάρκεια της ημέρας μπορούν να αποτρέψουν τα επεισόδια ύπνου, ειδικά εάν α σύντομοι ύπνοι είναι προγραμματισμένοι να λάβουν χώρα όταν το άτομο βιώνει συνήθως επεισόδια ύπνου. Σκευάσματα που χρησιμοποιούνται για να αντιμετωπίσουν τη ναρκοληψία περιλαμβάνουν τα διεγερτικά του ΚΝΣ, όπως η θειική δεξ-τροαμφεταμίνη, ή η υδροχλωρική μεθυλφενιδάτη.

ΠΡΟΣΟΧΗ: Οι ναρκοληπτικοί πρέπει να αποφεύγουν τις δραστηριότητες που απαιτούν συνεχή επαγρύπνηση (π.χ., οδήγηση ή πιλοτάρισμα αεροσκάφους). Στο πρώτο σημείο υπνηλίας, οι προσβεβλημένοι ασθενείς πρέπει να επιδιώξουν να βρουν μια ασφαλή θέση για ύπνο. Σε πολλές Πολιτείες των ΗΠΑ, η απώλεια συνείδησης αποτελεί αιτία για ανάκληση του δικαιώματος οδήγησης. Ασθενείς με ναρκοληψία πρέπει να αναθεωρήσουν τη χρήση μηχανοκίνητων οχημάτων με τους επαγγελματίες υγειονομικής περίθαλψής τους.

Aliases (separate with |): Ναρκοληψία
ναρκωτικό

Οποιοσδήποτε παράγοντας που επηρεάζει αρνητικά τη συμπεριφορά, την υγεία, την κοινωνική συναναστροφή ή την σκέψη και είναι δύσκολο να μην χρησιμοποιηθεί με εθιστικό τρόπο. Πολλοί από αυτούς τους παράγοντες, στους οποίους συμπεριλαμβάνουν τα έκσταση, λυσεργικό οξύ (LSD), μεθαμφεταμίνες, οπιούχα και φαινοκυκλιδίνη, θεωρούνται ελεγχόμενες ουσίες στις ΗΠΑ. Παραδοσιακά, τα αλκοολούχα προϊόντα και τα προϊόντα καπνού δεν εκλαμβάνονται ως ναρκωτικά, μολονότι είναι εθιστικά και βλάπτουν πολλούς ανθρώπους.

Aliases (separate with |): Ναρκωτικό
νάτριo

ΣΥΜΒ.: Na. Το πιο άφθονο κατιόν στα εξωκυττάρια υγρά. Είναι ο κύριος συντελεστής της ωσμωτικής πίεσης και ενυδάτωσης· συμμετέχει σε πολλές εξειδικευμένες αντλίες και υποδοχείς στις κυτταρικές μεμβράνες· και διαδραματίζει θεμελιώδη ρόλο στις ηλεκτρικές δραστηριότητες του σώματος (π.χ. στη μετάδοση της νευρικής ώσης και στη μυϊκή σύσπαση).

Το νάτριο είναι ανόργανο μέταλλο με ισχυρή συγγένεια για το οξυγόνο και άλλα μη μεταλλικά στοιχεία. Έχει ατομικό βάρος 23· ατομικό αριθμό 11· και ειδικό βάρος 0,971. Το νάτριο συνιστά περίπου το 0,15% του σωματικού βάρους.

Τα φυσιολογικά επίπεδα του νατρίου στον ορό είναι μεταξύ 135 και 145 mmol/L. Π μείωση των επιπέδων νατρίου στο αίμα καλείται υπονατριαιμία ενώ η αύξησή τους υπερνατριαιμία. Αυτές οι καταστάσεις δε σχετίζονται με πλεονάσματα ή ελλείψεις νατρίου αυτές καθαυτές, αλλά με διαταραχές της σωματικής υδατικής ρύθμισης (δηλαδή, μια μεταβολή στη μετρούμενη συγκέντρωση του νατρίου προκαλείται συνήθως από κατακράτηση νερού ή έλλειψη νερού και όχι από αυξημένη συγκέντρωση ή ανεπάρκεια νατρίου στο σώμα).

ΥΠΟΝΑΤΡΙΑΙΜΙΑ: Τα χαμηλά επίπεδα νατρίου στον ορό είναι πολύ συνηθισμένα στην κλινική ιατρική και προκαλούνται από κάποια από τις παρακάτω καταστάσεις: συμφορητική καρδιακή ανεπάρκεια, νεφρική ανεπάρκεια, κίρρωση· σύνδρομο απρόσφορης έκκρισης αντιδιουρητικής ορμόνης (SiADH) αφυδάτωση· δυσλειτουργία του θυρεοειδούς αδένα ή της ορμόνης των επινεφριδίων· παρενέργειες φαρμάκων· ψυχογενής πολυδιψία· εργαστηριακά σφάλματα (π.χ. ψευδοϋπονατριαιμία). Τα συμπτώματα της υπονατριαιμίας περιλαμβάνουν αδυναμία, σύγχυση και ανορεξία. Εάν τα επίπεδα του νατρίου ελαττωθούν απότομα ενδέχεται να προκληθούν επιληπτικές κρίσεις. H θεραπεία της υπονατριαιμίας εξαρτάται από την αιτία που την προκαλεί.

ΥΠΕΡΝΑΤΡΙΑΙΜΙΑ: Αυξημένα επίπεδα νατρίου στον ορό τα οποία οφείλονται σχεδόν πάντα σε ελλείμματα ελεύθερου νερού (αφυδάτωση) και αντιμετωπίζονται με ενδοφλέβια ή από του στόματος αναπλήρωση του νερού. Σπανίως η υπερνατριαιμία μπορεί να προκύψει ως αποτέλεσμα ενδοφλέβιας έγχυσης διαλυμάτων υψηλής συγκέντρωσης νατρίου. Τα συμπτώματα της υπερνατριαιμίας περιλαμβάνουν δίψα, ορθοστατική ζάλη, αλλοιωμένη πνευματική κατάσταση και νευρομυϊκή δυσλειτουργία.

Aliases (separate with |): Νάτριo
ναυτία

Μια υποκειμενική δυσάρεστη, κυματοειδής αίσθηση στο οπίσθιο τοίχωμα του τραχήλου, του επιγαστρίου ή της κοιλίας, που είναι ή δεν είναι δυνατόν να οδηγήσει στην ώθηση ή στην ανάγκη για έμετο.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Οποιαδήποτε υλικά ή περιβαλλοντικοί παράγοντες που προκαλούν τη ναυτία πρέπει να αφαιρεθούν. Παρατηρείται η συχνότητα, ο χρόνος, το ποσό, και τα χαρακτηριστικά της ναυτίας και της συνοδευτικής έμεσης. Το έμεσμα εξετάζεται για αίμα όταν ενδείκνυται. Εφαρμόζονται μέτρα στοματικής υγιεινής, υποστήριξης και ανακούφισης. Εάν η ναυτία εμμένει, η αξιολόγηση από ειδικό μπορεί να είναι ενδεδειγμένη.

Aliases (separate with |): Ναυτία
νεανική ρευματοειδής αρθρίτιδα

Ομάδα χρόνιων, φλεγμονωδών νοσημάτων τα οποία προσβάλλουν αρθρώσεις και άλλα όργανα σε παιδιά ηλικίας κάτω των 16 ετών. Η ηλικία έναρξης της νόσου ποικίλει, όπως και οι εξωαρθρικές εκδηλώσεις. Η JRA προσβάλλει περίπου 1 στα 1000 παιδιά και είναι η πιο συνηθισμένη μορφή αρθρίτιδας της παιδικής ηλικίας. Έχουν αναγνωριστεί τουλάχιστον πέντε υποομάδες.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Τα αντιφλεγμονώδη είναι τα φάρμακα που χρησιμοποιούνται κατά κύριο λόγο. Τα κορτικοστεροειδή είναι μια εναλλακτική θεραπευτική επιλογή σε ασθενείς που δεν ανταποκρίνονται στη θεραπεία με ΜΣΑΦ, ενώ η μεταμόσχευση αιμοποιητικών αρχέγονων κυττάρων πραγματοποιείται μόνο σε συγκεκριμένα κέντρα. Η φυσιοθεραπεία και η εργοθεραπεία είναι απαραίτητες για τη διατήρηση της μυϊκής ισχύος και του εύρους των κινήσεων της άρθρωσης. Η ιριδοκυκλίτιδα θα πρέπει να αντιμετωπίζεται από οφθαλμίατρο. Για τις υπόλοιπες εξωαρθρικές εκδηλώσεις, ο ασθενής θα πρέπει να παραπέμπεται σε πεπειραμένους παθολόγους και χειρουργούς.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Το παιδί και η οικογένειά του ενημερώνονται σχετικά με την πορεία της νόσου και για τις μεθόδους αντιμετώπισής της, και ενθαρρύνονται να εκφράσουν τις ανησυχίες τους. Ο ασθενής ενθαρρύνεται να διατηρήσει μια ισορροπημένη δίαιτα, να φροντίσει ώστε να αναπαύεται σε τακτά χρονικά διαστήματα και να αποφεύγει την υπερβολική κόπωση. Η επαφή με θερμά υγρά βοηθά στην ανακούφιση από τον πόνο και την ακαμψία. Τα θερμά λουτρά, η εμβάπτιση σε δοχεία με θερμό νερό των προσβεβλημένων άνω και κάτω άκρων για 10 λεπτά, 2 ή 3 φορές την ημέρα, τα λουτρά με παραφίνη ή τα θερμά επιθέματα προσφέρουν παρέχοντας παροδική ανακούφιση από τον οξύ πόνο και το οξύ οίδημα. Η κολύμβηση συνιστάται για την ενδυνάμωση των μυών και τη διατήρηση της κινητικότητας. Επίσης, είναι σημαντική η διατήρηση ορθής στάσης του σώματος και ορθής κινητικότητας· Συστήνεται να χρησιμοποιείται κατά τον ύπνο σκληρό στρώμα και να μην χρησιμοποιείται μαξιλάρι ή μόνο ένα μικρό προκειμένου να διατηρηθεί η σωστή θέση του σώματος. Ο ασθενής θα πρέπει να βρίσκεται σε πρηνή θέση για να ευθειάζονται οι μηροί και τα γόνατά του κατά την ανάπαυση ή όταν παρακολουθεί τηλεόραση. Εάν απαιτούνται ιμάντες ή συνδετήρες, θα πρέπει να εξηγηθεί ο τρόπος χρήσης τους στον ασθενή. Οι καθημερινές δραστηριότητες και η φυσιολογική τάση του παιδιού για παιχνίδι βοηθούν ώστε να διατηρηθεί η κινητικότητα και να συμμετέχει στις θεραπευτικές ασκήσεις χρησιμοποιώντας ειδικά όργανα. Τα παιδιά με φωτοφοβία, λόγω της ιριδοκυκλίτιδας, θα πρέπει να φοράνε γυαλιά ηλίου. Το παιδί και η οικογένειά του θα πρέπει να παραπέμπονται στις τοπικές και εθνικές ομάδες υποστήριξης και πληροφόρησης, όπως είναι η Εταιρεία Αρθρίτιδας (www.arthritis.org). Στόχος της θεραπείας είναι το να μπορέσει το παιδί να αποκτήσει και να διατηρήσει τις αρθρώσεις του σε καλή κατάσταση, ώστε να μπορούν να κινούνται, να είναι εύκαμπτες και μη παραμορφωμένες, οι κινήσεις να γίνονται χωρίς καθόλου ή με ελάχιστη δυσφορία και το παιδί να μπορεί να πραγματοποιήσει τις δραστηριότητες εκείνες που είναι ανάλογες των ενδιαφερόντων, των ικανοτήτων και του επιπέδου της ανάπτυξής του, αλλά και να μπορεί να αυτοεξυπηρετείται όσο του επιτρέπεται με βάση τις ικανότητές του.

Aliases (separate with |): Νεανική ρευματοειδής αρθρίτιδα
νεανικό ξανθοκοκκίωμα

Δερματοπάθεια που μπορεί να υπάρχει εκ γενετής ή να αναπτυχθεί στους πρώτους μήνες της ζωής. Σκληρές θολωτές κίτρινες, ρόδινες ή πορτοκαλί βλατίδες, με διάμετρο από μερικά χιλιοστά έως και 4 εκατοστά, παρατηρούνται συνήθως στο τριχωτό της κεφαλής, το πρόσωπο και τον άνω κορμό. Η βιοψία αυτών των βλαβών αποκαλύπτει ιστιοκύτταρα πλούσια σε λιπίδια, φλεγμονώδη κύτταρα και γιγαντοκύτταρα Touton (πολυπύρηνα κενοτοπιώδη κύτταρα με μια στεφάνη πυρήνων και περιφερική άλω αφρώδους κυτοπλάσματος). Οι βλάβες υποχωρούν αυτόματα κατά τα πρώτα έτη της ζωής. Το νεανικό ξανθοκοκκίω-μα της ίριδας είναι μια από τις πιο συνηθισμένες αιτίες αιμορραγίας στον πρόσθιο θάλαμο του οφθαλμού κατά την παιδική ηλικία.

Aliases (separate with |): juvenile xanthogranuloma|Νεανικό ξανθοκοκκίωμα
νέκρωση

Θάνατος κυττάρων, ιστών, ή οργάνων.

Οι αιτίες της νέκρωσης περιλαμβάνουν την ανεπαρκή αιμάτωση, τους φυσικούς παράγοντες όπως το τραύμα ή ραδιενέργεια (ηλεκτρική ενέργεια, υπέρυθρη ακτινοβολία, υπεριώδης ακτινοβολία, ακτινοβολία rtpentgen, και ακτίνες ραδίου), χημικούς παράγοντες που ενεργούν τοπικά, εσωτερικά, μετά από την απορρόφηση, ή τοποθετημένοι σε λανθασμένο ιστό. Μερικά φάρμακα προκαλούν τη νέκρωση εάν εγχυθούν στους ιστούς αντί φλέβας, και μερικά όπως η δεξτράνη του σιδήρου προκαλούν νέκρωση εάν εγχυθούν σε περιοχές άλλες εκτός από εν τω βάθει μυ ή φλέβα

Aliases (separate with |): Νέκρωση
νεογνική αναζωογόνηση

Η παρεμπόδιση θανάτου ή τραυματισμού σε νεογέννητα βρέφη με τεχνικές υποστήριξης του αεραγωγού, της αναπνοής, της κυκλοφορίας και της θερμοκρασίας του σώματος του νεογνού. Στις Η.Π.Α., περίπου το 1% όλων των νεογνών απαιτεί εντατική αναζωογόνηση αμέσως μετά τη γέννηση. Η πλειοψηφία αφορά βρέφη που γεννιούνται πρόωρα (με διάρκεια κύησης < των 37 εβδομάδων). Αποτυχία στη διάγνωση και θεραπεία επειγόντων περιστατικών στη νεογνική ηλικία μπορεί να οδηγήσει σε ανεπαρκή οξυγόνωση του εγκεφάλου, της καρδιάς, των πνευμόνων και άλλων οργάνων. Επιληπτικές κρίσεις, γνωσιακά ελλείμματα, εγκεφαλοπάθεια ή εγκεφαλική παράλυση μπορεί να είναι το αποτέλεσμα καθυστερημένης διάγνωσης της ασφυξίας στη νεογνική ηλικία.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Ο ακρογωνιαίος λίθος της νεογνικής αναζωογόνησης είναι η άμεση αναγνώριση του νεογνού, το οποίο αδυνατεί να αναπνεύσει και να αιμα-τώσει τα όργανά του αποτελεσματικά. Αμέσως μετά τη γέννηση το νεογέννητο θα πρέπει να στεγνώσει, να αναρροφηθεί με προσοχή και να εκτιμηθεί για 1. Επαρκή αναπνευστική προσπάθεια (αντί άπνοιας)· 2. Καρδιακό ρυθμό > 100 σφύξεις/ mirr 3. Ικανοποιητικό μυϊκό τόνο (αντί μυϊκής χαλάρωσης)· 4. Χρώμα δέρματος που υποδεικνύει αποτελεσματική καρδιακή παροχή (αντί κυάνωσης). Η πλάτη του νεογνού μπορεί να τριφτεί απαλά με μία πετσέτα, ώστε να διε-γερθεί αποτελεσματική αναπνοή. Όταν διαγνωσθούν άπνοια, αναπνευστική δυσχέρεια, βραδυκαρδία ή πτωχή αιμάτωση του δέρματος, πρέπει να ξεκινήσουν άμεσα παρεμβάσεις, βασισμένες σε ιατρικά δεδομένα (π.χ., αυτές που προτείνονται από το Πρόγραμμα Νεογνικής Ανάνηψης της Αμερικανικής Παιδιατρικής Ακαδημίας και της Αμερικανικής Καρδιολογικής Εταιρείας. Αερισμός θετικής πίεσης με αέρα που παρέχεται από συσκευή ambu (ασκός με βαλβίδα μιας κατεύθυνσης) αναζωογονεί αποτελεσματικά τα περισσότερα βρέφη που διατρέχουν κίνδυνο νεογνικής ασφυξίας. Τα νεογνά, που παρουσιάζουν χρώση μηκωνίου του ανώτερου αναπνευστικού, καθώς και ανεπαρκή αναπνοή, βραδύ καρδιακό ρυθμό και ελαττωμένο μυϊκό τόνο θα χρειασθούν ενδοτραχειακή διασωλήνωση και αναρρόφηση, κατά προτίμηση από ένα έμπειρο ιατρό. Τα περισσότερα νεογνά ανταποκρίνονται θετικά στους χειρισμούς απελευθέρωσης του αεραγωγού και αερισμού. Καρδιακές μαλάξεις θα πρέπει να αρχίσουν, μόνο όταν ο καρδιακός ρυθμός παραμένει κάτω από τις 60 σφύξεις/min., παρά τον αερισμό με θετική πίεση (PPV) με 100% οξυγόνο για 30 sec.

Σταματήστε τις θωρακικές μαλάξεις, όταν ο καρδιακός ρυθμός είναι >60 παλμοί/min, αλλά ο PPV θα πρέπει να συνεχιστεί μέχρι ο καρδιακός ρυθμός να ξεπεράσει τους 100 παλμούς/min και το νεογέννητο να αρχίσει να αναπνέει από μόνο του. Ο PPV θα πρέπει να συνοδεύει πάντα τις καρδιακές μαλάξεις και να συγχρονίζεται, ώστε να παρέχεται μια αναπνοή μετά από κάθε τρίτη μάλαξη.

Μετά από 30 sec PPV και καρδιακών μαλάξεων, οι μαλάξεις θα πρέπει να διακοπούν και να ελεγχθεί ο καρδιακός ρυθμός, ενώ συνεχίζεται ο PPV. Αν δεν υπάρχει ψηλαφητός σφυγμός στη βάση του ομφάλιου λώρου, ο PPV θα πρέπει να διακοπεί και να ακροαστεί ο θώρακας, ώστε να προσδιοριστεί ο καρδιακός ρυθμός. Οι καρδιακές μαλάξεις είναι κατά το μέγιστο αποτελεσματικές, όταν το στέρνο συμπιέζεται σε βάθος ίσο προς το ένα τρίτο της προσθοπίσθιας διαμέτρου του θώρακα του νεογνού. Είναι προτιμότερο να χρησιμοποιούνται οι αντίχειρες στη συμπίεση του στέρνου, με τα χέρια να περικλείουν το θώρακα του νεογνού. Ενενήντα μαλάξεις ανά λεπτό θα πρέπει να συγχρονισθούν με 30 θετικής πίεσης αναπνοές, φροντίζοντας να αποφεύγονται ταυτόχρονες μαλάξεις και αερισμοί. Μπορεί να αποκτηθεί πρόσβαση στο κυκλοφορικό μέσω της ομφαλικής φλέβας ή ενδοοστικώς (μέσω της κνήμης). Φυσιολογικό αλατούχο διάλυμα και γαλακτικό διάλυμα Ringer's είναι οι προτιμώμενοι οροί. Ανταγωνιστές ναρκωτικών θα πρέπει να χορηγηθούν για την αναστροφή αναπνευστικής ή νευρολογικής καταστολής, οφειλόμενης σε λήψη υπερβολικής δόσης ναρκωτικών από τη μητέρα. Ινότροπα, όπως επινεφρίνη, θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν, όταν ο αερισμό

Aliases (separate with |): neonatal resuscitation|Νεογνική αναζωογόνηση
νεογνική υπασβεστιαιμία

Χαμηλά επίπεδα ασβεστίου ορού κατά τις πρώτες ημέρες ζωής, εξαιτίας κάποιας πάθησης της μητέρας (π.χ., διαβήτης κυήσεως ή παραθυρεοειδικές διαταραχές), ασθενειών και παθήσεων του παιδιού (π.χ., συγγενής υποπαραθυρεοειδισμός) ή θεραπειών που χορηγούνται στο νεογνό (θεραπεία μετάγγισης ή φωτοθεραπεία). Τα κοινά συμπτώματα των χαμηλών επιπέδων ασβεστίου στα νεογνά είναι ο τρόμος και οι σπασμοί.

Aliases (separate with |): Νεογνική υπασβεστιαιμία
νεογνική υπογλυκαιμία

Επίπεδα γλυκόζης αίματος μικρότερα από 40 mg/dL σε βρέφη κατά τις πρώτες ώρες της ζωής.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ: Ένας υψηλός μεταβολικός ρυθμός, μικρά αποθέματα γλυκογόνου και λίπους και μειωμένη ικανότητα γλυκονεογένεσης, συνεισφέρουν στο μεταγεννητικό κίνδυνο υπογλυκαιμίας ενός φυσιολογικού νεογνού. Περίπου το 8% των νεογνών με φυσιολογική διάρκεια κύησης που γεννιούνται κολπικά και περίπου το 16% εκείνων που γεννιούνται με καισαρική τομή, βιώνουν ένα ή περισσότερα υπογλυκαιμικά επεισόδια. Τα βρέφη διαβητικών μητέρων, καθώς και αυτά που είναι μικρά για την ηλικία κύησης παρουσιάζουν υψηλότερη επίπτωση χαμηλών επιπέδων σακχάρου αίματος. Άλλοι παράγοντες οι οποίοι συνεισφέρουν στην ταχεία κατανάλωση γλυκόζης από το νεογνό περιλαμβάνουν την παραταθείσα κύηση, τη μακροσωμία, την εκδήλωση στρες στο ψύχος, την περιγεννητική ασφυξία, τη σήψη και το σύνδρομο της αναπνευστικής δυσχέρειας.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Τα νεογνά παρακολουθούνται στενά για τρόμο, συσπάσεις, σπασμούς, τινάγματα, λήθαργο, κακή θρέψη, έμεση, άπνοια και κυάνωση. Για τα βρέφη υψηλού κινδύνου, τα επίπεδα γλυκόζης ελέγχονται κάθε 2 ώρες για τις πρώτες 6 ώρες, έπειτα κάθε 12, 24 και 48 ώρες μετά τον τοκετό. Είναι αναγκαία η άμεση θεραπεία με από του στόματος ή ενδοφλέβια γλυκόζη.

Aliases (separate with |): Νεογνική υπογλυκαιμία
νεόπλασμα (νεοπλασία)

Παθολογική ανάπτυξη μίας ομάδας κυττάρων. Μπορεί να είναι είτε καλοήθης είτε κακοήθης.

Aliases (separate with |): Νεόπλασμα (νεοπλασία)
νεοπλασματικοί δείκτες

Χημικές ουσίες του αίματος, που παράγονται από ορισμένους όγκους. Η μέτρηση των επιπέδων των δεικτών είναι χρήσιμη στην διάγνωση και την παρακολούθηση της θεραπείας.

Aliases (separate with |): Νεοπλασματικοί δείκτες
νευραλγία του τριδύμου

Πάθηση του τριδύμου νεύρου, χαρακτηριζόμενη από σύντομες προσβολές αστραπιαίων νύξεων κατά μήκος της διανομής ενός, ή περισσοτέρων από τους κλάδους του, αλλά συνήθως κατά μήκος του γναθικού νεύρου. Οι προσβολές διαρκούν για χρόνο, που κυμαίνεται από μερικά δευτερόλεπτα ως και 2 λεπτά και μπορεί να πυροδοτηθεί με το άγγιγμα, το ψύχος, τη μάσηση, το βουρτσισμάτων οδόντων, το χαμόγελο ή την ομιλία. Συμβαίνει συχνότερα σε άτομα άνω των 40 και στις γυναίκες συχνότερα από ότι στους άνδρες.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν επεισόδια προσωπικού πόνου, τα οποία συχνά συνοδεύονται από επώδυνους σπασμούς των προσωπικών μυών. Σε μακροχρόνιες περιπτώσεις, οι τρίχες της πληγείσας περιοχής γίνονται αδρές και λευκασμένες.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ Το αίτιο πιστεύεται ότι είναι η πίεση την οποία εξασκούν τα αιμοφόρα αγγεία στη ρίζα του τριδύμου στο σημείο εισόδου του στο εγκεφαλικό στέλεχος.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ Η χορήγηση προοδευτικά αυξανόμενων δόσεων καρβαμαζεπίνης συχνά είναι αποτελεσματική. Εάν είναι αναποτελεσματική, ή ακατάλληλη λόγω τοξικότητας, τότε μπορούν να χρησιμοποιηθούν άλλα αντισπασμωδικά φάρμακα Η νευρική παρεμπόδιση παρέχει προσωρινή ανακούφιση. Η χειρουργικη θεραπεία μπορεί να περιλάβει τεχνικές, όπως η αποσυμπίεση των νευρικών ριζών.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Παρατηρούνται και καταγράφονται τα χαρακτηριστικά κάθε προσβολής. Χορηγούνται, ως ενδείκνυνται, αναλγητικά φάρμακα και παρακολουθούνται για παρενέργειες. Πριν προταθεί χειρουργική επέμβαση, πρέπει να καταβληθεί προσπάθεια για τη μείωση των παραγόντων, που επιτείνουν τα συμπτώματα (π.χ., βάζοντας τον ασθενή να χρησιμοποιεί βαμβακερό επίθεμα για τον καθαρισμό του προσώπου και να χρησιμοποιεί χτένα με λεία δόντια για το χτένισμα).

Μετά τη χειρουργική επέμβαση, εκτιμώνται αισθητηριακά ελαττώματα ώστε να προληφθούν τραυματισμοί στο πρόσωπο και στις επηρεασμένες περιοχές. Ο ασθενής ο οποίος υποβλήθηκε σε εκτομή του οφθαλμικού κλάδου πρέπει να ελέγχει συχνά το μάτι για ξένα σώματα με τη βοήθεια φορητού καθρέπτη. Ο ασθενής ο οποίος υπέστει εκτομή των γναθικών κλάδων πρέπει να τρώει προσεκτικά για να αποφύγει στοματικούς τραυματισμούς (π.χ., μασώντας την τροφή από τη μη επηρεασμένη πλευρά προκειμένου να αποφύγει τραυματισμό της εσωτερικής επιφάνειας των παρειών). Οι συχνές οδοντιατρικές εξετάσεις ανιχνεύουν ανωμαλίες τις οποίες ο ασθενής δεν μπορεί να αισθανθεί.

Aliases (separate with |): trigeminal neuralgia|Νευραλγία του τριδύμου
νευρική βουλιμία

Διαταραχή που χαρακτηρίζεται από υποτροπιάζοντα επεισόδια υπερβολικής λήψης τροφής, αυτοπροκαλούμενου εμέτου και διάρροιας, υπερβολικής σωματικής άσκησης, αυστηρής δίαιτας ή νηστείας και υπερβολικής ανησυχίας σχετικά με την μορφή και το βάρος του σώματος.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Η πρώιμη αναγνώριση και παρέμβαση μπορεί να αποτρέψει την σοβαρότητα και την διάρκεια αυτής της διαταραχής της λήψης τροφής.. Οι παράγοντες που θα κρούσουν τον κώδωνα του κινδύνου για περαιτέρω διερεύνηση περιλαμβάνουν τα άτομα που έχουν επαγγέλματα καριέρας, τα οποία απαιτούν χαμηλό σωματικό βάρος, τα άτομα που έχουν κακοποιηθεί σωματικά ή που προέρχονται από οικογένειες με ιστορικό διαταραχών λήψης τροφής, μανιοκαταθλιπτικών διαταραχών ή ιστορικό χρήσης ουσιών και τα άτομα με χαμηλή αυτοεκτίμηση, αίσθημα απώλειας του ελέγχου ή επικοινωνιακές και συναισθηματικές δυσκολίες.

Το ιατρικό ιστορικό περιλαμβάνει ερωτήσεις για το σωματικός βάρος (συχνότητα μέτρησης του βάρους, το σωματικό βάρος πριν την ανάπτυξη της νόσου, την έμμηνο ρύση, και το ιστορικό των διακυμάνσεων του σωματικού βάρους). Οι αλλαγές αναπαρίστανται γραφικά, ώστε να αναγνωρισθούν αυτές που σχετίζονται με το στρες. Οι εκφράσεις του προσώπου του ασθενούς και η γλώσσα του σώματος μπορούν σε σπάνιες περιπτώσεις να βοηθήσουν τους επαγγελματίες της υγείας να αξιολογήσουν τα επίπεδα του άγχους που σχετίζονται με το σωματικό βάρος. Ο ασθενής θα πρέπει να ερωτηθεί σχετικά με τις αντιλήψεις του για το ιδανικό σωματικό βάρος και την συνολική εμφάνιση του σώματος, όπως και για συγκεκριμένες περιοχές (π.χ. γοφοί, μηροί, κοιλιακή χώρα). Η σχεδίαση εικόνων από τον ασθενή σχετικά με την αντίληψη της σωματικής του εικόνας μπορεί να βοηθήσει στην συλλογή των ανωτέρω πληροφοριών. Προσδιορίζονται οι οποιεσδήποτε δίαιτες, περιλαμβανομένου του τύπου, της συχνότητας και της διάρκειας της δίαιτας, το τι τις παρακίνησε και η ύπαρξη εξωτερικών επιρροών, όπως η πίεση από τον σύντροφο.

Η ολοκληρωμένη αντικειμενική εξέταση περιλαμβάνει την διανοητική κατάσταση, με αξιολόγηση των ευρημάτων από την φυσική εξέταση των άλλων συστημάτων, τα οποία ενδέχεται να υποδείξουν διαταραχή λήψης τροφής. Οι εργαστηριακές δοκιμασίες περιλαμβάνουν την μέτρηση των ηλεκτρολυτών και την γενική αίματος.

Σημαντική είναι και η αποτίμηση των ψυχολογικών, σεξουαλικών και φυσιολογικών εκδηλώσεων της βουλιμίας, συμπεριλαμβανομένης της κατάθλιψης, των αυτοκτονικών ιδεών και της κατάχρησης ουσιών. Το οικογενειακό ιστορικό θα πρέπει να περιλαμβάνει πληροφορίες σχετικά με ψυχιατρικά προβλήματα, την ύπαρξη σωματικής ή σεξουαλικής κακοποίησης, τα πρότυπα επικοινωνίας και την ποιότητα των διαπροσωπικών σχέσεων.

Ο ασθενής με νευρική βουλιμία θα πρέπει να παραπέμπεται για συμβουλευτική, με έμφαση στον τρόπο διάσπασης του φαύλου κύκλου βουλιμίας/καθαρτικών μέσων και στην ανάκτηση του ελέγχου της διατροφικής συμπεριφοράς. Ο ασθενής και η οικογένεια πρέπει να αναγνωρίσουν και να κατανοήσουν την ανάγκη ενδονοσοκομειακής ή εξωνοσοκομειακής θεραπείας, συμπεριλαμβανομένης της τροποποίησης της συμπεριφοράς, της δομημένης ομαδικής θεραπείας και της οικογενειακής θεραπείας. Αν χορηγηθούν αντικαταθλιπτικά ως επικουρική θεραπεία, θα πρέπει να επεξηγηθούν τα δοσολογικά σχήματα και οι παρενέργειες.

Σε ένα νοσοκομειακό ίδρυμα, οι ασθενείς επιβλέπονται κατά την διάρκεια των γευμάτων και για μια ώρα μετά, με συγκεκριμένα χρονικά όρια για το κάθε γεύμα και σε ένα ευχάριστο περιβάλλον. Μπορεί να γίνουν συμφωνίες σχετικά με το ποσοστό και το είδος των λαμβανόμενων τροφών και να καθιερωθούν ανταμοιβές για την ικανοποιητική απόκτηση βάρους. Ο ασθενής ενθαρρύνεται να αναγνωρίσει και να εκφράσει τα συναισθήματα του σχετικά με την διατροφική συμπεριφορά. Παρέχεται επιθετική εκγύμναση, ώστε να βοηθηθεί ο ασθενής να ανακτήσει τον έλεγχο της συμπεριφοράς του και να επιτύχει μια ρεαλιστική, θετική εικόνα για τον εαυτό του. Περιγράφονται οι κίνδυνοι που οδηγούν σε πρόκληση εμετού, όπως η κατάχρηση εμετικών, διουρητικών και υπακτικών φαρμάκων. Πηγές για επιπλέον υποστήριξη και πληροφόρηση αποτελούν οι ομάδες αλληλοβοήθειας και οι σύλλογοι όπως ο Αμερικανικός Σύλλογος Ανορεξίας/Βουλιμίας.

Aliases (separate with |): Νευρική βουλιμία
νευρική ώση

Ένα αυτο-αναπαραγόμενο ηλεκτρικό σήμα που μεταδίδεται κατά μήκος της μεμβράνης ενός νεύρου. Στο τέλος του άξονα του νεύρου, η ηλεκτρική ώση διεγείρει την απελευθέρωση ενός νευροδιαβιβαστή, ο οποίος πιθανών να διεγείρει ή να αναστείλει μία άλλη ηλεκτρική ώση κάποιας άλλης νευρικής ίνας, να προκαλέσει μυική συστολή ή έκκριση αδένα, ή να δημιουργήσει μία αίσθηση στον εγκέφαλο. Η ταχύτητα ποικίλει ανάλογα με την διάμετρο της ίνας και την παρουσία ή απουσία ελύτρου μυελίνης. Οι πλέον ταχείς νευρώνες αγωγής στα θηλαστικά (50 με 80 m/sec) είναι μεγάλοι, εμμύελοι νευρώνες.

Aliases (separate with |): Νευρική ώση
νευρικό κύτταρο

Νευρώνας. nerve ending νευρική απόληξη. Η απόληξη μιας νευρικής ίνας (άξονα ή δενδρίτη) σε μία περιφερειακή δομή. Μπορεί να είναι αισθητήρια (υποδοχέας), ή κινητική (τελεστής). Οι αισθητήριες απολήξεις μπορεί να είναι μη εγκυστωμένες (πχ, ελεύθερες νευρικές απολήξεις, περιτριχικές απολήξεις, ή οπτικά σωμάτια του Merkel), ή μπορεί να είναι εγκυστωμένες (π.χ., αποληκτικοί βολβοί του Krause, σωμάτια του Meissner, σωμάτια Vater-Pacini, ή νευρομυικές, ή νευροτενοντικές άτρακτοι). nerve entrapment syndrome σύνδρομο νευρικής παγίδευσης (νευροπάθεια εκ παγίδευσης). Συμπίεση ενός νεύρου, ή νεύρων με αποτέλεσμα τη νευρική βλάβη. Αυτό μπορεί να προκαλέσει αναισθησία ή πόνο, εάν επηρεασθεί αισθητήριο νεύρο και παράλυση, εάν εμπλακεί κινητικό νεύρο. Η συμπίεση μπορεί να είναι εξαιτίας φυσικής πίεσης στο νεύρο (πχ., ο ύπνος σε στάση κατά την οποία το νεύρο πιέζεται από τις παρακείμενες δομές), ή εξαιτίας πρηξίματος ενός ιστού στο διαμέρισμα από το οποίο διέρχεται το νεύρο.

Aliases (separate with |): Νευρικό κύτταρο
νευρικό σύστημα

Ένα από τα ρυθμιστικά συστήματα, αποτελούμενο από εκατομμύρια νευρώνων οργανωμένων σε ακριβείς οδούς για τη μετάδοση ηλεκτροχημικών ώσεων και από κύτταρα της νευρογλοίας τα οποία έχουν ποικίλες λειτουργίες περιλαμβανομένης της κατασκευής ελύτρων μυελίνης των νευρώνων. Αποτελείται από τον εγκέφαλο και τον νωτιαίο μυελό (κεντρικό νευρικό σύστημα, ΚΝΣ) και τα κρανιακά και νωτιαία νεύρα (περιφερειακό νευρικό σύστημα), που περιλαμβάνουν τα νεύρα του αυτόνομου νευρικού συστήματος και τα γάγγλιά του.

Βλ: autonomic nervous system· central nervous system.ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ: Οι υποδοχείς ανιχνεύουν εξωτερικές και εσωτερικές μεταβολές και μεταδίδουν ώσεις κατά μήκος αισθητηρίων νεύρων στο κεντρικό νευρικό σύστημα. Οι υποδοχείς ανευρίσκονται στο δέρμα, στους μύες και στις αρθρώσεις, στα σπλάγχνα και στα όργανα των ειδικών αισθήσεων: τον οφθαλμό, το αυτί και τα όργανα της γεύσης και της όσφρησης. Το κεντρικό νευρικό σύστημα χρησιμοποιεί αυτή την αισθητήρια πληροφορία προκειμένου να ξεκινήσει τις απαραίτητες αντιδράσεις στις μεταβολές, αντανακλαστικά τα οποία εμπλέκουν μυϊκή σύσπαση ή αδενική έκκριση, ή εκούσιες κινήσεις σε όλες των οποίων μεσολαβούν κινητικοί νευρώνες. Μια εξειδικευμένη λειτουργία του εγκεφάλου είναι η ολοκλήρωση, ανάλυση και αποθήκευση της πληροφορίας για μετέπειτα πιθανή χρήση, αυτή η λειτουργία είναι η μάθηση και η μνήμη.

Aliases (separate with |): Νευρικό σύστημα
νευρικό σύστημα του εντέρου

Τα εκατομμύρια των νευρικών ινών του πεπτικού σωλήνα, που διατάσσονται στο υποβλεννογόνιο και στο μυεντερικό πλέγμα, και τα οποία ρυθμίζουν την κινητικότητα και τις εκκρίσεις του γαστρεντερικού σωλήνα. Το σύστημα αυτό συνδέεται με το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα (ΚΝΣ) μέσω συμπαθητικών και παρασυμπαθητικών οδών, μπορεί όμως να λειτουργήσει και ανεξάρτητα από το ΚΝΣ.

Aliases (separate with |): Νευρικό σύστημα του εντέρου
νευρικός αποκλεισμός

Μέθοδος ανακούφισης από τον πόνο μέσω της έγχυσης κατάλληλων φαρμάκων σε νευρικό ιστό.

Aliases (separate with |): Νευρικός αποκλεισμός
νευρίτιδα

Φλεγμονή νεύρου συνήθως συνδεόμενη με εκφυλιστική διαδικασία.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Υπάρχουν πολλές μορφές νευρίτιδας, συμπεριλαμβανομένης της νευραλγίας του επηρεασμένου μέλους, υπεραισθησίας, παραισθησίας, δυσαισθησίας, υπαισθησίας, αναισθησίας, μυϊκής ατροφίας του σωματικού μέλους το οποίο νευρώνεται από το επηρεασμένο νεύρο, παράλυσης και απώλειας αντανακλαστικών.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ Η νευρίτιδα μπορεί να προκληθεί από μηχανικούς παράγοντες, όπως συμπίεση ή κάκωση του νεύρου, ή τοπική μόλυνση συμπεριλαμβανομένης και της μόλυνσης ενός νεύρου. Ενδέχεται να συνοδεύει ασθένειες όπως η λέπρα, ο τέτανος, η φυματίωση, η ελονοσία ή η ιλαρά. Τοξίνες και ιδιαίτερα η δηλητηρίαση από βαριά μέταλλα (αρσενικό, μόλυβδος, ψευδάργυρος), αλκοόλ, ή τετραχλωράνθρακα ενδέχεται να είναι οι αιτιολογικοί παράγοντες. Η νευρίτιδα ενδέχεται να επέλθει εξαιτίας έλλειψης θειαμίνης, γαστρεντερικής διαταραχής, διαβήτη, τοξιναιμίας κατά την εγκυμοσύνη ή πάθηση των περιφερειακών αγγείων.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Παρακολουθούνται μεταβολές της κινητικής και αισθητήριας λειτουργία. Για την ανακούφιση του πόνου χρησιμοποιείται σωστή τοποθέτηση και ενδεικνυόμενα αναλγητικά φάρμακα Παρέχεται ανάπαυση και τα προσβεβλημένα άκρα αναπαύονται περιορίζοντας τη χρήση τους και χρησιμοποιώντας βοηθήματα. Διεξάγονται παθητικές ασκήσεις περιορισμένου εύρους κίνησης προκειμένου να βοηθηθεί η πρόληψη σχηματισμού μόνιμης σύσπασης. Παρέχεται δερματική φροντίδα και κατάλληλη διατροφή και διαιτητική θεραπεία για την αντιμετώπιση μεταβολικών διαταραχών. Οι παρέχοντες ιατρική μέριμνα απομακρύνουν τους αιτιολογικούς παράγοντες ή συμβουλεύουν τον ασθενή για την αποφυγή τους. Αφ' ότου υποχωρήσει ο πόνος, πραγματοποιούνται οι ενδεικνυόμενες δραστηριότητες, όπως η χειρομάλαξη, η ηλεκτροδιέγερση και η άσκηση.

Aliases (separate with |): Νευρίτιδα
νευροβλάστωμα

Κακοήθης αιμορραγικός όγκος αποτελούμενος κυρίως από κύτταρα όμοια με νευροβλάστες από τους οποίους προέρχονται οι νευρώνες του συμπαθητικού συστήματος, ιδιαίτερα του επινεφριδιακού μυελού. Αυτός ο όγκος προκαλείται κυρίως σε βρέφη και παιδιά. Οι πρωτογενείς περιοχές εντοπίζονται στο μεσοθώρακα και στο οπισθοπεριτόναιο.

Aliases (separate with |): Νευροβλάστωμα
νευρογενής ανορεξία

Μια διατροφική διαταραχή η οποία χαρακτηρίζεται από απώλεια βάρους, απίσχνανση, διαταραχή της εικόνας του σώματος και φόβο για την αύξηση του βάρους. Οι ασθενείς με αυτή τη διαταραχή χάνουν βάρος είτε λόγω υπερβολικής δίαιτας είτε αποβάλλοντας της θερμίδες τις οποίες κατανάλωσαν. Η νόσος τυπικά εμφανίζεται στις βιομηχανικές χώρες και συνήθως ξεκινάει κατά την εφηβεία. Οι νεαρές γυναίκες είναι 10 έως 20 φορές πιθανότερο να εμφανίσουν τη νόσο σε σχέση τους άνδρες. Τυπικά, η απώλεια βάρους είναι μεγαλύτερη από το 15% και συχνά συνοδεύεται από σημαντικές μεταβολικές διαταραχές. Σε αυτές μπορεί να συμπεριλαμβάνονται σοβαρές ηλεκτρολυτικές διαταραχές, υποπρωτεϊναιμία και ενδοκρινικές διαταραχές. Επίσης είναι δυνατόν να εκδηλωθούν διαταραχές στο ανοσοποιητικό σύστημα, αναιμία και δευτεροπαθείς καρδιακές αρρυθμίες. Στις γυναίκες η αμηνόρροια είναι επίσης χαρακτηριστική. Η νόσος, συχνά είναι ανθεκτική στη θεραπεία. Η διάγνωση τίθεται με βάση τα ακόλουθα κριτήρια: Υπερβολικός φόβος μήπως και εμφανιστεί παχυσαρκία. Αυτός ο φόβος δεν περιορίζεται καθώς ο ασθενής χάνει βάρος. Ο ασθενής ισχυρίζεται ότι είναι παχύς ακόμα και όταν είναι απισχνασμένος. Είναι δυνατόν να παρατηρηθεί απώλεια ακόμα και 25% σε σχέση με το αρχικό βάρος του ασθενούς. Δεν υπάρχει κάποια γνωστή παθολογική κατάσταση η οποία να προκάλεσε αυτή την απώλεια βάρους. έπάρχει μια άρνηση διατήρησης του σωματικού βάρους πάνω από ένα ελάχιστο φυσιολογικό για την ηλικία και το ύψος του ασθενoύς. Συνήθως απαιτείται ενδονοσοκομειακή ψυχιατρική αντιμετώπιση εάν ο ασθενής συνεχίζει να αρνείται να το φαγητό. Είναι δυνατόν να χρειαστεί παρεντερική σίτιση.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Η νοσηλεύτρια, ο διαιτολόγος και ο ιατρός παρακολουθούν τα ζωτικά σημεία και τα επίπεδα των ηλεκτρολυτών του ασθενούς · την καθημερινή πρόσληψη και απέκκριση τροφής· τον τύπο της τροφής, την ποσότητα της τροφής και κατά προσέγγιση τις θερμίδες που προσλαμβάνει ο ασθενής· και τις εργαστηριακές του εξετάσεις. Ο ασθενής ζυγίζεται καθημερινά ή ανά εβδομάδα ανάλογα με το τι ενδείκνυται σε κάθε περίπτωση. Επίσης αν είναι αναγκαίο, ο ασθενής ελέγχεται, πριν από τη μέτρηση του βάρους του, μήπως και έχει κρύψει κάποιο βάρος σε κάποια από τις κοιλότητες του σώματος, στις μασχάλες ή στα μαλλιά. Παρέχονται στον ασθενή μικρά και συχνά γεύματα καθώς και πλούσια σε θερμίδες υγρά· ο ασθενής είναι πιθανόν να δεχθεί υγρά πιο εύκολα. Εάν είναι απαραίτητη η σίτιση του ασθενούς παρεντερικά ή μέσω ρινογαστρικού καθετήρα, θ· πρέπειπροηγουμένως να εξηγηθεί στον ασθενή και στην οικογένειά του η σημασία και ο τρόπος που θα πραγματοποιηθεί η όλη διαδικασία. Επίσης, εάν υπάρχει οίδημα ή φούσκωμα, επίσης εξηγείται στον ασθενή για πιο λόγο υπάρχει καθώς και ότι είναι παροδικό. Οι δραστηριότητες του ασθενούς παρακολουθούνται ώστε να προληφθεί ο εμετός, η λήψη καθαρτικού ή υπερβολική άσκηση. Ο ασθενής ενημερώνεται σχετικά με το ότι η βελτίωση της διατροφής του είναι δυνατόν να βελτιώσει και τις εργαστηριακές του εξετάσεις. Αποφεύγονται οι συζητήσεις σχετικά με το φαγητό ή παρόμοια ζητήματα. Ο ασθενής ενθαρρύνεται να αναγνωρίσει και να εκφράσει τα συναισθήματάτου· η υποστηρικτική συμπεριφορά βοηθάει. Βοήθεια προσφέρεται επίσης στην οικογένεια και στους στενούς φίλους προκειμένου να αντιμετωπίσουν τα συναισθήματά τους σχετικά με τον ασθενή και τη συμπεριφορά του και επίσης προτρέπονται να μη συζητήσουν το θέμα του φαγητού ή του βάρους με τον ασθενή. Ο ασθενής και η οικογένεια προτρέπονται επίσης να αναζητήσουν τη βοήθεια κάποιου επαγγελματία και παραπέμπονται στους τοπικούς και κρατικούς οργανισμούς παροχής υποστήριξης και πληροφοριών. Η σταθεροποίηση του βάρους και του τύπου της διατροφής, η ικανότητα έκφρασης των συναισθημάτων και η βελτίωση των σχέσεων ανάμεσα στην οικογένεια και τον ασθενή αποτελούν ενδείξεις επιτυχημένης θεραπευτικής παρέμβασης.

Aliases (separate with |): Νευρογενής ανορεξία
νευροπάθεια

Νευρική δυσλειτουργία, που προκαλεί αιμωδίες (μούδιασμα) ή κινητικές διαταραχές σε μία περιοχή του σώματος. Μπορεί να αποτελεί παρενέργεια των χημειοθεραπευτικών φαρμάκων.

Aliases (separate with |): Νευροπάθεια
νευρώνας

Ένα νευρικό κύτταρο, η δομική και λειτουργική μονάδα του νευρικού συστήματος. Ένας νευρώνας αποτελείται από ένα κυτταρικό σώμα (περικάρυο) και τις αποφύσεις του, έναν άξονα και έναν ή περισσότερους δενδρίτες. Οι νευρώνες λειτουργούν για την εισαγωγή και μετάδοση ώσεων. Μεταδίδουν ώσεις σε άλλους νευρώνες ή άλλα κύτταρα απελευθερώνοντας νευροδιαβιβαστές στις συνάψεις. Εναλλακτικά ένας νευρώνας μπορεί να απελευθερώσει νευροορμόνες στην κυκλοφορία.

Aliases (separate with |): Νευρώνας
νεφελοποιητής

Συσκευή ψεκασμού ενός φαρμάκου μέσω εισπνοής.

Aliases (separate with |): Νεφελοποιητής
νεφρική ανεπάρκεια, οξεία

Μία αιφνίδια αύξηση των επιπέδων της κρεατινίνης του ορού κατά 25 % ή περισσότερο. Η οξεία νεφρική ανεπάρκεια μπορεί να είναι παροδική (διάρκειας ημερών ή εβδομάδων πριν την αποκατάσταση ή μπορεί να μεταπέσει σε χρόνια (τελικού σταδίου) νεφρική πάθηση.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Οξεία νεφρική ανεπάρκεια οφειλόμενη σε απόφραξη της ουρητηρικής οδού συχνά αντιμετωπίζεται πλήρως, όταν η ροή των ούρων αποκαθίσταται (ειδικά, μετά από την τοποθέτηση ουροκαθετήρα ή την πραγματοποίηση προστατεκτομής). Η νεφρική ανεπάρκεια οφειλόμενη σε προνεφρικά αίτια βελτιώνεται μερικές φορές με χορήγηση υγρών και υποστήριξη της αρτηριακής πίεσης, αλλά μπορεί να απαιτήσει και άλλη αντιμετώπιση, συμπεριλαμβανομένης και της αιμοκάθαρσης. Η θεραπεία της ΟΝΑ, που οφείλεται σε ενδονεφρικές παθήσεις και νεφροτοξικές ουσίες εξαρτάται από την υποκείμενη αιτία και τη διάρκεια της έκθεσης. Για παράδειγμα, ανοσοκατασταλτικά φάρμακα μπορούν να αναστρέψουν τη βλάβη σε ασθενείς με ΟΝΑ οφειλόμενη σε σπειραματονεφρίτιδα ή νεφρική αγγειίτιδα, ενώ ενισχυμένη διούρηση είναι η κατάλληλη θεραπεία για αυτούς, των οποίων η ασθένεια οφείλεται σε ραβδομυόλυση.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Προσδιορίζεται η συγκεκριμένη αιτία και αντιμετωπίζεται, αν αυτό είναι εφικτό. Ο νοσηλευτής καθοδηγεί τον ασθενή αναφορικά με περιορισμούς στη δίαιτα και τη λήψη υγρών, προάγει την αποτροπή της λοίμωξης και συμβουλεύει τον ασθενή σχετικά με περιορισμούς των δραστηριοτήτων, εξαιτίας αλλαγών στο μεταβολισμό.

Εκτιμάται η νευρολογική κατάσταση και λαμβάνονται μέτρα ασφαλείας. Παρακολουθούνται η ημερήσια ποσότητα προσλαμβανόμενων και αποβαλλόμενων υγρών, καθώς και το βάρος του ασθενή σε καθημερινή βάση (εκτίμηση του επιπέδου των υγρών). Καθημερινές εξετάσεις αίματος για τον προσδιορισμό της οξεοβασικής και ηλεκτρολυτικής ισορροπίας. Ο νοσηλευτής θα πρέπει να αξιολογεί τον ασθενή για οίδημα στα κάτω άκρα και τα πόδια, τα χέρια και την οσφύ και πέριξ των οφθαλμών. Επιπλέον, καταγράφεται το χρώμα και η καθαρότητα των ούρων. Ο ασθενής εκτιμάται για γαστρεντερική και δερματική αιμορραγία και αναιμία και τα συστατικά του αίματος αναπληρώνονται ή χορηγείται ερυθροποιητίνη, σύμφωνα με τη συνταγογράφηση. Αρτηριακή πίεση, σφύξεις, ρυθμός αναπνοής και ακρόαση καρδιάς και πνευμόνων εκτιμώνται τακτικά (πχ., προς ανεύρεση στοιχείων περικαρδίτιδας ή υπερφόρτωσης υγρών). Η παρακολούθηση της καρδιακής λειτουργίας χρησιμοποιείται για την ανίχνευση μεταβολών στην καρδιακή αγωγιμότητα, που σχετίζονται με υπερκαλιαιμία Ανορεξία, ναυτία και έμετος, ως αποτέλεσμα της ουραιμίας, οδηγούν σε φτωχή θρέψη με απώλεια μυϊκής μάζας. Η θρεπτική υποστήριξη είναι κριτικής σημασίας στην αντιμετώπιση της κακής θρέψης, της λοίμωξης καθώς και στον περιορισμό των ηλεκτρολυτικών διαταραχών. Η πτωχή πρωτεϊνική και θερμιδική θρέψη κυριαρχεί στην ΟΝΑ. Η δίαιτα του ασθενή με νεφρική ανεπάρκεια απαιτεί προσεκτική διαχείριση των συνολικών θερμίδων, πρωτεϊνών, ηλεκτρολυτών, μεταλλικών στοιχείων, βιταμινών και του όγκου υγρών. Θα πρέπει να παρέχει αρκετές θερμίδες (30-35 kcal/kg) από τα λίπη και τους υδρογονάνθρακες, ώστε να περιορίσει την κατάρρευση των μυών. Συγχρόνως, η πρόσληψη πρωτεϊνών θα πρέπει να περιορισθεί σε περίπου 1,2-1,3 g/kg προς ελάττωση της αζωθαιμίας. Η πρόσληψη νατρίου θα πρέπει να περιορισθεί στα 2-4 g. την ημέρα, ώστε να περιορίσει την κατακράτηση ύδατος και την υπέρταση. Η πρόσληψη καλίου περιορίζεται, γιατί στη νεφρική ανεπάρκεια το κάλιο δεν αποβάλλεται από τους νεφρούς και η υπερκαλιαιμία μπορεί να οδηγήσει σε μυϊκή αδυναμία και καρδιακές αρρυθμίες. Η πρόσληψη φωσφόρου από το στόμα πρέπει επίσης να περιοριστεί. Εναλλακτικά, φωσφοροδεσμευτικά φάρμακα λαμβάνονται με τα γεύματα, ώστε να αποτραπεί η υπερφωσφαταιμία. Συμπληρώματα ασβεστίου χορηγούμενα από το στόμα χρησιμοποιούνται συχνά γι' αυτό το σκοπό. Συμπληρώματα βιταμινών Β, C και φυλλικού οξέος χορηγούνται συχνά. Τα υγρά συνήθως περιορίζονται στον όγκο των ούρων εικοσιτετραώρου του ασθενούς, προσθέτοντας 500-700 ml για μεταβολικές ανάγκες. Η οξεία νεφρική ανεπάρκεια συχνά μεταπίπτει σε χρόνια νόσο. Πολλοί ασθενείς με ΟΝΑ, που χρειάζονται εντατική θεραπεία, θα πεθάνουν. Ως εκ τούτου, απαιτείται ψυχολογική υποστήριξη του ασθενούς και της οικογένειας και εκπαίδευση της οικογένειας για το θεραπευτικό σχήμα (συμπεριλαμβανομένης της αιμοδιάλυσης, αν είναι απαραίτητη), τους διαιτητικούς περιορισμούς και τη χρήση της φαρμακευτικής αγωγής. Επειδή σε μερικούς ασθενείς θα χρειασθεί ο σχηματισμός αρτηριοφλεβώδους συριγγίου για την αιμοδιάλυση, η ενδοφλέβια πρόσβαση θα πρέπει να περιορίζεται στην κοιλιακή επιφάνεια των άνω άκρων, όποτε αυτό είναι δυνατό. Αν η ΟΝΑ δεν αναστρέφεται, αλλά εξελίσσεται σε χρόνια (τελικού σταδίου) νεφρική ανεπάρκεια, κανονίζονται συναντήσεις σε τακτά διαστήματα με νεφρολόγο και παρέχονται αξιολόγηση και εκπαίδευση με σκοπό τη συνέχιση της αιμοδιάλυσης ή/και την πιθανή μεταμόσχευση νεφρού. Γίνεται αναφορά σε επαγγελματική ή άλλη δυνατότητα συμβουλευτικής, όπως χρειάζεται.

Aliases (separate with |): Νεφρική ανεπάρκεια, οξεία
νεφρικη νόσος τελικού σταδίου

Το στάδιο της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας κατά το οποίο η κάθαρση της κρεατινίνης έχει μειωθεί περίπου στα 5 ml/ λεπτό. Απαιτούνται θεραπείες υποκατάστασης της νεφρικής λειτουργίας προκειμένου να αποφευχθεί η επικίνδυνη για τη ζωή υπερφόρτωση με υγρά, η υπερκαλιαιμία και οι άλλες επιπλοκές της ουραιμίας.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ Η νεφρική ανεπάρκεια τελικού σταδίου μπορεί να προέλθει ως επακόλουθο πολλών άλλων παθήσεων, όπως ο σακχαρώδης διαβητης, η υπέρταση, η σπειραματονεφρίτιδα, η αγγειίτιδα, το πολλαπλό μυέλωμα, η κατάχρηση αναλγητικών, η οποιαδήποτε από τις αιτίες της οξείας νεφρικής ανεπάρκειας (π.χ. καταπληξία, αφυδάτωση, μεταποφρακτική νεφροπάθεια, η έκθεση σε νεφροτοξίνες, όπως οι αμινογλυκοσίδες, ο μόλυβδος η ακτινοσκιερές ουσίες). Στις ΗΠΑ, περίπου 300.000 άτομα λαμβάνουν θεραπεία για ESRD.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ Οι ασθενείς μπορεί να παραπονούνται για εύκολη κόπωση (π.χ. ως αποτέλεσμα αναιμίας), δυσκολία στη συγκέντρωση, ευερεθιστότητα, μεταβολές στην προσωπικότητα, υπνηλία, ναυτία, εμέτους, ανορεξία, οίδημα, δύσπνοια (όταν η κατακράτηση υγρών οδηγεί σε πνευμονικό οίδημα) η ελαττωμένη διούρηση. Μερικοί ασθενείς που καθίστανται έντονα ουραιμικοί μπορεί να πέσουν σε λήθαργο η κώμα, ενώ άλλοι αναπτύσσουν ουραιμική περικαρδίτιδα. Γενικά, τα πρώιμα συμπτώματα της νεφρικής ανεπάρκειας είναι μη ειδικά.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Η κάθαρση (αιμοκάθαρση με τεχνητό νεφρό η περιτοναϊκή κάθαρση) η η μεταμόσχευση νεφρού χρησιμοποιούνται για την αποκατάσταση στης νεφρικής λειτουργίας σε ασθενείς με νεφρική ανεπάρκεια τελικού σταδίου. Άλλες θεραπείες περιλαμβάνουν τη χορήγηση υδατοδιαλυτών βιταμινών, φαρμάκων που δεσμεύουν τα φωσφορικά, ερυθροποιητίνη, και ρυθμιστικά διαλύματα διττανθρακικών. Η διατροφική αγωγή, που περιλαμβάνει γεύματα με περιορισμό στην ποσότητα των υγρών, του νατρίου, του καλίου και της πρωτεΐνης, προλαμβάνει επιπλοκές όπως η κατακράτηση υγρών και η υπερκαλιαιμία. Ο αυστηρός έλεγχος της αρτηριακής πίεσης και της γλυκόζης αίματος σε ασθενείς με υπέρταση και διαβήτη αντίστοιχα, παρατείνει τη νεφρική λειτουργία και προλαμβάνει την επιδείνωση.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Οι ασθενείς με ESRD πρέπει να αποφεύγουν τα φάρμακα που μπορεί να βλάψουν τους νεφρούς (όπως τα μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη φάρμακα) η φάρμακα που μπορεί να συσσωρευθούν σε τοξικές συγκεντρώσεις ως αποτέλεσμα νεφρικής ανεπάρκειας (φάρμακα δηλαδή που φυσιολογικά απεκκρίνονται από τους νεφρούς, όπως η ασπιρίνη, το μαγνήσιο η η μετφορμίνη).

Aliases (separate with |): Νεφρικη νόσος τελικού σταδίου
νεφρική νόσος, πολυκυστική

Κληρονομήσιμη νεφρική διαταραχή που μεταδίδεται ως αυτοσωμικό υπολειπόμενο χαρακτηριστικό στα βρέφη και ως αυτοσωμικό επικρατές χαρακτηριστικό στους ενήλικες. H PKD ονομαζόταν αρχικά πολυκυστική νεφρική νόσος των ενηλίκων. Χαρακτηρίζεται από το σχηματισμό κύστεων σε όργανα με έντονη αγγείωση, ιδιαίτερα στους νεφρούς και στο ήπαρ, και από γαστρεντερικές και καρδιαγγειακές ανωμαλίες. Περιλαμβάνονται επίσης εκκολπώματα εντέρου, ανωμαλίες των καρδιακών βαλβίδων και ενδοκρανιακά και αορτικά ανευρύσματα. Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν υπέρταση, οξύ και χρόνιο άλγος και λοιμώξεις της ουροποιητικής οδού. Είναι μια από τις πιο συνηθισμένες κληρονομήσιμες διαταραχές και εμφανίζεται με συχνότητα 1 ανά 400 έως 1 ανά 1θθ0 άτομα. Υπολογίζεται ότι 500.000 άτομα έχουν τη νόσο στις H.Π.Α. Είναι υπεύθυνη για το 10% των περιστατικών νεφρικής νόσου τελικού σταδίου. H αντιμετώπιση περιλαμβάνει συντηρητική θεραπεία για τη νεφρική ανεπάρκεια και τελικά αιμοκάθαρση και μεταμόσχευση νεφρού.

Aliases (separate with |): Νεφρική νόσος, πολυκυστική
νεφρική οξέωση

Οξέωση που οφείλεται είτε στην νεφρική ανεπάρκεια, στην οποία συσσωρεύονται στο σώμα φωσφορικά και θειικά οξέα και ανόργανα ανιόντα, είτε στην οξέωση των νεφρικών σωληναρίων.

Η οξέωση προκαλείται από την απώλεια των διτανθρακικών στα ούρα και την ανικανότητα των ούρων να αποβάλουν φωσφορικά και θειικά οξέα.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Η νεφρική οξέωση που προκαλείται από κάποιο από τα νοσήματα των νεφρικών σωληναρίων ανταποκρίνεται καλά στη θεραπεία είτε με διττανθρακικό νάτριο είτε με κιτρικά άλατα (π.χ. κιτρικό κάλιο). Για την αντιμετώπιση της οξέωσης της χρόνια νεφρικής ανεπάρκειας μπορεί να χρειαστεί θεραπεία με διττανθρακικό νάτριο ή με νεφρική κάθαρση με διαλύτη πλούσιο σε διττανθρακικό. Οι δίαιτες είναι προσαρμοσμένες για τους ασθενείς με νεφρική ανεπάρκεια προκειμένου να περιοριστεί η μεταβολική παραγωγή οξέων- αυτό συνήθως επιτυγχάνεται με τον περιορισμό των διαιτητικά προσλαμβανόμενων πρωτεϊνών. Τα τρόφιμα που είναι πλούσια σε κάλιο και φωσφόρο θα πρέπει επίσης να αποφεύγονται. Οι ασθενείς με νεφρική ανεπάρκεια θα πρέπει να παρακολουθούνται για το ενδεχόμενο να εμφανίσουν σημεία ή συμπτώματα νεφρικής οξέωσης, όπως της απώλειας της όρεξης για φαγητό, των μεταβολών στο επίπεδο συνείδησης ή των διαταραχών στον ρυθμό ή τον τύπο της αναπνοής. Στην παρακολούθηση των εργαστηριακών τιμών μπορεί να συμπεριλαμβάνεται η τακτική εκτίμηση των τιμών των αερίων αίματος, των ηλεκτρολυτών του ορού, τα επίπεδα του διοξειδίου του άνθρακα και τα επίπεδα της ουρίας και της κρεατινίνης του ορού. Ενδοφλεβίως χορηγούμενα υγρά χορηγούνται για την ενυδάτωση του ασθενούς.

Aliases (separate with |): Νεφρική οξέωση
νεφρική υπέρταση
  1. Υπέρταση προκαλούμενη από νεφροπάθεια. Ο μηχανισμός που προκαλεί αύξηση στην αρτηριακή πίεση είναι είτε η μεταβολή της νεφρικής ρύθμισης του νατρίου και των υγρών ή η μεταβολή της νεφρικής απέκκρισης αγγειοσυσπαστικών ουσιών, οι οποίες μεταβάλλουν τον τόνο των συστηματικών ή των τοπικών αρτηριδίων.

  2. Η υπέρταση που προκαλείται πειραματικά με την περίσφιξη των νεφρικών αρτηριών. Οφείλεται σε μία ουσία (ρενίνη), η οποία παράγεται από έναν ισχαιμικό νεφρό.

Aliases (separate with |): Νεφρική υπέρταση
νεφρίτιδα

Φλεγμονή των νεφρών προκαλούμενη από βακτήρια ή τις τοξίνες τους (π.χ., πυελονεφρίτιδα), αυτοάνοσες διαταραχές (π.χ., μεταστρεπτοκοκκική σπειραματονεφρίτιδα, νεφρίτιδα του λύκου), ή τοξικά χημικά (π.χ., υδράργυρος, αρσενικό, αλκοόλ, μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη φάρμακα). Τα σπειράματα, τα σωληνάρια και ο διάμεσος ιστός, ενδέχεται να επηρεασθούν. Η πάθηση μπορεί να είναι είτε οξεία, ή χρόνια.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Παρακολουθείται η νεφρική λειτουργία και αναφέρονται σημεία νεφρικής ανεπάρκειας (ολιγουρία, αζωθαιμία, οξέωση). Παρακολουθούνται τα επίπεδα αιμοσφαιρίνης, ο αιματοκρίτης και τα επίπεδα ηλεκτρολυτών. Κατά το χειρισμό καθετήρων χρησιμοποιείται η ασηπτική τεχνική. Ο παρέχων ιατρική περίθαλψη παρακολουθεί, καταγράφει και αναφέρει την πίεση του αίματος χρησιμοποιώντας το ίδιο πιεσόμετρο, βραχίονα και θέση κάθε φορά. Επίσης, παρακολουθεί και ερωτά τον ασθενή σχετικά με πονοκεφάλους, ανησυχία, λήθαργο, σπασμούς, ταχυκαρδία και αρρυθμίες. Χορηγούνται αντιυπερτασικά φάρμακα, ως ενδείκνυνται Ενθαρρύνεται ο ασθενής να διατηρεί επαρκή ενυδάτωση και να ακολουθεί τους ενδεδειγμένους διατροφικούς περιορισμούς. Παρακολουθείται η ενδοφλέβια λήψη υγρών. Οι επιπλοκές της υπέρτασης προβλέπονται και προλαμβάνονται.

Aliases (separate with |): Νεφρίτιδα
νεφρός

Ένα από το ζεύγος καστανέρυθρων οργάνων που βρίσκονται στο οπίσθιο μέρος της κοιλιακής κοιλότητας (οπισθοπεριτοναϊκή χώρα), εκατέρωθεν της σπονδυλικής στήλης. Στους νεφρούς σχηματίζονται τα ούρα από τη διήθηση του πλάσματος του αίματος. Αποτελούν τους βασικούς ρυθμιστές του ύδατος, των ηλεκτρολυτών και της οξεοβασικής ισορροπίας του αίματος, και κατ' επέκταση όλων των σωματικών υγρών.

ΑΝΑΤΟΜΙΑ: H κορυφή κάθε νεφρού βρίσκεται απέναντι από το 12ο θωρακικό σπόνδυλο, ενώ το κάτω τμήμα βρίσκεται απέναντι από τον τρίτο οσφυϊκό σπόνδυλο. Ο δεξιός νεφρός βρίσκεται ελαφρώς χαμηλότερα από τον αριστερό. Κάθε νεφρός ζυγίζει 113 έως 170 g και έχει μήκος περίπου 11,4 cm, πλάτος 5 έως 7,5 cm και πάχος 2,5 cm. Οι νεφροί των νεογνών είναι περίπου τριπλάσιοι σε μέγεθος, αναλογικά με το βάρος του σώματος, σε σχέση με τους ενήλικες. Κάθε νεφρός περιβάλλεται από λιπώδη ιστό και από τη νεφρική περιτονία, έναν ινώδη υμένα που βοηθά στη συγκράτηση του νεφρού στη θέση του. Στην έσω πλευρά κάθε νεφρού υπάρχει μια εσοχή που ονομάζεται πύλη, όπου εισέρχεται η νεφρική αρτηρία και εξέρχεται η νεφρική φλέβα και ο ουρητήρας. Οι μικροσκοπικοί νεφρώνες αποτελούν τις δομικές και λειτουργικές μονάδες του νεφρού: κάθε νεφρώνας αποτελείται από ένα νεφρικό σωμάτιο και ένα νεφρικό σωληνάριο με τα αντίστοιχα αιμοφόρα αγγεία. Σε μετωπιαία τομή, ο νεφρός αποτελείται από δύο ιστικές περιοχές και μια έσω κοιλότητα. Εξωτερικά βρίσκεται ο νεφρικός φλοιός, αποτελούμενος από νεφρικά σωμάτια και εσπειραμένα σωληνάρια. Ο νεφρικός μυελός εντοπίζεται εσωτερικά του φλοιού και αποτελείται από 8 έως 18 σφηνοειδείς περιοχές που ονομάζονται νεφρικές πυραμίδες και δημιουργούνται από τις αγκύλες του Henle και τα συλλεκτικά σωληνάρια. Δίπλα στην πύλη βρίσκεται η νεφρική πύελος, το διευρυμένο άκρο του ουρητήρα μέσα σε κάθε νεφρό. Τα ούρα που σχηματίζονται στους νεφρώνες μεταφέρονται από έναν θηλώδη αγωγό στο άκρο (θηλή) μιας πυραμίδας, το οποίο προβάλλει σε έναν κυπελλοειδή κάλυκα, προέκταση της νεφρικής πυέλου.

ΝΕΦΡΩΝΑΣ: Ο νεφρώνας αποτελείται από ένα νεφρικό σωμάτιο και ένα νεφρικό σωληνάριο. Το νεφρικό σωμάτιο αποτελείται από ένα τριχοειδικό δίκτυο που ονομάζεται σπείραμα και περιβάλλεται από την κάψα του Bowman. Το νεφρικό σωληνάριο ξεκινά από την κάψα του Bowman. Τα τμήματά του σε σειρά είναι: το εγγύς εσπειραμένο σωληνάριο, η αγκύλη του Henle, το άπω εσπειραμένο σωληνάριο και το συλλεκτικό σωληνάριο, τα οποία περιβάλλονται όλα από περισωληναριακά τριχοειδή.

ΣΧΗΜΑΤIΣΜΟΣ ΤΩΝ ΟΥΡΩΝ: Τα ούρα σχηματίζονται από διήθηση, επαναπορρόφηση και έκκριση. Καθώς το αίμα περνά μέσα από το σπείραμα, νερό και διαλυμένες ουσίες φιλτράρονται μέσω των τριχοειδικών μεμβρανών και της εσωτερικής ή σπλαχνικής στοιβάδας της κάψας του Bowman και σχηματίζεται ένα υγρό που ονομάζεται σπειραματικό διήθημα. Τα έμμορφα συστατικά του αίματος και οι μεγάλες πρωτεΐνες συγκρατούνται στα τριχοειδή. Η διήθηση είναι μια συνεχής διαδικασία: ο ρυθμός μεταβάλλεται ανάλογα με τη ροή του αίματος μέσα από τους νεφρούς και την καθημερινή πρόσληψη και απώλεια υγρών. Καθώς το σπειραματικό διήθημα διέρχεται μέσα από τα νεφρικά σωληνάρια, χρήσιμα συστατικά όπως νερό, γλυκόζη, αμινοξέα, βιταμίνες και μέταλλα επαναπορροφούνται από τα περισωληναριακά τριχοειδή. Τα περισσότερα από αυτά έχουν έναν νεφρικό ουδό, δηλαδή ένα όριο για το ποσό που μπορεί να επαναπορροφηθεί, αλλά αυτό το επίπεδο συνήθως δεν υπερβαίνεται, εκτός εάν το επίπεδο αυτών των συστατικών στο αίμα είναι πάνω από το φυσιολογικό. Η επαναπορρόφηση του ύδατος ρυθμίζεται άμεσα από την αντιδιουρητική ορμόνη και έμμεσα από την αλδοστερόνη. Τα περισσότερα άχρηστα προϊόντα παραμένουν στο διήθημα και αποτελούν μέρος των ούρων. Τα ιόντα υδρογόνου, η κρεατινίνη και τα μεταβολικά προϊόντα των φαρμάκων εκκρίνονται ενεργά στο διήθημα, για να αποτελέσουν μέρος των ούρων. Τα συλλεκτικά σωληνάρια ενώνονται για να δημιουργήσουν θηλώδεις αγωγούς που μεταφέρουν τα ούρα στους κάλυκες της νεφρικής πυέλου, από όπου εισέρχονται στον ουρητήρα και μεταφέρονται στην ουροδόχο κύστη. Περιοδικά η κύστη αδειάζει (ένα αντανακλαστικό που υπόκειται σε εκούσιο έλεγχο) μέσω της ουρήθρας: η διαδικασία αυτή ονομάζεται διούρηση ή ούρηση. Εάν ένα φυσιολογικά ενυδατωμένο άτομο καταναλώσει μεγάλο όγκο υγρών, σε περίπου 45 λεπτά θα έχει εκκριθεί στην κύστη επαρκής ποσότητα ώστε να προκαλέσει τη επιθυμία για ούρηση.

ΟΥΡΑ: Τα ούρα αποτελούνται κατά 95% από νερό και κατά 5% από διαλυμένες ουσίες. Οι διαλυμένες ουσίες περιλαμβάνουν μέταλλα, ιδιαίτερα νάτριο, τα αζωτούχα απόβλητα ουρία, ουρικό οξύ και κρεατινίνη, καθώς και άλλα μεταβολικά τελικά προϊόντα. Ο όγκος των ούρων που εκκρίνεται καθημερινά κυμαίνεται από 1000 έως 2000 ml (κατά μέσο όρο 1500 ml). Το ποσό μεταβάλλεται ανάλογα με την πρόσληψη νερού, τη δίαιτα, το βαθμό της σωματικής δραστηριότητας, τη θερμοκρασία του περιβάλλοντος και του σώματος, την ηλικία, την αρτηριακή πίεση και πολλούς άλλους παράγοντες. Παθολογικές καταστάσεις μπορούν να επηρεάσουν τον όγκο και τη φύση των ούρων που εκκρίνονται. Ωστόσο, έχει διαπιστωθεί ότι ασθενείς με ένα μόνο νεφρό έχουν φυσιολογική νεφρική λειτουργία ακόμα και μετά από αφαίρεση του μισού εναπομείναντος νεφρού λόγω καρκίνου. Δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι η αναγκαστική λήψη υγρών είναι φθοροποιός για τους νεφρούς.

ΝΕΥΡΩΣΗ: Η νεύρωση γίνεται από συμπαθητικές ίνες στα νεφρικά αιμοφόρα σωληνάρια. Αυτές προωθούν τη σύσπαση ή τη διάταση, ιδιαίτερα των αρτηριών και των αρτηριδίων.

ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ: Κοινές νόσοι των νεφρών είναι η λοίμωξη (πυελονεφρίτιδα), ο σχηματισμός λίθων (νεφρολιθίαση), η διάταση (υδρονέφρωση), η απώλεια πρωτεϊνών (νέφρωση), ο καρκίνος (υπερνέφρωμα) και η οξεία και χρόνια νεφρική ανεπάρκεια.

ΕΞΕΤΑΣH: Οι νεφροί εξετάζονται με ψηλάφιση, ενδοφλέβια πυελογραφία, υπερηχογραφία, αξονική τομογραφία, κυστεοσκόπηση, παλίνδρομη κυστεοσκόπηση ή μαγνητική τομογραφία. Η νεφρική λειτουργία συχνά εξετάζεται με αιματολογικές εξετάσεις (π.χ. για ηλεκτρολύτες, συγκέντρωση ουρίας στο αίμα και κρεατινίνη) και με ανάλυση ούρων ή τη συλλογή ούρων σε συγκεκριμένες χρονικές στιγμές.

Aliases (separate with |): kidney|Νεφρός
νεφρωσικό σύνδρομο

Πάθηση η οποία χαρακτηρίζεται από αυξημένη σπειραματική διαπερατότητα έναντι πρωτεϊνών, με αποτέλεσμα τη μαζική απώλεια πρωτεϊνών στα ούρα, οίδημα, υποαλβουμιναιμία, υπερλιπιδαιμία και υπερπηκτικότητα. Το σύνδρομο μπορεί να προκληθεί από ποικίλους τύπους σπειραματικής βλάβης, συμπεριλαμβανομένης της μεμβρανώδους σπειραματοπάθειας, της σπειραματονεφρίτιδας ελάχιστων αλλοιώσεων, της εστιακής τμηματικής σπειραματοσκλήρωσης, και της μεμβρανοπολλαπλασιαστικής σπειραματονεφρίτιδας. Αυτά τα παθολογικά ευρήματα προέρχονται από ένα ευρύ φάσμα ασθενειών, όπως ο διαβητικός τραυματισμός των σπειραμάτων, η αμυλοείδωση, η ασθένεια απόθεσης ανοσοσυμπλεγμάτων, η αγγειίτιδα, ο συστηματικός ερυθηματώδης λύκος και τοξικές βλάβες των νεφρών από φάρμακα Η πρόγνωση της ασθένειας εξαρτάται από το αίτιο. Για παράδειγμα, εάν το αίτιο είναι η έκθεση σε φάρμακο ή τοξίνη, η απομάκρυνση της ουσίας αυτής, ενδέχεται να είναι θεραπευτική. Όταν η ασθένεια οφείλεται σε σπειραματονεφρίτιδα προκαλούμενη από AIDS, ο θάνατος μπορεί να επέλθει εντός μηνών. Συνήθως, απαιτείται νεφρική βιοψία για τον προσδιορισμό του ακριβούς ιστολογικού αιτίου, τον καθορισμό της θεραπείας και την πρόγνωση. Το ιδιοπαθές νεφρωσικό σύνδρομο διαγιγνώσκεται αφότου αποκλεισθούν τα γνωστά αίτια του νεφρωσικού συνδρόμου. Συνήθως διαγιγνώσκεται στους ενήλικες με τη χρήση νεφρικής βιοψίας. Τα αίτια ταξινομούνται σύμφωνα προς τις μεταβολές, που εντοπίζονται στα τριχοειδή των σπειραμάτων, εξεταζόμενων με τη χρήση ηλεκτρονικής μικροσκοπίας.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Οι ασθενείς με νεφρωσικό σύνδρομο μπορεί αρχικά να παρουσιάσουν κατακράτηση υγρών στα πόδια, ή συμπτώματα προκαλούμενα από την πήξη του αίματος (πχ, στη νεφρική φλέβα). Η υπερλιπιδαιμία, η οποία συχνά συνοδεύει το σύνδρομο, μπορεί να οδηγήσει σε συμπτώματα προκαλούμενα από αθηροσκλήρωση.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Χορηγούνται διουρητικά για την αντιμετώπιση συμπτωματικού οιδήματος. Μπορούν να χρησιμοποιηθούν αντιπηκτικά για την αντιμετώπιση και την πρόληψη θρόμβωσης. Χορηγούνται αντι-λιπιδαιμικά για την πρόληψη αθηροσκλήρωσης. Συχνά, συνιστώνται νεφρικά προσαρμοσμένες δίαιτες με καθορισμένες ποσότητες νατρίου, καλίου και πρωτεΐνης.

Για το χειρισμό νέφρωσης προκαλούμενης από ορισμένους ιστολογικούς υποτύπους, χορηγούνται κορτικοστεροειδή και ανοσοκατασταλτικά φάρμακα (πχ, κυκλοφωσφαμίδιο). Όταν το νεφρωσικό σύνδρομο συνοδεύεται από νεφρική ανεπάρκεια, τότε ενδέχεται να απαιτείται αιμοκάθαρση.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Δίνεται έμφαση στην εκτίμηση της αποτελεσματικότητας της διουρητικής θεραπείας. Οι ασθενείς ζυγίζονται καθημερινά, την ίδια ώρα (συνήθως κατά την αφύπνιση), έτσι ώστε να μπορούν να τεκμηριωθούν και αν είναι απαραίτητο, να θεραπευθούν μεταβολές στην κατακράτηση υγρών. Το δέρμα πάνω από οιδηματώδεις περιοχές, πρέπει να μεταχειρίζεται με προσοχή για την αποτροπή τραύματος. Λόγω της απώλειας πρωτεΐνης από τα ούρα και της απώλειας όρεξης, οι ασθενείς με νέφρωση συχνά παρουσιάζουν υποσιτισμό πρωτεϊνικών θερμίδων. Πολλοί δυσκολεύονται να προσαρμοσθούν στην δίαιτα χαμηλή σε νάτριο, μέτρια προς χαμηλή σε πρωτεΐνη και χαμηλή σε κάλιο, η οποία προτείνεται για τη διαχείριση της πάθησης. Η χορήγηση μικρών συχνών γευμάτων, χρησιμοποιώντας τις περισσότερες δυνατές από τις διατροφικές προτιμήσεις των ασθενών, ενδέχεται να βοηθήσει στη βελτίωση της διατροφικής κατάστασης. Συμπτώματα, όπως πόνος στα πόδια, πλευριτικός πόνος στο στήθος, ή δυσκολία στην αναπνοή πρέπει να αξιολογηθούν προσεκτικά για αποδείξεις θρομβώσεων. Συχνά, οι ασθενείς χρήζουν ψυχολογικής υποστήριξης, ώστε να βοηθηθούν να συμβιβαστούν με αλλαγές στην εμφάνιση τους και στη λειτουργία τους, οι οποίες συνεπάγονται του οιδήματος.

Aliases (separate with |): Νεφρωσικό σύνδρομο
νιασίνη

Μία βιταμίνη Β η οποία υπάρχει σε δύο μορφές, το νικοτινικό οξύ (νιασίνη) και το νικοτιναμίδιο, τα οποία τροποποιούνται μέσα στα κύτταρα προς το σχηματισμό NAD και NADP, συνένζυμα απαραίτητα για κυτταρικές μεταβολικές διαδικασίες, υπάρχει φυσικά σε μανιτάρια, στο πίτουρο, στα ψάρια, στα πουλερικά, στο κρέας, στα σπαράγγια και στα φιστίκια. Τα πολλά προϊόντα τα οποία παρασκευάζονται από αλεύρι εμπλουτισμένο σε νιασίνη αποτελούν καλές πηγές αυτής της βιταμίνης. Καθώς η τρυπτοφάνη μετατρέπεται άμεσα σε νιασίνη, τροφές όπως τα αυγά και το γάλα, από τις οποίες απουσιάζει η νιασίνη, αποτελούν καλές πηγές αυτής της βιταμίνης. Η νιασίνη, είναι η μορφή, η οποία χορηγείται από του στόματος για τη θεραπεία της πελάγρας. Η στοματική χορήγηση της νιασίνης, χρησιμοποιείται για την αντιμετώπιση της υπερλιπιδαιμίας.

ΠΡΟΣΟΧΗ: Η χρήση νιασίνης ορισμένες φορές συνδέεται με ναυτία, έμετο, ερύθημα ανώμαλα αποτελέσματα ελέγχων της ηπατικής λειτουργίας, υπεργλυκαιμία, ξηροδερμία, κνησμούς, μυϊκή βλάβη και σπάνια ηπατική ανεπάρκεια.

Aliases (separate with |): Νιασίνη
νικοτίνη

Δηλητηριώδες, λίαν εθνοτικό αλκαλοειδές το οποίο εντοπίζεται σε όλα τα τμήματα του φυτού του καπνού, αλλά ιδιαίτερα στα φύλλα Όταν είναι καθαρή, είναι άχρωμο ελαιώδες υγρό με ελάχιστη οσμή αλλά οξεία, καυστική γεύση. Με την έκθεση στον αέρα, ή σε ανεπεξέργαστα υλικά, αποκτά βαθύ καστανό χρώμα με τη χαρακτηριστική οσμή του καπνού. Τα τσιγάρα, τα πούρα, και ο μασώμενος καπνός περιέχουν κυμαινόμενα ποσά νικοτίνης. Κατά τη διάρκεια του καπνίσματος, τα επίπεδα νικοτίνης στο αίμα ανέρχονται σε 10 ως 15 δευτερόλεπτα μετά την κάθε εισπνοή. Η μέση ημερήσια λήψη νικοτίνης ενός ατόμου, ποικίλει με τον αριθμό και τον τύπο προϊόντων καπνού που χρησιμοποιούνται, το βάθος της εισπνοής και οποιαδήποτε παθητική έκθεση στο κάπνισμα. Πολλοί καπνιστές βιώνουν συμπτώματα στέρησης, όταν η ημερήσια έκθεση σε νικοτίνη πέσει κάτω από τα 5mg/ημέρα

Βλ: cancer, lung cotinine, nicotine chewing gum· nicotine poisoning acute· patch, nicotine· tobacco, smokeless.To κάπνισμα κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης σχετίζεται με υψηλό κίνδυνο για τη γέννηση λιποβαρών βρεφών, πρόωρο τοκετό και περινε-ογνικές πνευμονικές λοιμώσεις.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ Σε υγιή άτομα, τα οποία δεν είναι συνηθισμένα στη νικοτίνη, με τη χρήση της αναφέρονται συνήθως ναυτία, έμεση, ζάλη, πονοκέφαλος, διαταραχές ύπνου και εφίδρωση.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ Θεραπεία αντικατάστασης της νικοτίνης, χορηγούμενη στη μορφή τσίκλας, ρινικού εκνεφώματος, διαδερμικού επιθέματος ή εισπνευστήρα μπορεί να βοηθήσει τους αποφασισμένους καπνιστές να απόσχουν από τη χρήση καπνού. Αυτός ο τύπος θεραπείας, πρέπει να παρέχεται σε ασθενείς, οι οποίοι έχουν συγκεκριμένα σχέδια παύσης του καπνίσματος και οι οποίοι έχουν λάβει κάποια μορφή συμβουλής, σχετικά με την παύση του καπνίσματος. Η αντικατάσταση νικοτίνης βοηθά ορισμένες φορές, στη διαχείριση ενεργής ελκώδους κολίτιδας, ιδιαίτερα σε πρώην καπνιστές με την πάθηση.

Aliases (separate with |): Νικοτίνη
νιτρικό οξείδιο, μονοξείδιο του αζώτου

Διαλυτό αέριο το οποίο παράγεται φυσιολογικά στο ανθρώπινο σώμα και εντοπίζεται στον εκπνεόμενο αέρα σε συγκέντρωση περίπου 10 μέρη στο δισεκατομμύριο (10 ppb). Παράγεται από ενδοθηλιακά κύτταρα, νευρώνες στον εγκέφαλο και μακροφάγα κατά τη φλεγμονή και είναι ισχυρό αγγειοδιασταλτικό. Το νιτρικό οξύ (NO), έχει πολλούς άλλους ρόλους: αναστέλλει την προσκόλληση, ενεργοποίηση και συσσώρευση των αιμοπεταλίων και τη φλεγμονώδη διαδικασία που επάγεται από τα ιστιοκύτταρα, ελέγχει το χημειοτακτισμό των λεμφοκυττάρων, ρυθμίζει τον πολλαπλασιασμό κυττάρων λείου μυός, τη στύση του πέους και άλλες σεξουαλικές λειτουργίες, συμμετέχει στον προγραμματισμένο κυτταρικό θάνατο και αλληλεπιδρά με ρίζες οξυγόνου προς το σχηματισμό μεταβολιτών, οι οποία καταστρέφουν παθογόνα. Όταν το NO χορηγείται ως τμήμα εισπνεόμενου αερίου μίγματος, ελαττώνει την επιστράτευση λεμφοκυττάρων. To NO μελετάται ως μέσο μείωσης της φλεγμονής στη θεραπεία ασθενών με σύνδρομο ενήλικης αναπνευστικής δυσχέρειας και ως αγγειοδιαστολέας στην πνευμονική υπέρταση. Παλαιότερα, το NO ονομαζόταν παράγοντας χαλάρωσης με ενδοθηλιακή προέλευση (EDRF).

Aliases (separate with |): Νιτρικό οξείδιο, μονοξείδιο του αζώτου
νοκαρδίωση

Πνευμονική ή εγκεφαλική μόλυνση προκαλούμενη από βακτήρια Nocardia asteroids, ή λιγότερο συχνά από άλλα είδη Nocardia, τα οποία ανευρίσκονται στο έδαφος. Τα είδη Nocardia θεωρούνται ευκαιριακά παθογόνα, μολύνοντας πρωτογενώς ασθενείς με κατεσταλμένο ανοσοποιητικό σύστημα (πχ., σε ασθενείς με σύνδρομο επίκτητης ανοσοανεπάρκειας, AIDS), ή με νεφρική ανεπάρκεια τελικού σταδίου, αλλά περίπου το 15% των περιστατικών αφορά σε υγιείς ανθρώπους. Η μόλυνση προκαλείται από την εισπνοή μολυσμένης σκόνης. ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Η μόλυνση παρατηρείται στους πνεύμονες στο 75% των ασθενών, προκαλώντας πνευμονία χαρακτηριζόμενη από παραγωγικό βήχα, αιμόπτυση και κατά περιόδους αποστήματα. Μπορεί επίσης να συμβεί προσβολή του υπεζωκότα, προκαλώντας πόνο. Το υπόλοιπο 25% των ασθενών αναπτύσσουν εγκεφαλικά αποστήματα χαρακτηριζόμενα από πονοκεφάλους, ναυτία, έμεση και μεταβολές στην πνευματική κατάσταση.

ΔΙΑΓΝΩΣΗ: Η μόλυνση διαγιγνώσκεται μέσω καλλιεργειών του αποπτύματος, ή διατραχειακών αναρροφήσεων, οι οποίες μπορεί να χρειασθούν 4 εβδομάδες ανάπτυξης.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Η νοκαρδίωση θεραπεύεται συνήθως με χορήγηση στοματικής σουλφασοξαζόλης ή τριμεθοπρίμης/σσυλφαμεθοξαζόλης επί 6 μήνες, άτομα με AIDS χρήζουν κατασταλτικής θεραπείας εφ'όρου ζωής. Η πνευμονία η οποία προκαλεί βαριά αναπνευστική δυσχέρεια αντιμετωπίζεται με ενδοφλέβια κεφοταξίμη μαζί με ιμιπενέμη, ακολουθούμενη από στοματική θεραπεία Στους ασθενείς με εγκεφαλικά αποστήματα, η θνησιμότητα είναι περίπου 40% και στους ασθενείς με πνευμονία κυμαίνεται μεταξύ 10% και 30%.

Aliases (separate with |): Νοκαρδίωση
νομισματοειδής βλάβη, μονήρης όγκος

Μονήρης βλάβη στην ακτινογραφία θώρακος, που μπορεί να είναι λοιμώδης εστία, όγκος ή άλλη κατάσταση.

Aliases (separate with |): Νομισματοειδής βλάβη, μονήρης όγκος
νόμοι του Mendel

[Gregor Johann Mendel, Αυστριακός μοναχός, 1822-1884]. Οι νόμοι που διέπουν την γενετική μεταβίβαση επικρατούντων και υπολειπόμενων χαρακτηριστικών. Μελετώντας προσεκτικά τα κληρονομικά χαρακτηριστικά των μοσχομπίζελων, ο Mendel εξήγησε τη μετάδοση συγκεκριμένων χαρακτηριστικών από τη μία γενιά στην άλλη.

Πολλά κληρονομούμενα χαρακτηριστικά ελέγχονται από την αλληλεπίδραση δύο γονιδίων, ένα από τον κάθε γονέα. Κατά τη μείωση, τα πατρικά κύτταρα διαιρούνται και προσφέρουν το μισό του συμπλέγματος χρωμοσωμάτων τους στο ωάριο ή το σπερματοζωάριο. Μετά τη γονιμοποίηση το ζυγωτό περιέχει ένα ζευγάρι από το κάθε χρωμόσωμα· κάθε ζευγάρι έχει γονίδια για τα ίδια χαρακτηριστικά σε ανάλογες περιοχές. Εναλλακτικές μορφές του γονιδίου για ένα συγκεκριμένο γνώρισμα λέγονται αλληλόμορφα, τα οποία μπορεί να είναι επικρατή ή υπολειπόμενα.

Ο νόμος του διαχωρισμού του Mendel δηλώνει ότι καθώς σχηματίζονται οι γαμέτες, τα ζεύγη γονιδίων χωρίζονται και δεν επηρεάζουν το ένα το άλλο.

Ο νόμος της υπεροχής του Mendel προέκυψε από την παρατήρησή του ότι η διασταύρωση ενός μοσχομπίζελου με μακρύ στέλεχος και ενός με κοντό στέλεχος, είχε σαν αποτέλεσμα την έκφραση του κυρίαρχου χαρακτηριστικού, σε αυτή την περίπτωση του μεγάλου ύψους. Έτσι, ένα επικρατές χαρακτηριστικό θα εμφανιστεί στο άτομο ακόμα και αν ένα μόνο αλληλόμορφο για αυτό είναι παρόν στο γονιδίωμα.

Ο νόμος του ελεύθερου συνδυασμού του Mendel δηλώνει ότι γνωρίσματα, που ελέγχονται από διαφορετικά ζεύγη γονιδίων (όπως το ύψος και το χρώμα) περνούν στους απογόνους ανεξάρτητα μεταξύ τους.

Aliases (separate with |): Νόμοι του Mendel
νορεπινεφρίνη
  1. Ορμόνη παραγόμενη από τον επινεφριδιακό μυελό, παρόμοια ως προς τις χημικές και φαρμακογικές ιδιότητες με την επινεφρίνη, κυρίως αγγειοσυσπαστική ουσία, με ελάχιστη επίδραση στην καρδιακή παροχή.
  2. Νευροδιαβιβαστής, ο οποίος απελευθερώνεται από τους περισσότερους συμπαθητικούς μεταγαγγλιακoύς νευρώνες και από ορισμένους νευρώνες του εγκεφάλου. Διαταραχή του μεταβολισμού της σε σημαντικές θέσεις του εγκεφάλου ενέχεται σε συναισθηματικές διαταραχές. Χρησιμοποιείται στην αντιμετώπιση βαριάς υπότασης, ιδιαίτερα σε ασθενείς με νευρογενή ή σηπτική καταπληξία.
Aliases (separate with |): Νορεπινεφρίνη
νοσοκομειακή λοίμωξη

Λοίμωξη η οποία αποκτάται σε ένα νοσοκομείο, νοσηλευτήριο ή άλλο ίδρυμα ιατρικής περίθαλψης. Οι ασθενείς στις μονάδες εγκαυμάτων και στις χειρουργικές μονάδες εντατικής θεραπείας παρουσιάζουν τις υψηλότερες συχνότητες νοσοκομειακών λοιμώξεων.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Οι νοσοκομειακές λοιμώξεις είναι το αποτέλεσμα της έκθεσης των εξασθενημένων ασθενών στο φαρμακευτικά τροποποιημένο περιβάλλον του νοσοκομείου, όπου μόνιμοι καθετήρες, ενδοφλέβιες γραμμές και ενδοτραχειακοί σωλήνες εισάγονται σε φυσιολογικά στείρες θέσεις του σώματος επιτρέπονιας την ταχεία διείσδυση και πολλαπλασιασμό των μικροβίων. Τα είδη των Entetobacter spp, Pseudomonas, σταφυλόκοκκων, εντερόκοκκων, Clostridium difficile και ορισμένων μηκύτων είναι συχνά υπεύθυνα για τις εξάρσεις λοιμώξεων οι οποίες παρατηρούνται.

Aliases (separate with |): Νοσοκομειακή λοίμωξη
νόσος Alzheimer

[Alois Alzheimer, Γερμανός νευρολόγος, 1864-1915]. Μια χρόνια προοδευτική, εκφυλιστική διαταραχή των γνωσιακών λειτουργιών που ευθύνεται για το 60% όλων των ανοιών. Η πιο συνηθισμένη της μορφή εμφανίζεται σε άτομα άνω των 65 ετών (γεροντική άνοια τύπου Alzheimer-SDAT), αλλά η προγεροντική μορφή της μπορεί να πρωτοεμφανισθεί σε ηλικία μεταξύ 40 και 60 ετών. Η νόσος προκαλεί σημαντική λειτουργική ανεπάρκεια, και κοστίζει περισσότερο από 33 δισεκατομμύριο $ στις υπηρεσίες υγείας και από τις απωλεσθείσες εργατοώρες στις Η.Π.Α. ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ: Είναι πιθανόν ότι υπάρχουν πολλά αίτια που αλληλεπιδρούν για την εμφάνιση της AD, συμπεριλαμβανομένων ορισμένων γενετικών παραγόντων κινδύνου. Σε αυτούς συμπεριλαμβάνονται το αλλήλιο της απολιποπρωτεϊνης Ε4 για τη νόσο όψιμης έναρξης και άλλα γονίδια της προγεροντικής άνοιας για την πρώιμης έναρξης AD. Τα άτομα με σύνδρομο Down, έχουν αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης της νόσου. Περιβαλλοντικοί παράγοντες, και ειδικά οι ιοί· παλαιότερος τραυματισμός της κεφαλής· παλαιότερα παροδικά εγκεφαλικά επεισόδια· και ανοσολογικοί μηχανισμοί είναι όλοι παράγοντες που συμβάλλουν στην εμφάνιση της νόσου.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Η νόσος ξεκινά με ήπια απώλεια της μνήμης (Στάδιο Ι), η οποία στη συνέχεια επιδεινώνεται και εμφανίζονται επιδείνωση των πνευματικών λειτουργιών, μεταβολές της προσωπικότητας και προβλήματα στην ομιλία και στη γλώσσα (Στάδιο ΙΙ). Στο τελικό στάδιο (Στάδιο ΙΙΙ), οι ασθενείς εξαρτώνται από άλλους για την πραγματοποίηση των καθημερινών τους δραστηριοτήτων. Επιληπτικές κρίσεις, ψευδαισθήσεις, παραισθήσεις, παράνοια ή κατάθλιψη μπορεί να εκδηλωθούν στο Στάδιο ΙΙ ή ΙΙΙ. Βλ. πίνακας.

ΔΙΑΓΝΩΣΗ: Η διάγνωση συνήθως τίθεται μετά από τον αποκλεισμό των υπολοίπων αιτιών γνωσιακής ανεπάρκειας, αν και σε μερικά διαγνωστικά κέντρα χρησιμοποιούνται διάφορες εργαστηριακές εξετάσεις.

ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ Οι χαρακτηριστικές παθοφυσιολογικές αλλοιώσεις του εγκεφάλου είναι οι εγκεφαλικές ή νευριτικές πλάκες, τα νευροϊνιδιακά δίκτυα και η σημαντική ατροφία του εγκεφάλου. Εκτός από τις ανατομικές αλλοιώσεις, είναι πιθανόν επίσης να παρατηρηθούν διαταραχές των νευροδιαβιβαστών. Για παράδειγμα, η ακετυλοχολίνη μπορεί να μειωθεί κατά 75%, γεγονός το οποίο συμβάλλει στην επιδείνωση του γνωσιακού ελλείμματος.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Η αντιμετώπιση της νόσου Alzheimer περιλαμβάνει τόσο αλλαγές στη δομή του περιβάλλοντος του ασθενούς όσο και τη χορήγηση φαρμάκων. Στις αλλαγές της δομής του περιβάλλοντος συμπεριλαμβάνεται η παροχή ενός ασφαλούς, και ενθαρρυντικού κοινωνικού περιβάλλοντος το οποίο εξασφαλίζει αρμονία και ασφάλεια στον ασθενή. Η φαρμακοθεραπεία βοηθάει στην βελτίωση της μνήμης και όχι τόσο στην καθυστέρηση της πορείας της νόσου. Αρκετά χολινεργικά φάρμακα, όπως είναι η υδροχλωρική δονεπεζίλη (Aricept) και η σαλικυλική φυσοστιγμίνη, είναι αναστολείς της αντιχολινεστεράσης οι οποίοι εμποδίζουν την διάσπαση της ακετυλοχολίνης και ενισχύουν τις γνωσιακές λειτουργίες. Τα αντικαταθλιπτικά και αντιψυχωτικά θα πρέπει να χορηγούνται μόνο στους ασθενείς στους οποίους έχει τεθεί η επιπρόσθετη διάγνωση της κατάθλιψης ή των ψευδαισθήσεων.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Η προσαρμογή και η εξοικείωση των ασθενών με την πραγματικότητα βοηθάει τους ασθενείς Σταδίου Ι. Η υποστηρικτική θεραπεία ταιριάζει περισσότερο στους ασθενείς Σταδίου ΙΙ και ΙΙΙ. Αυτοί οι ασθενείς δεν μπορούν να επαναπροσανατολιστούν ως προς το χώρο καιτο χρόνο, μερικές δε φορές δεν μπορούν να αναγνωρίσουν τα άτομα και χρειάζονται επιβεβαίωση και αποδοχή των αισθημάτων τους και των σκέψε-ών τους. Η υποστηρικτική θεραπεία είναι μια μορφή επικοινωνίας κατά την οποία αναγνωρίζονται και υποστηρίζονται τα αισθήματα του ασθενούς από όλα τα μέλη της ομάδας παροχής υγείας.

Σε συνεργασία με τον φυσιοθεραπευτή και τον εργοθεραπευτή, η νοσηλεύτρια εκτιμά την ανάγκη που έχει ο ασθενής για βοήθεια στις καθημερινές του δραστηριότητες. Ο ασθενής θα πρέπει να ενθαρρύνεται όσο είναι δυνατόν ώστε να φροντίζει μόνος του τον εαυτό του, να ασκείται ή να διατηρήσει και άλλες δραστηριότητες. Εάν παρατηρηθούν διαταραχές του ύπνου, ο ασθενής θα πρέπει να αναπαύεται ανάμεσα στις δραστηριότητες κατά τη διάρκεια της ημέρας, αλλά θα ήταν προτιμότερο να μην κοιμάται. Οι νευρολογικές λειτουργίες συμπεριλαμβανομένης της νοητικής και συναισθηματικής κατάστασης καθώς και αυτές των κινητικών ικανοτήτων, παρακολουθούνται για τυχόν περαιτέρω επιδείνωση. Τα ζωτικά σημεία καθώς και η κατάσταση της αναπνοής αξιολογούνται τακτικά για τυχόν ύπαρξη σημείων και συμπτωμάτων πνευμονίας και άλλων λοιμώξεων. Ο ασθενής εξετάζεται για τυχόν ευρήματα ενδεικτικά γαστρεντερικών και ουρολογικών προβλημάτων (ανορεξία, δυσφαγία, ακράτεια κοπράνων και ούρων), ενώ παρακολουθείται η πρόσληψη νερού και τροφής για εξασφαλιστεί ένα ισοζύγιο. Η νοσηλεύτρια ή το βοηθητικό νοσηλευτικό προσωπικό συνοδεύει τον ασθενή στην τουαλέτα ή του φέρνει τη σκωραμίδα πριν και μετά από κάθε γεύμα και κάθε 2 ώρες στα χρονικά διαστήματα μεταξύ των γευμάτων. Το δέρμα του ασθενούς θα πρέπει να επιθεωρείται για στοιχεία τραυματισμού, όπως μώλωπες, εκδορές ή άλλες λύσεις της συνέχειάς του. Ο εργοθεραπευτής ή η νοσηλεύτρια που φροντίζει κατ' οίκον τον ασθενή, αξιολογούν την κατάσταση του περιβάλλοντος στο οποίο διαμένει, φροντίζουν ώστε να περιορισθούν οι κίνδυνοι και να εκπαιδευθεί η οικογένεια και να παρακολουθούνται οι δραστηριότητές του προκειμένου να προληφθούν οι πτώσεις, τα εγκαύματα και άλλοι τραυματισμοί. Οι προσδοκίες δεν θα πρέπει να υπερβαίνουν τις ικανότητες του ασθενούς. Δεδομένου του ότι ο ασθενής μπορεί να εμφανίζει διαταραχή της αντίληψης του περιβάλλοντος, οι επαγγελματίες υγείας θα πρέπει να μιλούν ήρεμα και ήπια και να παρέχουν επαρκή χρόνο για απαντήσεις από την πλευρά του ασθενούς, δεδομένης της βραδύτητας της σκέψης του και της δυσχέρειας που έχει στην προφορική επικοινωνία.

Ο υπεύθυνος για τον συγκεκριμένο ασθενή επαγγελματίας υγείας ή η νοσηλεύτρια εκτιμούν την ικανότητα του φροντιστή να φροντίζει τον ασθενή κατ' οίκον και κάνει τις κατάλληλες συστάσεις σχετικά με τις διαθέσιμες τοπικές υπηρεσίες όπως σύμβουλους, ομάδες υποστήριξης και άλλες υπηρεσίες παροχής φροντίδας, ανάλογα με το ποια ενδείκνυται.

Η μοναξιά, η απογοήτευση και η απουσία ενδιαφέροντος είναι όλα προβλήματα που συνδέονται με τον ιδρυματισμό και μπορούν να περιορισθούν με την ενασχόληση με φυτά, κατοικίδια, πτηνά και παιδιά, όπως επίσης και με την δυνατότητα χειρισμού κάποιων αντικειμένων διαφορετικής υφής. Η διακόσμηση του περιβάλλοντος όταν μοιάζει με αυτή του δωματίου της παιδικής ηλικίας του ασθενούς μπορεί να τον κάνει να αισθανθεί άνετα. Η μουσικοθεραπεία είναι δυνατόν να ενισχύσει την συναισθηματική και σωματική ευφορία, τις γνωσιακές ικανότητες, την ικανότητα επικοινωνίας και την κοινωνικότητα. Στην εργοθεραπεία, θα πρέπει να συμπεριλαμβάνονται τα παλαιότερα ενδιαφέροντα και οι προτιμήσεις του ασθενούς. Αυτές οι δραστηριότητες ωφελούν τον ασθενή ενθαρρύνοντας την αλληλεπίδραση με άλλους ανθρώπους (ασθενείς ή επαγγελματίες υγείας) και παρέχοντας πνευματικά ερεθίσματα.

Το τοπικό παράρτημα της Εταιρίας Alzheimer και Σχετιζόμενων Διαταραχών (ADRDA), που μερικές φορές αναφέρεται απλώς ως Εταιρία Alzheimer, είναι μια πολύ χρήσιμη υπηρεσία. Μπορείτε να βρείτε τον κατάλογο με τα τοπικά παραρτήματα, είτε επικοινωνώντας με την εθνική εταιρεία ADRDA στη διεύθυνση 919 N. Michigan Avenue, Suite 1000, Chicago, IL 60611-1676 ή στην ιστοσελίδα www.alz.org.

Aliases (separate with |): Νόσος Alzheimer
νόσος Buerger

[Leo Buerger, Αμερικανός ιατρός, 1879-1943]. Χρόνια υποτροπιάζουσα, φλεγμονώδης αποφρακτική αγγειοπάθεια, κυρίως των περιφερικών αρτηριών και φλεβών των άκρων. Η νόσος συναντάται περισσότερο συχνά σε καπνιστές άνδρες, ηλικίας 20-40 ετών.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν παραισθησίες του ποδιού, εύκολη κόπωση και κράμπες. Τα πόδια κουράζονται γρήγορα, ειδικά κατά την βάδιση. Μπορεί να λάβει χώρα εξέλκωση ή υγρή γάγγραινα. Ο ακρωτηριασμός ενδέχεται να είναι αναγκαίος.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Η απόλυτη και συνεχόμενη αποχή από τον καπνό είναι εξαιρετικά σημαντική σε όλες τις μορφές της νόσου. Ο ασθενής θα πρέπει να αποφεύγει την υπερβολική χρήση του προσβεβλημένου άκρου, την έκθεση σε ακραίες θερμοκρασίες και την χρήση φαρμάκων που μειώνουν την αιμάτωση στα άκρα, τα τραύματα και τις μυκητιάσεις. Αν υπάρξει γάγγραινα, πόνος ή εξέλκωση, απαιτείται κατάκλιση. Αν δεν υπάρχουν τα ανωτέρω, ο ασθενής θα πρέπει να βαδίζει με ηρεμία 30 λεπτά, δύο φορές την ημέρα. Για τον αρτηριακό σπασμό, μπορεί να λάβει χώρα αποκλεισμός του συμπαθητικού νευρικού συστήματος με την έγχυση διαφόρων φαρμάκων ή να γίνει συμπαθεκτομή.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Κατά το ιστορικό θα πρέπει να καταγράφονται οι περιπτώσεις επώδυνης, διαλείπουσας χωλότητας του ποδιού, της κνήμης ή του μηρού, η οποία επιδεινώνεται με την άσκηση και υποχωρεί με την ανάπαυση, η ικανότητα βάδισης του ασθενή (απόσταση, χρονική διάρκεια και ανάπαυση), η αντίδραση του ποδιού του ασθενή κατά την έκθεση στις ψυχρές θερμοκρασίες (αρχικά κρύο, παραλυτικό και κυανωτικό πόδι, στην συνέχεια εξέρυθρο, θερμό και με αίσθημα αιμωδίας) και κάθε προσβολή των χεριών, όπως δακτυλική ισχαιμία, τροφικές αλλοιώσεις των νυχιών, επώδυνες εξελκώσεις της άκρης των δακτύλων ή γάγγραινα. Γίνεται ψηλάφηση των περιφερικών σφυγμών και καταγράφεται η απουσία ή η ελάττωση του κερκιδικού, ωλένιου, ή κνημιαίου σφυγμού. Γίνεται επισκόπηση των ποδιών και των μηρών για την ύπαρξη επιπολής θρομβοφλεβίτιδας, μυϊκής ατροφίας, περιφερικών ελκών και γάγγραινας, τα οποία λαμβάνουν χώρα αργότερα κατά την πορεία της νόσου. Γίνεται μαλακή επίδεση για την προστασία των ποδιών, τα οποία πλένονται ήπια με ένα μαλακό σαπούνι και χλιαρό νερό, ξεπλένονται σχολαστικά και στεγνώνονται με μια μαλακή πετσέτα. Στον ασθενή δίνονται οδηγίες πώς να πλένει τα πόδια του και συμβουλεύεται να επισκοπεί τους ιστούς για τραυματισμούς, όπως κοψίματα, εκδορές και σημεία λύσης του δέρματος (ερυθρότητα ή τραυματισμό) και να αναφέρει όλους τους τραυματισμούς στον ιατρό για την χορήγηση θεραπευτικής αγωγής. Ο ασθενής συμβουλεύεται να αποφεύγει να φορά στενά η περιοριστικά ρούχα, να κάθεται ή να στέκεται σε μια θέση για αρκετό χρονικό διάστημα και να περπατά με γυμνά πόδια. Επίσης, τα υποδήματα και οι κάλτσες θα πρέπει να φοριούνται προσεκτικά, ενώ οι κάλτσες δεν θα πρέπει να είναι στενές, ώστε να εμποδίζουν την φλεβική επιστροφή από τα πόδια. Τα άκρα θα πρέπει να προστατεύονται από τις ακραίες θερμοκρασίες και ειδικά το ψύχος. Αν ενδείκνυται, οι ασθενείς διδάσκονται τις ασκήσεις θέσεως Buerger. Χορηγούνται φάρμακα, αξιολογείται η ανταπόκριση του ασθενούς σε αυτά, επεξηγούνται οι επιθυμητές δράσεις και οι παρενέργειες και εφιστάται η προσοχή στον ασθενή να αποφεύγει την χρήση φαρμάκων χωρίς την έγκριση του ιατρού. Ο ασθενής που καπνίζει, παραπέμπεται σε ένα πρόγραμμα διακοπής του καπνίσματος, δεν θα πρέπει όμως να χορηγηθούν αυτοκόλλητα νικοτίνης, λόγω της υπερευαισθησίας του ασθενή σε αυτή. Ο ασθενής και η οικογένεια του θα πρέπει να υποστηριχθούν ψυχολογικά, ώστε να μπορέσουν να αντιμετωπίσουν την νόσο. Ο ασθενής με γάγγραινα και έλκη χρήζει κατάκλισης, καθώς και μια επίπεδη τάβλα για τα πόδια, για την αποφυγή κατακλίσεων από τα υφάσματα του κρεβατιού. Αν έχει λάβει χώρα ακρωτηριασμός, θα πρέπει να ληφθεί υπόψη η ανάγκη αποκατάστασης, ειδικά όσον αφορά τις αλλαγές στην εικόνα του σώματος, ενώ ο ασθενής παραπέμπεται για φυσιοθεραπεία και εργασιοθεραπεία, καθώς και για την παροχή κοινωνικών υπηρεσιών.

Aliases (separate with |): Νόσος Buerger
νόσος Duchenne

Εκφυλισμός των οπίσθιων ριζών και της στήλης του νωτιαίου μυελού και εκείνου του εγκεφαλικού στελέχους. Χαρακτηρίζεται από κρίσεις πόνου, προοδευτική αταξία, απώλεια αντανακλαστικών, λειτουργικές διαταραχές της ουροδόχου κύστης, του λάρυγγα και του γαστρεντερικού συστήματος καθώς και ανικανότητα. Η συγκεκριμένη διαταραχή αναπτύσσεται σε συνδυασμό με σύφιλη, ενώ συχνότερα επηρεάζει τους μεσήλικες άνδρες.

Aliases (separate with |): Νόσος Duchenne
νόσος Graves

[Robert James Graves, Ιρλανδός ιατρός, 1796-1853]. Mια διακριτή μορφή υπερθυρεοειδισμού που προκαλείται από την αυτοάνοση προσβολή του θυρεοειδή αδένα. Στην τυπική της μορφή προκαλεί διόγκωση του θυρεοειδή αδένα, ενώ μπορεί να προκαλέσει και οφθαλμικές διαταραχές (εξώφθαλμος, σύσπαση του άνω βλεφάρου, προσήλωση του βλέμματος και προκνημιαίο μυξοίδημα).

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Άλλα συμπτώματα περιλαμβάνουν νευρικότητα, δυσανεξία στη ζέστη, διαρροϊκές κενώσεις, αϋπνία, διαταραχές της εμμήνου ρύσεως, τρόμο, απώλεια βάρους, λείο δέρμα και λέπτυνση των τριχών.

ΔΙΑΓΝΩΣΗ: Τα κλινικά σημεία και συμπτώματα (βρογχοκήλη, εξώφθαλμος) σε ασθενή με αυξημένα επίπεδα θυροξίνης και μειωμένη θυρεοειδοτράπο ορμόνη είναι διαγνωστικά της νόσου.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Τα φάρμακα τα οποία περιορίζουν την παραγωγή των θυρεοειδικών ορμονών είναι αποτελεσματικά ως θεραπεία. Ο θυρεοειδής αδένας μπορεί να αφαιρεθεί χειρουργικά ή να καταστεί ανενεργός με τη χορήγηση ραδιενεργού ιωδίου.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Λαμβάνεται το ιστορικό στο οποίο καταγράφονται τα κλασικά συμπτώματα. Προσφέρεται βοήθεια, ώστε ο ασθενής να αντιμετωπίσει τη συνοδό ανησυχία και ενθαρρύνεται να περιορίσει στο ελάχιστο το συναισθηματικό και σωματικό στρες και να ισορροπήσει τις περιόδους δραστηριότητας και ανάπαυσης. Συστήνεται δίαιτα με υψηλή περιεκτικότητα σε θερμίδες και πρωτεΐνες για να αντιμετωπιστεί ο αυξημένος καταβολισμός των πρωτεϊνών. Ο ασθενής διδάσκεται τα κατάλληλα μέτρα για να αντιμετωπίσει την αυξημένη θερμοκρασία του σώματος και τα γαστρεντερικά συμπτώματα (κοιλιακά άλγη, αυξημένη εντερική κινητικότητα)· καθώς και ασφαλείς τεχνικές για την προστασία των οφθαλμών του από τραυματισμό, συμπεριλαμβανομένων της συχνής εφύγρανσης του επιπεφυκότα με ισότονο κολύριο και της χρήσης γυαλιών ηλίου για την προστασία από το φως· και παρέχονται η κατάλληλη αγωγή και τα μέτρα ασφαλείας για τη θεραπεία με ιώδιο, βήτα αναστολείς, προ-πυλοθειουρακίλη και μεθιμαζόλη, σύμφωνα με τις ιατρικές οδηγίες. Παρέχονται ειδικές οδηγίες για τη θεραπευτική χρήση του ραδιενεργού ιωδίου. Ο ασθενής προετοιμάζεται σωματικά και ψυχολογικά για το χειρουργείο, αν αυτό προγραμματιστεί, και παρέχεται η ειδική μετεγχειρητική φροντίδα για τη θυρεοειδεκτομή. Απαιτείται τακτική ιατρική παρακολούθηση για την ανίχνευση και τη θεραπεία του υποθυρεοειδισμού, ο οποίος μπορεί να εμφανιστεί δύο έως τέσσερις εβδομάδες μετά το χειρουργείο και μετά τη θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο. Ο ασθενής ενημερώνεται για την πιθανή ανάγκη θεραπείας υποκατάστασης με θυρεοειδική ορμόνη εφόρου ζωής και θα πρέπει να φέρει πάντοτε μια ειδική ιατρική ταυτότητα και μια ποσότητα φαρμακευτικής αγωγής μαζί του.

Aliases (separate with |): Νόσος Graves
νόσος Hirschsprung

Η πιο κοινή αιτία κατώτερης γαστρεντερικής απόφραξης σε νεογνά. Ασθενείς με αυτήν την νόσο παρουσιάζουν σημεία υπερβολικά διατεταμένου κόλου και συνοδό χρόνια δυσκοιλιότητα, κοπρανώδη ενσφήνωση και διάρροια εξ' υπερχείλισης. Συμβαίνει σε 1 στα 5.000 παιδιά, με μία αναλογία αρσενικών-θηλυκών 4:1. Περίπου 15% των περιστατικών διαγιγνώσκονται τον πρώτο μήνα ζωής, 64% τον τρίτο μήνα και 80% στην ηλικία του ενός έτους. Μόνο 8% παραμένει χωρίς διάγνωση ως τα 3 έτη ζωής.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ: Η κατάσταση προκαλείται από συγγενή απουσία μερικών ή όλων των φυσιολογικών εντερικών γαγγλιοκυττάρων, που αρχίζει από τον πρωκτό και επεκτείνεται σε ποικίλο μήκος, αν και 75% των περιστατικών περιορίζονται στην άμεση ορθοσιγμοειδική περιοχή.

ΔΙΑΓΝΩΣΗ: Συνήθως χρησιμοποιείται βαριούχος υποκλεισμός για διάγνωση (ΒΥ), αλλά για ήπια περιστατικά όταν το αποτέλεσμα του ΒΥ είναι αρνητικό, η ορθική βιοψία είναι η διαγνωστική μέθοδος επιλογής.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Η θεραπεία είναι η χειρουργική εκτομή του προσβεβλημένου τμήματος και η αναστόμωση του υγιούς εντέρου, με μία από τις τέσσερις διαθέσιμες τεχνικές.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Στη νεογνική περίοδο, οι επαγγελματίες υγείας βοηθούν τους γονείς να προσαρμοστούν στην συγγενή ανωμαλία του παιδιού τους και στο διατροφικό δέσιμο βρέφους-γονέα. Προετοιμάζουν τους γονείς διανοητικά και συναισθηματικά για τη φαρμακευτική-χειρουργική παρέμβαση και ενημερώνουν σχετικά με τη φροντίδα της κολοστομίας του παιδιού ύστερα από το εξιτήριο.

Η προεγχειρητική φροντίδα των ασθενών εστιάζει στην διασφάλιση της επαρκούς διατροφής, ώστε ο ασθενής να ανταπεξέλθει στο χειρουργείο και να προαχθεί η ίαση. Η χειρουργική προετοιμασία σε ένα βρέφος, εκτός από το νεογνό (του οποίου το έντερο είναι στείρο) απαιτεί καθαρισμό του εντέρου και αποστείρωση, χρησιμοποιώντας αλατούχα κλύσματα και αντιβιοτική θεραπεία. Ένας ρινογαστρικός σωλήνας μπορεί να εισαχθεί για την αποτροπή της κοιλιακής διάτασης. Η προοδευτική διάταση είναι ένα σοβαρό πρόβλημα, οπότε η κοιλιακή περιφέρεια μετράται στο επίπεδο του ομφαλού κάθε φορά που ελέγχονται τα ζωτικά σημεία. Η ψυχολογική προετοιμασία για την εγχείρηση υπαγορεύεται από την ηλικία του παιδιού· οι εξηγήσεις σε κατάλληλα διαστήματα μπορούν να αποτρέψουν το άγχος και τη σύγχυση. Στους γονείς και τα μεγαλύτερα παιδιά πρέπει να υπενθυμίζεται ότι η κολοστομία είναι προσωρινή.

Η μετεγχειρητική φροντίδα είναι παρόμοια με αυτήν για ένα βρέφος ή παιδί που υπόκειται σε χειρουργική επέμβαση κοιλίας. Οι γονείς καθοδηγούνται να στερεώνουν με καρφίτσες τις πάνες κάτω από την περιοχή της τομής για την αποτροπή μόλυνσης του τραύματος με ούρα. Πριν από το εξιτήριο, εκτιμάται η ικανότητα των γονέων για φροντίδα της κολοστομίας και για προστασία του δέρματος· παιδιά μεγαλύτερα της προσχολικής ηλικίας μπορούν να ασχοληθούν με την αυτοφροντίδα τους, ανάλογα με την περίπτωση. Για τη συνέχιση της περίθαλψης, το παιδί και η οικογένεια απευθύνονται σε μία εσωτερική υπηρεσία υγειονομικής περίθαλψης. Η κοινοτική νοσοκόμα βοηθά επίσης στην προετοιμασία της οικογένειας για την επακόλουθη εγχείρηση. Η οικογένεια μπορεί να απευθυνθεί σε έναν κοινωνικό λειτουργό, ψυχολόγο ή άλλη κατάλληλη υπηρεσία, εάν απαιτείται οικονομική βοήθεια ή περαιτέρω ψυχολογική υποστήριξη.

Aliases (separate with |): Hirschsprung′s disease|Νόσος Hirschsprung
νόσος Hodgkin

[Thomas Hodgkin, Βρετ. ιατρός, 1798-1866]. Ένα κακόηθες λέμφωμα του οποίου το παθολογοανατομικό χαρακτηριστικό γνώρισμα είναι το κύτταρο Reed- Sternberg, ένα γιγάντιο πολυπύρηνο κύτταρο, συνήθως ένα μετασχηματισμένο Β λεμφοκύτταρο. Η ασθένεια μπορεί να προσβάλλει άτομα οποιασδήποτε ηλικίας, αλλά συμβαίνει συχνότερα σε ενήλικες, στα πρώτα χρόνια της 4ης δεκαετίας της ζωής. Περίπου 7500 νέα περιστατικά διαγιγνώσκονται ετησίως στις Η.Π.Α. Το λέμφωμα τυπικά ξεκινά σε ένα μονήρες λεμφικό οζίδιο (ειδ. στον τράχηλο, τη μασχάλη, τη βουβωνική χώρα ή κοντά στην αορτή) και διασπείρεται σε γειτονικά οζίδια, εάν δεν αναγνωριστεί. Μπορεί να υποστεί μετάσταση σταδιακά στο λεμφικό ιστό εκατέρωθεν του διαφράγματος ή να εξαπλωθεί ευρέως σε ιστούς εκτός των λεμφικών οζιδίων. Ο βαθμός μετάστασης καθορίζει το στάδιο της νόσου· σε πρώιμη νόσο (στάδιο Ι ή ΙΙ) είναι παρόντα ένα ή λίγα λεμφικά οζίδια, ενώ η εκτεταμένη νόσος έχει διασπαρθεί και στις δύο πλευρές του διαφράγματος (στάδιο ΙΙΙ) ή σε όλο το σώμα (στάδιο IV). Όσο μικρότερο είναι το στάδιο της ασθένειας, τόσο καλύτερη η πρόγνωση. Ασθενείς με σταδίου Ι λέμφωμα Hodgkin έχουν 90% 5ετή επιβίωση ύστερα από τη διάγνωση.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ: Ο Epstein-Barr ιός έχει βρεθεί στα κύτταρα σχεδόν των μισών ασθενών με νόσο Hodgkin, ένα γεγονός που υποδεικνύει μια συσχέτιση μεταξύ του ιού και του λεμφώματος.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Ασθενείς πρώιμων σταδίων μπορεί να μην έχουν συμπτώματα, εκτός από ανώδυνα εξογκώματα ή κάποιο μεγεθυσμένο αδένα στην μασχάλη ή στον τράχηλο. Άλλοι μπορεί να εκδηλώσουν πυρετούς, νυχτερινή εφίδρωση, απώλεια όρεξης και απώλεια βάρους.

ΔΙΑΓΝΩΣΗ: Η παρουσία του γιγάντιου πολυποειδούς Reed-Sternberg (RS) κυττάρου σε ιστό που ελήφθη για βιοψία είναι διαγνωστική.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Ο στόχος της θεραπείας είναι η ίαση, όχι απλά η ανακούφιση των συμπτωμάτων. Συνδυασμοί ακτινοθεραπείας με χημειοθεραπεία έχουν χρησιμοποιηθεί παραδοσιακά, παρόλο που η χημειοθεραπεία από μόνη της μπορεί να είναι αποτελεσματική και να μειώσει τον κίνδυνο δευτεροπαθών καρκίνων αργότερα στη ζωή. Μία συνιστώμενη φαρμακευτική αγωγή αναφέρεται από το ακρωνύμιο της (BEACOPP). Αποτελείται από έναν συνδυασμό εφτά φαρμάκων: μπλεομυκίνη, ετοποσίδη, δοξορουβικίνη, κυκλοφωσφαμίδιο, βινκριστίνη, προκαρβαζίνη και πρεδνιζόνη.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Εξηγούνται όλες οι διαδικασίες και οι θεραπείες που σχετίζονται με το σχέδιο περίθαλψης. Ο ασθενής εκτιμάται για διατροφικές ανεπάρκειες και υποσιτισμό με συχνές μετρήσεις του σωματικού βάρους, έλεγχο των ανθρωπομορφικών μετρήσεων και παρακολούθηση κατάλληλων εργαστηριακών εξετάσεων (επίπεδα πρωτεΐνης του ορού, επίπεδα τρανσφερίνης) και, εάν είναι απαραίτητο με τη βοήθεια άλλων ειδικών εξετάσεων. Τονίζεται η σημασία της διατήρησης καλής διατροφής (υποβοηθούμενη από την βρώση μικρών, συχνών γευμάτων των αγαπημένων φαγητών του ασθενή) και της πόσης άφθονων υγρών. Παρέχεται μία καλά ισορροπημένη, υψηλή σε θερμίδες και πρωτεΐνες δίαιτα. Ο ασθενής ελέγχεται για επιπλοκές κατά τη διάρκεια της χημειοθεραπείας, συμπεριλαμβανομένων ανορεξίας, ναυτίας, εμέτου, στοματικών ελκών, αλωπεκίας, κόπωσης και καταστολής του μυελού των οστών· καθώς και για ανεπιθύμητες ενέργειες από την ακτινοθεραπεία, όπως απώλεια τριχών, ανορεξία, ναυτία, έμετος και κόπωση. Παρέχεται κατάλληλη υποστηρικτική φροντίδα για τις ανεπιθύμητες ενέργειες από τη χημειοθεραπεία ή την ακτινοθεραπεία. Παρέχονται μέτρα ανακούφισης για την προαγωγή χαλάρωσης και προγραμματίζονται περίοδοι ανάπαυσης, επειδή ο ασθενής θα κουράζεται εύκολα. Χορηγούνται αντιεμετικά φάρμακα, όπως ορίζεται. Τονίζεται η σημασία της ήπιας, αλλά σχολαστικής στοματικής υγιεινής για την πρόληψη στοματίτιδας. Για τον έλεγχο του πόνου και της αιμορραγίας χρησιμοποιούνται μία μαλακή οδοντόβουρτσα ή σφουγγαράκι, βαμβακερά μάκτρα και ένα καταπραϋντικό ή αναισθητικό στοματικό διάλυμα, όπως ένα μείγμα διττανθρακικού νατρίου ή λιδοκαΐνη σε υγρή μορφή. Ο ασθενής μπορεί να εφαρμόσει βαζελίνη στα χείλη και πρέπει να αποφεύγει τα στυπτικά στοματικά διαλύματα. Ο ασθενής συμβουλεύεται να βηματίζει έτσι, ώστε να εξουδετερώσει την επαγόμενη από τη θεραπεία κόπωση και διδάσκεται τεχνικές χαλάρωσης για την προαγωγή ανάπαυσης και ξεκούρασης και την μείωση του άγχους. Ο ασθενής πρέπει να αποφεύγει τα πλήθη και οποιοδήποτε άτομο με γνωστή λοίμωξη και πρέπει να ειδοποιήσει τον υπεύθυνο υγειονομικής περίθαλψης, εάν εμφανιστούν σημεία ή συμπτώματα λοίμωξης. Το υγειονομικό προσωπικό πρέπει να παραμένει με τον ασθενή κατά τη διάρκεια περιόδων στρες και άγχους και να παρέχει συναισθηματική υποστήριξη στον ασθενή και την οικογένεια του. Η αναφορά σε τοπικές ομάδες υποστήριξης μπορεί να είναι χρήσιμη. Γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας πρέπει να καθυστερούν την εγκυμοσύνη ωσότου συμβεί μακροπρόθεσμη ύφεση, επειδή η χημειοθεραπεία και η ακτινοθεραπεία μπορούν να προκαλέσουν γενετικές μεταλλάξεις και αυτόματες αποβολές. Επειδή η ξαφνική διακοπή της πρεδνιζόνης μπορεί να είναι επικίνδυνη, το υγειονομικό προσωπικό δεν πρέπει να αλλάζει τη δοσολογία ή να διακόπτει το φάρμακο χωρίς τη συμβουλή του ογκολόγου. Η φροντίδα παρακολούθησης περιλαμβάνει εξαμηνιαίες έως ετήσιες εξετάσεις με CT θώρακα, κοιλίας και πυέλου για την εκτίμηση της παρουσίας νόσου. Εάν είναι απαραίτητο, ο ασθενής και η οικογένεια απευθύνονται για ανάπαυση ή περίθαλψη σε άσυλο.

Aliases (separate with |): Νόσος Hodgkin
νόσος Kawasaki

[Tomsaku Kawasaki, σύγχρονος Ιάπωνας παιδίατρος]. Οξεία εμπύρετη νόσος των παιδιών, η οποία χαρακτηρίζεται από συμπτώματα οξέα (πυρετό, εξανθήματα, λεμφαδενοπάθεια και ευερεθιστότητα) και χρόνια (όψιμες καρδιακές επιπλοκές, συμπεριλαμβανομένων των ανευρυσμάτων της στεφανιαίας αρτηρίας και του εμφράγματος του μυοκαρδίου). Ο πυρετός παρουσιάζεται από την πρώτη ημέρα της νόσου και μπορεί να διαρκέσει από 1 έως 3 εβδομάδες. Το παιδί είναι ευερέθιστο, ληθαργικό και εμφανίζει αμφοτεράπλευρη συμφόρηση του επιπεφυκότα. Ο στοματικός βλεννογόνος έχει έντονο ερυθρό χρώμα και είναι εμφανής η ροδόχρους γλώσσα. Τα χείλη είναι ξηρά, σκασμένα και ερυθρά. Την τρίτη έως πέμπτη ημέρα, οι παλάμες και οι πατούσες είναι σαφώς ερυθρές, ενώ τα χέρια και τα πόδια είναι οιδηματώδη. Το δέρμα στα άκρα των δακτύλων των χεριών και των ποδιών ξεφλουδίζει ανά στοιβάδες. Ένα σπιλώδες ερυθηματώδες εξάνθημα χωρίς φολίδες και φλύκταινες, εξαπλώνεται από τα άκρα προς τον κορμό. Τραχηλική λεμφαδενοπάθεια εμφανίζεται κατά τις τρεις πρώτες ημέρες και διαρκεί περισσότερο από 3 εβδομάδες. Η νόσος σπάνια είναι θανατηφόρος κατά την οξεία φάση, αλλά τα παιδιά ενδέχεται να υποκύψουν αιφνίδια από στεφανιαία αρτηριακή νόσο λίγα χρόνια αργότερα. Η νόσος αυτή ονομαζόταν αρχικά βλεννοόερματικό λεμφαδενικό σύνδρομο.

ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ: Στο 80% των παιδιών, η διάγνωση γίνεται πριν την ηλικία των 5 ετών, και συνήθως όσο μικρότερη είναι η ηλικία εκδήλωσης τόσο μεγαλύτερη η βαρύτητα της νόσου. Στην Ιαπωνία, η επίπτωση είναι 67 για κάθε 100.000 παιδιά μικρότερα των 5 ετών, δηλαδή 5000 έως 6000 περιστατικά ετησίως. Συγκριτικά, στις Η.Π.Α. εντοπίζονται περίπου 3000 περιστατικά ετησίως.

ΔΙΑΓΝΩΣΗ: Εξαιτίας της ομοιότητας της νόσου αυτής με άλλες (όπως η οστρακιά και το σύνδρομο τοξικής καταπληξίας), τα διαγνωστικά κριτήρια είναι αυστηρά. Πρέπει να υπάρχει πυρετός και τουλάχιστον τέσσερα από τα ακόλουθα πέντε ευρήματα: επιπεφυκίτιδα, στοματικές αλλοιώσεις όπως αυτές που περιγράφηκαν παραπάνω, ερυθρότητα με οίδημα και απολέπιση των δακτύλων χεριών και ποδιών, εξανθήματα παρόμοια με αυτά που περιγράφηκαν παραπάνω, τραχηλική λεμφαδενοπάθεια.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ: Αν και η κλινική εμφάνιση υποστηρίζει λοιμώδη αιτιολογία, η τελευταία παραμένει άγνωστη.

ΕΠΙΠΛΟΚΕΣ: Η κύρια επιπλοκή είναι ο σχηματισμός γιγάντιων ανευρυσμάτων των στεφανιαίων αρτηριών (ιδιαίτερα σε βρέφη και πολύ νεαρά παιδιά) που μπορεί να οδηγήσει σε αιφνίδιο θάνατο ή έμφραγμα του μυοκαρδίου αργότερα στη ζωή. Στα υπόλοιπα ευρήματα συμπεριλαμβάνεται η αρθρίτιδα, η μέση ωτίτιδα, η διάρροια, η ραγοειδίτιδα, η πυελονεφρίτιδα (άσηπτη) και η ηπατική δυσλειτουργία.

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ: Εάν χορηγηθεί, μέσα σε 10 ημέρες από την εκδήλωση του πυρετού, υψηλή δόση ενδοφλέβιας θεραπείας με ανοσοσφαιρίνη (IVIG) επί 12 έως 24 ώρες, τα συμπτώματα υποχωρούν σε μεγάλο βαθμό προλαμβάνεται η διάταση των στεφανιαίων αρτηριών. Η λήψη ασπιρίνης σε καθημερινή βάση θα μειώσει επίσης τον κίνδυνο της διάτασης των στεφανιαίων αρτηριών, αλλά θα πρέπει να συνεχιστεί για περίπου ένα χρόνο. Τα αντιβιοτικά δεν είναι χρήσιμα και τα κορτικοστεροειδή δεν χρησιμοποιούνται από την εποχή της εισαγωγής της θεραπείας IVIG. Η συχνή παρακολούθηση, συμπεριλαμβανομένων των επαναλαμβανόμενων ηχοκαρδιογραφημάτων για τον εντοπισμό ή την παρακολούθηση της καρδιακής νόσου, είναι απαραίτητη.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ: Χορηγείται φαρμακευτική αγωγή όπως περιγράφηκε και το παιδί παρακολουθείται για συμπτώματα δηλητηρίασης οφειλόμενα στο σαλικυλικό οξύ. Τόσο το παιδί όσο και η οικογένεια θα ωφεληθούν από την ψυχολογική υποστήριξη στη διάρκεια της οξείας φάσης της νόσου, ενώ απαιτείται συνεχής υποστήριξη κατά τη χρόνια φάση. Οι γονείς θα πρέπει να μάθουν για τη χορήγηση της ασπιρίνης, τη σημασία της τήρησης της αγωγής που έχει χορηγηθεί, καθώς και τα πρώτα σημεία της τοξικότητας. Το παιδί χρειάζεται προσεκτική παρακολούθηση στη διάρκεια της οξείας φάσης και επιμελή παρακολούθηση στη συνέχεια. Η εξέλιξη του παιδιού παρακολουθείται- οι γονείς θα πρέπει να κατανοήσουν τη σημασία της φυσιολογικής δραστηριότητας, της καλής διατροφής και υγιεινής. Η οικογένεια μπορεί να δυσκολεύεται να αποδεχτεί την πιθανότητα του θανάτου του παιδιού από στεφανιαία θρόμβωση ή τη δημιουργία σημαντικών ουλών και στενώσεων στην κύρια στεφανιαία αρτηρία. Η παραπομπή σε έναν ειδικό ψυχικής υγείας ή πνευματικό σύμβουλο θα μπορούσε να τους βοηθήσει να αντιμετωπίσουν τη συγκεκριμένη πιθανότητα.

Aliases (separate with |): Νόσος Kawasaki
νόσος Lesch-Nyhan

[Μ. Lesch, γεννηθ. 1939, William Leo Nyhan, γεννηθ. 1926, Αμερικανοί παιδίατροι]. Μια κληρονομήσιμη μεταβολική νόσος που επηρεάζει μόνο άρρενες, στους οποίους εμφανίζεται νοητική καθυστέρηση, επιθετική συμπεριφορά, αυτοακρωτηριασμός και νεφρική ανεπάρκεια. Βιοχημικά, υπάρχει πλεονάζουσα παραγωγή ουρικού οξέος, η οποία οφείλεται σε ουσιαστική απουσία του ενζύμου που είναι υπεύθυνο για τον μεταβολισμό των πουρινών.

Aliases (separate with |): Νόσος Lesch-Nyhan
νόσος Letterer-Siwe

[Erich Letterer, Γερμανός ιατρός, γεννηθ. 1895· S. August Siwe, Γερμανός γιατρός, 1897-1966]. Το πιο κοινό από τρία ιστιοκυτταρικά σύνδρομα, που είναι γνωστά από κοινού ως ιστιοκυττάρωση των κυττάρων Langerhans, και χαρακτηρίζονται από πολλαπλασιασμό των ιστιοκυττάρων στα σπλάγχνα, τα οστά και το δέρμα. Πιστεύεται ότι αυτή η νόσος όπως και οι άλλες δύο μορφές -το ηωσινοφιλικό κοκκίωμα των οστών και το σύνδρομο Hand-Schuller-Christian- μοιράζονται ένα κοινό πρότυπο κοκκιωματωδών βλαβών με πολλαπλασιασμό ιστιοκυττάρων. Οι δερματικές βλάβες συχνά αναπτύσσονται στη διάρκεια της βρεφικής ή πρώιμης παιδικής ηλικίας και σε κάποιες περιπτώσεις υπάρχουν κατά τη γέννηση. Οι βλάβες αυτές περιλαμβάνουν βλατιδοφυσαλιδώδη εξανθήματα, φλεγμονώδη και κνησμώδη εξανθήματα στην περιοχή της πάνας και λεπιδώδεις βλάβες του κρανίου, τα οποία μπορούν όλα να διαγνωσθούν εσφαλμένα ως σμηγματορροϊκή δερματίτιδα του κρανίου ή ως σοβαρό εξάνθημα λόγω της πάνας. Όταν η νόσος είναι περιορισμένη στο δέρμα, μπορεί να συμβεί αυθόρμητη λύση της κατά τη βρεφική ηλικία. Σε συστηματικές εμφανίσεις, ο σπλήνας και το ήπαρ μεγεθύνονται, η πνευμονική διήθηση είναι εξαπλωμένη και η ανεπάρκεια του μυελού των οστών συνοδεύεται από πυρετό και λοιμώξεις. Το αίτιο της νόσου είναι άγνωστο.

ΔΙΑΓΝΩΣΗ: Η διάγνωση βασίζεται στα αποτελέσματα μιας βιοψίας του δέρματος που εκτελείται με ειδικές τεχνικές χρώσης.

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ: Δεν υπάρχει συγκεκριμένη αντιμετώπιση. Κορτικοστεροειδή και αντινεοπλαστικά φάρμακα χρησιμοποιούνται μόνο στις πιο βαριές μορφές της νόσου, αλλά πολλά παιδιά αποβιώνουν από αναπνευστική ανεπάρκεια ή ανίατες λοιμώξεις παρά την αντιμετώπιση.

Aliases (separate with |): Νόσος Letterer-Siwe
νόσος Lyme

Μια πολυσυστηματική διαταραχή η οποία προκαλείται από τη σπειροχαίτη Borrelia burgdorferi, η οποία είναι η πιο κοινή νόσος στις ΗΠΑ που μεταδίδεται μέσω κροτώνων. Η νόσος είναι ενδημική στη Νέα Αγγλία, στο Long Island, και στα Βορειοδυτικά στην πλευρά του Ειρηνικού. Εμφανίζεται συχνότερα την άνοιξη και το καλοκαίρι, όταν οι κρότωνες των ελαφιών (του γένους Ixodes), που αποτελούν τους φορείς της, είναι περισσότερο δραστήριοι. Η άμεση αφαίρεση των κροτώνων από το δέρμα, πριν προσκολληθούν ή αποκτήσουν πρόσβαση στη ροή του αίματος (δηλαδή, στις πρώτες 24 έως 48 ώρες), μειώνει τον κίνδυνο της μετάδοσης.

ΔΙΑΓΝΩΣΗ: Η διάγνωση της νόσου γίνεται καλύτερα από την παρουσία ενός χαρακτηριστικού εξανθήματος που ονομάζεται χρόνιο μεταναστευτικό ερύθημα, το οποίο ξεκινά ως ένας ερυθρός δακτύλιος στο σημείο του δήγματος του κρότωνα, ο οποίος επεκτείνεται αφήνοντας ένα καθαρό κέντρο. Επίσης, χρησιμοποιούνται για τη διάγνωση δοκιμασίες αντισωμάτων για τη Borrelia burgdorferi, χρησιμοποιώντας έναν ενζυμικό ανοσοπροσροφητικό προσδιορισμό (ELISA), σε ασθενείς με κατάλληλο ιστορικό έκθεσης και σημεία και συμπτώματα της νόσου Lyme, χωρίς ενδείξεις όμως του εξανθήματος. Τα αντισώματα αναπτύσσονται έναντι των πρωτεϊνών των μαστιγίων και της εξωτερικής επιφάνειας της σπειροχαίτης.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Η πορεία της νόσου Lyme χωρίζεται σε τρία στάδια. Το Στάδιο 1 (τοπική λοίμωξη) ξεκινά με το δήγμα του κρότωνα. Μετά από μια περίοδο επώασης 7 έως 14 ημερών, οι ασθενείς μπορεί να αναπτύξουν μεταναστευτικό ερύθημα στο σημείο του δήγματος, κεφαλαλγία, δυσκαμψία του τραχήλου καθώς και μυαλγίες και αρθραλγίες. Η νύμφη ή ο ενήλικος κρότωνας μπορεί να έχει τόσο μικρό μέγεθος και το αρχικό δήγμα να είναι τόσο ήπιο που ο ασθενής να μην μπορεί να θυμηθεί να έχει τσιμπηθεί. Το Στάδιο 2 (διάχυτη λοίμωξη) διαρκεί από εβδομάδες έως μήνες. Οι σπειροχαίτες εξαπλώνονται στο υπόλοιπο σώμα μέσω του αίματος, προκαλώντας σε κάποιες περιπτώσεις αρθρίτιδα (ιδιαιτέρως της άρθρωσης του γόνατος), μυαλγία, καρδιακές δυσρρυθμίες, περικαρδίτιδα, λεμφαδενοπάθεια ή μηνιγγοεγκεφαλίτιδα. Στη διάρκεια αυτού του σταδίου, αρχίζουν να αναπτύσσονται μη-προστατευτικά αντισώματα. Το Στάδιο 3 (χρόνια λοίμωξη) ξεκινά 2 με 3 χρόνια μετά το αρχικό δήγμα. Οι ασθενείς αναπτύσσουν ήπια έως βαριά αρθρίτιδα, εγκεφαλίτιδα ή και τα δύο, τα οποία σε σπάνιες περιπτώσεις είναι μοιραία.

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ: Η δοξυκυκλίνη ή η αμπικιλλίνη από του στόματος εξαλείφει αποτελεσματικά την πρώιμη ανεπίπλεκτη νόσο Lyme. Σε ασθενείς αλλεργικούς στην πενικιλλίνη μπορεί να χορηγηθεί ερυθρομυκίνη ή κεφουροξίμη. Οι ασθενείς με καρδιακή ή νευρολογική συμμετοχή μπορεί να χρειάζεται να αντιμετωπισθούν με ενδοφλέβια χορήγηση κεφαλοσπορινών.

ΠΡΟΓΝΩΣΗ: Όταν η νόσος αντιμετωπίζεται νωρίς, τα αποτελέσματα είναι καλά. Εάν αντιμετωπισθεί όψιμα, η αποθεραπεία παρατείνεται, αλλά η πλήρης ανάκαμψη αποτελεί τη συνήθη έκβαση στους περισσότερους ασθενείς.

ΠΡΟΛΗΨΗ: Τα Κέντρα για τον Έλεγχο των Ασθενειών συνιστούν ότι τα άτομα ηλικίας 15 έως 70 ετών, που ζουν, εργάζονται ή κάνουν διακοπές στις ενδημικές περιοχές ή επισκέπτονται συχνά δασώδεις ή χλοώδεις περιοχές, θα πρέπει να συζητούν με τον προσωπικό τους ιατρό την πιθανότητα λήψης του εμβολίου για τη νόσο Lyme. Το εμβόλιο δεν συνιστάται σε παιδιά, εγκύους και εκείνους που δεν κατοικούν ή επισκέπτονται τις ενδημικές περιοχές.Όταν σχεδιάζεται η επίσκεψη σε μέρη όπου ενδέχεται να διαβιούν κρότωνες, θα πρέπει κανείς να φορά ανοιχτόχρωμα ρούχα, καπέλο, μακριά μανίκια, παντελόνια τοποθετημένα μέσα στις κάλτσες, βαριά υποδήματα και ένα απωθητικό κροτώνων που να περιέχει DEET (N,N- διαιθυλτολουαμίδη). Τα ενδύματα θα πρέπει να ελέγχονται προσεκτικά για κρότωνες κατά την αναχώρηση από αυτές τις περιοχές. Κατά την επιστροφή στο σπίτι, θα πρέπει να αφαιρούνται και να πλένονται τα ρούχα, καθώς και να ελέγχεται ολόκληρο το σώμα, ιδιαίτερα το τριχωτό της κεφαλής και οι αστράγαλοι, για κρότωνες ή νύμφες. Εάν βρεθεί ένας κρότωνας ή νύμφη, θα πρέπει να αφαιρεθεί προσεκτικά με μια λαβίδα, βεβαιώνοντας ότι έχει αφαιρεθεί η κεφαλή και τα στοματικά εξαρτήματα από το δέρμα. Κάποιοι προσπαθούν εσφαλμένα να απομακρύνουν τους κρότωνες ή τις νύμφες με οινόπνευμα, ένα αναμμένο σπίρτο ή βαζελίνη. Τα μέτρα αυτά είναι αναποτελεσματικά και ενδέχεται να αυξήσουν τον κίνδυνο μετάδοσης των νόσων που μεταδίδονται με κρότωνες. Προφυλακτικά, αντιβιοτικά δεν θα πρέπει γενικά να ζητούνται (ή να χορηγούνται). Αν και οι κατοικίδιοι σκύλοι μπορούν να εμβολιασθούν για τη νόσο Lyme, εντούτοις θα πρέπει να ελέγχονται ώστε να μην μεταφέρουν κρότωνες μέσα στο σπίτι.

ΠΡΟΣΟΧΗ: Το απωθητικό για τους κρότωνες θα πρέπει να εφαρμόζεται στα ρούχα και όχι άμεσα στο δέρμα των παιδιών, καθώς υπάρχει ο κίνδυνος νευροτοξικότητας.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Ο ασθενής ελέγχεται για αλλεργικές αντιδράσεις στα φάρμακα. Επεξηγείται στον ασθενή η χορηγούμενη φαρμακολογική θεραπεία, περιλαμβανομένης της δοσολογίας, της σπουδαιότητας της ολοκλήρωσης της πορείας της θεραπείας ακόμη και εάν αισθάνεται καλύτερα, και των ανεπιθύμητων αντιδράσεων. Οι ασθενείς που αντιμετωπίζονται για νόσο Lyme συχνά χρειάζονται αντιβιοτικά για παρατεταμένες περιόδους, ιδιαιτέρως σε προχωρημένα στάδια, γεγονός που αυξάνει τον κίνδυνο ανάπτυξης δυσμενών αντιδράσεων (π.χ. διάρροια). Οι μέθοδοι για την αντιμετώπιση αυτών των προβλημάτων επεξηγούνται. Οι ασθενείς με χρόνια νόσο Lyme συχνά χρειάζονται βοήθεια στην αντιμετώπιση των μεταβολών στον τρόπο ζωής, στην αλληλεπίδραση με την οικογένεια και στην ικανότητα εκτέλεσης δραστηριοτήτων της καθημερινής διαβίωσης. Οι διαθέσιμες τοπικές και εθνικές ομάδες υποστήριξης μπορούν να βοηθήσουν σε αυτά τα προβλήματα. Οι ασθενείς θα πρέπει να κατανοήσουν ότι η εμφάνιση της νόσου Lyme άπαξ δεν αποτρέπει την επανεμφάνισή της. Το Αμερικανικό Υπουργείο Υγείας και Κοινωνικών Υπηρεσιών έχει κατατάξει την πρόληψη της νόσου Lyme ως προτεραιότητα υπό το πρόγραμμα «Healthy People 2010».

Aliases (separate with |): Νόσος Lyme
νόσος Meniere

[Prosper Meniere, Γάλλος ιατρός, 1799-1862]. Ένα σύνδρομο που χαρακτηρίζεται από υποτροπιάζοντα επεισόδια απώλειας της ακοής, εμβοών, ιλίγγου και αισθήματος πληρότητας του ωτός, που οδηγεί συχνά σε σταδιακά προοδευτική κώφωση. Παροξυσμοί (π.χ., ιλίγγου) μπορούν να συμβούν ξαφνικά και να διαρκέσουν μέχρι και 24 ώρες. Όταν προσβληθεί το ένα αυτί, το άλλο θα εμπλακεί σε περίπου 50% των περιπτώσεων.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ: Η αιτιολογία είναι άγνωστη, όμως οίδημα του υμενώδους λαβυρίνθου έχει βρεθεί σε νεκροτομικές μελέτες.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Σε οξείες προσβολές, ο κλινοστατισμός είναι η πιο αποτελεσματική θεραπεία. Επίσης, αποτελεσματικά είναι τα αντισταμινικά, τα ηρεμιστικά, η διακοπή του καπνίσματος και σπάνια η χειρουργική αντιμετώπιση. Δίαιτα πτωχή σε αλάτι (λιγότερο από 2 g/ημέρα) και διουρητικά μπορεί να είναι ωφέλιμα.

Aliases (separate with |): Νόσος Meniere
νόσος Parkinson

Συχνή, χρόνια εκφυλιστική νόσος του κεντρικού νευρικού συστήματος, η οποία προκαλεί διαταραχές της κινητικότητας και μεταβολές του γνωστικού επιπέδου και της διάθεσης. Τα χαρακτηριστικά της σημεία περιλαμβάνουν τρόμο των χεριών, μυϊκή δυσκαμψία, απώλεια της εκφραστικότητας του προσώπου, δυσκολία στην έναρξη κινήσεων (βραδυκινησία) και διαταραχές της βάδισης (ειδικά συρόμενο βάδισμα, επιτάχυνση του βαδίσματος και μερικές φορές δυσκολία στην έναρξη πρόσθιων κινήσεων). Η νόσος Parkinson ανευρίσκεται συνήθως σε άτομα ηλικίας άνω των 65 ετών. Η υποκείμενη αιτία είναι άγνωστη. Αν και η νόσος Parkinson είναι συχνά οικογενής, δεν είναι βέβαιο αν οφείλεται σε γενετικά αίτια ή αν είναι αποτέλεσμα έκθεσης σε συνηθισμένους προδιαθεσικούς παράγοντες (ιούς ή τοξίνες). Στις Ηνωμένες Πολιτείες περίπου ενάμιση εκατομμύρια άτομα πάσχουν από τη νόσο Parkinson.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Οι περισσότεροι ασθενείς αναφέρουν βαθμιαία έναρξη άλγους, κόπωσης ή αδιαθεσίας, που ακολουθείται από τρόμο σε ένα ή περισσότερα άκρα και τυπικά στα χέρια σε περίοδο ηρεμίας. Άλλα συχνά συμπτώματα περιλαμβάνουν την δυσκολία ανέγερσης από ένα κάθισμα ή το γύρισμα στο κρεβάτι, την αλλαγή της ποιότητας της φωνής (ηπιότερη, λιγότερο ακουστή φωνή), συρόμενο βάδισμα, το οποίο γίνεται ταχύτερο μετά από μερικά βήματα (επιτάχυνση του βαδίσματος) και κύφωση. Καθώς περνούν τα χρόνια μπορεί να λάβουν χώρα συχνές πτώσεις. Περιστασιακά, το ταχύ βάδισμα αντικαθίσταται από την τάση πτώσης προς τα πίσω (οπισθώθηση). Η έκφραση του προσώπου μπορεί να ελαττωθεί και το γράψιμο με το χέρι μπορεί να γίνει δυσκολότερο (γραφή μικρότερων γραμμάτων, μικρογραφία).

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Η φαρμακευτική θεραπεία περιλαμβάνει τη λεβοντόπα/ καρβιντόπα, τους αγωνιστές ντοπαμίνης (π.χ. βρωμοκρυπτίνη ή περγολίδη) και τους αναστολείς μονοαμινοξειδάσης-Β (Deprenyl). Η χειρουργική θεραπεία, η οποία εκτελείται σε πολύ λίγα νοσοκομεία, περιλαμβάνει την μεταμόσχευση κυττάρων που εκκρίνουν ντοπαμίνη στις προσβεβλημένες περιοχές του εγκεφάλου ή την τοποθέτηση ηλεκτρικών διεγερτών του εγκεφάλου στον υποθαλάμιο πυρήνα, τον έσω φακοειδή πυρήνα ή τον πρόσθιο ενδιάμεσο πυρήνα.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Η ομαδική εργασία ωφελεί τον ασθενή με Parkinson, ο οποίος ενδέχεται να χρειαστεί κοινωνικό λειτουργό, νοσηλεύτριες, νευρολόγο, διαιτολόγο, φυσιοθεραπευτή, εργασιοθεραπευτή και λογοθεραπευτή. Οι ασθενείς θα πρέπει να παρακολουθούνται για την αποτελεσματικότητα και ασφάλεια της φαρμακευτικής θεραπείας, ειδικά όταν χορηγείται ένα νέο φάρμακο. Οι αλληλεπιδράσεις των φαρμάκων είναι συχνές, αλλά μπορεί να αποφευχθούν με την κατάλληλη δοσολογία και την προσεκτική συνταγογραφία. Αν οι ασθενείς εμφανίζουν περιόδους ακινησίας που εναλλάσσονται με περιόδους σοβαρής διαταραχής της κινητικότητας τους, ενδέχεται να χρειαστούν αλλαγές στα φάρμακά τους ή προσθήκη νέων φαρμάκων. Στον ασθενή και στην οικογένειά του διδάσκονται μέτρα ασφάλειας για την πρόληψη των τραυμάτων που προκαλούνται από τις πτώσεις και τεχνικές κατάποσης για την αντιμετώπιση της δυσφαγίας. Τα χορηγούμενα φάρμακα αξιολογούνται για τις επιθυμητές δράσεις και τις παρενέργειές τους και δίνονται οδηγίες στον ασθενή σχετικά με τη χρήση τους και τις εν δυνάμει παρενέργειες τους, ώστε να μπορεί να προσαρμοστεί η δοσολογία και να ελαχιστοποιηθούν οι παρενέργειες. Η νοσηλεύτρια, ο ιατρός, ο εργασιοθεραπευτής ή ο φυσιοθεραπευτής διδάσκουν στον ασθενή και την οικογένειά του ασφαλή μέτρα για την πρόληψη τραυματισμού, τους διατροφικούς περιορισμούς που σχετίζονται με τα φάρμακα και την αναγκαιότητα συχνών και μικρών γευμάτων, ώστε να παρέχονται τα αναγκαία υγρά, οι θερμίδες και η ποσότητα τροφής. Ο ασθενής θα πρέπει να προγραμματίζει την εκτέλεση των καθημερινών δραστηριοτήτων, όταν είναι ξεκούραστος, ώστε να αποφύγει την κόπωση, αλλά θα πρέπει να ασκείται τακτικά για να αποφύγει τις συσπάσεις και την μυϊκή ατροφία.

Aliases (separate with |): Νόσος Parkinson
νόσος Raynaud

[Maurice Raynaud, Γάλλος ιατρός 1834-1881]. Μια πρωτογενής αγγειοσυσπαστική νόσος των μικρών αρτηριών και αρτηριολίων. Η αιτία είναι άγνωστη. Υπάρχει μια υπερβολική αντίδραση σε αγγειοκινητικούς καθοριστές στο κρύο ή την ταραχή.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Οι ασθενείς έχουν διαλείπουσες αγγειοσυσπαστικές κρίσεις ποικίλης βαρύτητας και συχνότητας που επηρεάζουν τα δάκτυλα των χεριών αμφίπλευρα. Τα δάχτυλα των ποδιών σπανιότερα επηρεάζονται. Μεταβολές του χρώματος συμβαίνουν κατά σειρά, πρώτα λευκό (ωχρότητα, μετά κυανούν (κυάνωση) και μετά ερυθρό (υπεραιμία καθώς επιστρέφει η ροή του αίματος). Αρχικά, υπάρχει αιμωδία και αίσθηση κρύου. Κατά την ερυθρά φάση, οι ασθενείς μπορεί να έχουν αίσθημα παλμών και παραισθησία. Το φυσιολογικό χρώμα δέρματος επανέρχεται μετά την κρίση. Οι ασθενείς με νόσο μακράς διάρκειας είναι πιθανόν να αναπτύξουν ατροφία του δέρματος και των υποδορίων ιστών, εύθραυστα νύχια και ευκαιριακά έλκη του δέρματος και γάγγραινα.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Τα άτομα με αυτή τη νόσο πρέπει να διατηρούν θερμά τα άκρα τους φορώντας μάλλινα γάντια και κάλτσες. Πρέπει να αποφεύγουν επαφή με ψυχρά υλικά, και παρατεταμένη έκθεση σε ψυχρό περιβάλλον. Η χρήση του καπνού αντενδεικνύεται, λόγω της αγγειοσυσπαστικής δράσης της νικοτίνης. Αυξημένη υδροστατική πίεση και επομένως κυκλοφορία με έντονη άσκηση των ώμων μπορεί να είναι χρήσιμη. Αν οι κρίσεις είναι παρατεταμένες και συχνές, αγγειοδιασταλτικά φάρμακα συμπεριλαμβανομένων αναστολέων διαύλων ασβεστίου μπορεί να βοηθήσουν. Η συμπαθεκτομή για να προλαμβάνεται η αγγειοσύσπαση μπορεί να επιχειρηθεί, αλλά δεν είναι πάντοτε επιτυχής.

Aliases (separate with |): Νόσος Raynaud
νόσος Tay-Sachs

[Warren Tay, Βρετανός ιατρός, 1843-1927, Bernard Sachs, Αμερικανός νευρολόγος, 1858-1944]. Η πιο σοβαρή (και πιο συχνή) από τις ασθένειες αποθήκευσης λιπιδίων, η ασθένεια Tay-Sachs χαρακτηρίζεται από νευρολογική επιδείνωση στον πρώτο χρόνο ζωής. Προκαλείται από μια γενετική ανωμαλία στο χρωμόσωμα 15, η οποία έχει ως αποτέλεσμα ανεπαρκή δημιουργία της λυσοσωμικής βητα-εξοζαμινιδάσης Α. Συνέπεια αυτού του μεταβολικού λάθους, σφιγγολιπίδια συσσωρεύοναι στους νευρικούς ιστούς του προσβληθέντος τέκνου. Η ασθένεια είναι ειδικά κυρίαρχη σε οικογένειες των Εβραίων της Ανατολικής Ευρώπης (Ασκενάζι). Σε αυτήν την εθνική ομάδα, φορείς είναι 1 στα 25 άτομα. Φορείς αυτού του χαρακτηριστικού γνωρίσματος μπορούν να ανιχνευθούν με ακρίβεια με δοκιμή εξοζαμινιδάσης Α.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Η ασθένεια χαρακτηρίζεται από φυσιολογική ανάπτυξη μέχρι τον τρίτο με έκτο μήνα ζωής, μετά από τους οποίους σημειώνεται έντονη επιδείνωση. Σωματικές ενδείξεις περιλαμβάνουν στίγματα στο χρώμα του κερασιού στην κηλίδα, και μεγέθυνση του κεφαλιού απουσία υδροκεφαλίας. Εναλλαγές στον μυϊκό τόνο, μια ανώμαλη ξαφνική απόκριση (υπερακουσία), τύφλωση, κοινωνική απόσυρση, και διανοητική καθυστέρηση είναι συχνά πρώιμα σημάδια. Ένα βλαστικό στάδιο είναι σχεδόν παγκόσμιο τον δεύτερο χρόνο ζωής. Ο θάνατος μπορεί να συμβεί πριν την ηλικία των 4 ετών.

Aliases (separate with |): Νόσος Tay-Sachs
νόσος von Willebrand

[Erik Adolph von Willebrand, Φινλανδός ιατρός. 1870-1949]. Συγγενής διαταραχή της πήξης που οφείλεται είτε σε διαταραχή της παραγωγής, είτε σε ανεπάρκεια της πρωτεΐνης που υποβοηθά τη συγκόλληση των αιμοπεταλίων στο τραυματισμένο τοίχωμα των αγγείων κατά το σχηματισμό θρόμβου του αίματος. Ανεπαρκής ποσότητα της πρωτεΐνης (παράγοντας von Willebrand) επιφέρει εύκολη δημιουργία εκχυμώσεων ή αιμορραγία. Συνήθη συμπτώματα της διαταραχής είναι η συχνή αιμορραγία των ούλων μετά το βούρτσισμα των δοντιών, η συχνή ή παρατεταμένη ρινορραγία, η έντονη έμμηνος ρύση ή η σοβαρή αιμορραγία μετά από τοκετό ή χειρουργική επέμβαση. Πρόκειται για την πιο συνήθη κληρονομούμενη διαταραχή της πήξης. Κληρονομείται κατά τον αυτοσωματικό τρόπο - συνεπώς, σε αντίθεση με την αιμορροφιλία Α και Β προσβάλλει εξίσου άρρενες και θήλεα. Οι πιο κοινές μορφές κληρονομούνται με τον αυτοσωματικό επικρατούντα χαρακτήρα, αλλά είναι γνωστοί και αρκετοί υπολειπόμενοι τύποι της vWD. Παρά την υψηλή επίπτωση της νόσου στον πληθυσμό (περίπου 3% των Αμερικανών είναι προσβεβλημένοι), η vWD δεν διαγιγνώσκεται σε πολλές περιπτώσεις, γιατί αρκετοί ασθενείς με νόσο vWD εμφανίζουν ήπια επεισόδια αιμορραγίας. H vWD μπορεί να διαγνωστεί από την ανεύρεση χαμηλών επιπέδων του παράγοντα von Willebrand στον αίμα· τον παρατεταμένο χρόνο πήξης ή την ανεπάρκεια του παράγοντα VIII (μια από τις λειτουργίες του παράγοντα von Willebrand είναι να μεταφέρει τον παράγοντα πήξεως VIII στο πλάσμα). Θεραπευτικά μέτρα σε επεισόδια σοβαρής αιμορραγίας (ή για απαραίτητες εγχειρήσεις) περιλαμβάνουν τη χορήγηση παραγόντων πήξης, που περιέχουν τον παράγοντα von Willebrand ή τον παράγοντα VIII ή συνθετική βασοπρεσσίνη.

Aliases (separate with |): Von Willebrand′s disease|Νόσος von Willebrand
νόσος μοσχεύματος κατά ξενιστή

Παθολογική κατάσταση, κατά την οποία τα ανοσολογικά κύτταρα του μοσχεύματος αναγνωρίζουν ως ξένα τα φυσιολογικά κύτταρα του δέκτη και επιχειρούν να τα καταστρέψουν (μπορεί να επέλθει μετά από μεταμόσχευση).

Aliases (separate with |): Νόσος μοσχεύματος κατά ξενιστή
νόσος του Addison

[Thomas Addison, Βρετανός γιατρός, 1793-1860]. Μια σπάνια νόσος που χαρακτηρίζεται από προοδευτική και βαθμιαία ανεπάρκεια των επινεφριδίων και ανεπαρκή παραγωγή στεροειδών ορμονών. Οι ασθενείς με νόσο του Addison δεν παράγουν επαρκείς ποσότητες τόσο γλυκοκορτικοειδών όσο και αλατοκορτικοειδών.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ: Η ανεπάρκεια των επινεφριδίων κατά κανόνα είναι αποτέλεσμα αυτοάνοσης καταστροφής των επινεφριδίων, χρόνιων λοιμώξεων (π.χ. φυματίωση, λοίμωξη από κυτταρομεγαλοϊό ή ιστοπλάσμωση) ή δευτεροπαθείς καρκίνους που οφείλονται σε μεταστάσεις από άλλα όργανα (π.χ. από τους πνεύμονες ή τον μαστό).

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Ο ασθενής μπορεί να είναι ελεύθερος συμπτωμάτων μέχρι να καταστραφεί ο ιστός των επινεφριδίων στο σύνολο του. Τα αρχικά συμπτώματα είναι συνήθως μη ειδικά: αίσθημα αδυναμίας ή καταβολής. Αργότερα, οι ασθενείς μπορεί να παρατηρήσουν μείωση της όρεξής τους, απώλεια βάρους, ναυτία, εμέτους, κοιλιακά άλγη και ζάλη. Στα αντικειμενικά ευρήματα μπορεί να περιλαμβάνονται ορθοστατική υπόταση και αυξημένη μελάγχρωση του δέρματος. Στις εργαστηριακές εξετάσεις μπορεί να βρεθεί υπονατριαιμία και υπερκαλιαιμία. Εάν υπάρχουν αυτά ευρήματα, η διάγνωση μπορεί να επιβεβαιωθεί με τη δοκιμασία διέγερσης των επινεφριδίων μετά από έγχυση κοσυντροπίνης.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Η χρόνια επινεφριδιακή ανεπάρκεια αντιμετωπίζεται με κορτικοστεροειδή, όπως είναι η πρεδνιζολόνη, η οποία συνήθως λαμβάνεται δύο φορές την ημέρα. Κατά τη διάρκεια κάποιας νόσου ή κάποιου άλλου στρες (π.χ. χειρουργείου), η δόση συντήρησης αυτών των φαρμάκων αυξάνεται και στη συνέχεια μετά από μερικές ημέρες ρυθμίζεται εκ νέου στα φυσιολογικά επίπεδα. Βλ.: adrenal crisis.

ΠΡΟΓΝΩΣΗ: Οι ασθενείς που μένουν χωρίς θεραπεία είναι δυνατόν να εμφανίσουν προοδευτικά συμπτώματα όπως κοιλιακό πόνο, ναυτία, έμετο, χαμηλή αρτηριακή πίεση, ηλεκτρολυτικές διαταραχές ή σοκ στην περίπτωση σοβαρών νοσημάτων. Οι ασθενείς που λαμβάνουν κορτικοστεροειδή έχουν εξαιρετικά καλή πρόγνωση.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Οι ασθενείς με πρωτοπαθή επινεφριδιακή ανεπάρκεια στα πλαίσια κάποιας άλλης οξείας κατάστασης θα πρέπει να ελέγχονται τακτικά για τυχόν εμφάνιση υπότασης ή ταχυκαρδίας ενώ θα πρέπει να ρυθμίζεται το ισοζύγιο των υγρών τους και τα επίπεδα των ηλεκτρολυτών και της γλυκόζης τους. Χορηγούνται φλοιοεπινεφριδιακά στεροειδή, καθώς και συμπληρώματα νατρίου και υγρών. Ο ασθενής θα πρέπει να προφυλάσσεται από στρεσσογόνους παράγοντες όπως είναι οι λοιμώξεις, ο θόρυβος και οι μεταβολές του φωτός και της θερμοκρασίας. Θα πρέπει να εξοικονομείται πρόσθετος χρόνος για ανάπαυση και ηρεμία.

Για χρόνια θεραπεία συντήρησης: Τόσο ο ασθενής όσο και η οικογένειά του θα πρέπει να ενημερώνονται σχετικά με την ανάγκη μόνιμης δια βίου λήψης θεραπείας υποκατάστασης και στενής ιατρικής παρακολούθησης. Οι ασθενείς θα πρέπει να μαθαίνουν πως να λαμβάνουν μόνοι τους την αγωγή με στεροειδή (κατά κανόνα τα δύο τρίτα της ημερήσιας δόσης χορηγούνται το πρωί και το ένα τρίτο το βράδυ). Ενημερώνεται ο ασθενής για το ποια είναι τα συμπτώματα υπερ- και υποδοσολογίας και ποια είναι τα αναγκαία μέτρα που θα πρέπει να ληφθούν εάν συμβεί ο,τιδήποτε από τα δύο. Συστήνεται στον ασθενή να αυξήσει την πρόσληψη άλατος και υγρών όταν ιδρώνει και να τηρεί μια δίαιτα πλούσια σε νάτριο, υδατάνθρακες και πρωτεΐνες, με μικρά, συχνά γεύματα εάν επισυμβεί υπογλυκαιμία ή ανορεξία. Μέτρα για την πρόληψη των λοιμώξεων είναι η επαρκής ανάπαυση, η αποφυγή της κόπωσης, η ισορροπημένη δίαιτα και η αποφυγή ατόμων που πάσχουν από κάποια λοίμωξη. Ο ασθενής επίσης θα πρέπει να ενθαρρύνεται να εκφράζει τα αισθήματα και τις ανησυχίες του. Θα πρέπει να ο ασθενής να βοηθηθεί ώστε να αναπτύξει στρατηγικές αντιμετώπισης των προβλημάτων που του προκύπτουν και παραπέμπεται σε κάποιον ειδικό ψυχικής υγείας ή αντιμετώπισης του άγχους εάν κρίνεται απαραίτητο.

Aliases (separate with |): Νόσος του Addison
νόσος του Pott

Λοίμωξη των σπονδύλων της σπονδυλικής στήλης που προκαλείται από κεγχροειδή (διάχυτη) φυματίωση. Περίπου το 1%-3% των ασθενών με φυματίωση έχουν λοιμώξεις στα οστά. Η σπονδυλική στήλη είναι η πιο συχνή τοποθεσία. Οι μικροοργανισμοί διασπείρονται από την περιοχή της πρωτοπαθούς λοίμωξης διαμέσου του αίματος. Μόλις προσβάλλει την σπονδυλική στήλη, η λοίμωξη εξαπλώνεται διαμέσου των μεσοσπονδύλιων δίσκων σε πολλούς σπόνδυλους. Όταν εξαπλωθεί στον γειτονικό μαλακό ιστό, μπορεί να δημιουργηθούν αποστήματα.

ΣΥΝ.: tuberculous spondylitis.

Βλ.: kyphosis

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Οι ασθενείς αναφέρουν άλγος κατά την μετακίνηση της πλάτης τους. Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν την χαμηλή πυρετική κίνηση, την απώλεια βάρους και την τοπική ευαισθησία. Όταν προσβληθούν πολλοί άνω σπόνδυλοι, μπορεί να λάβουν χώρα συμπιεστικά κατάγματα, κύφωση ή τραυματισμός των νεύρων.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Βλ.: ΘΕΡΑΠΕΙΑ υπό το λήμμα φυματίωση

Aliases (separate with |): Νόσος του Pott
νόσος του Scheuermann

[Holger W. Scheuermann, Δανός γιατρός, 1877-1960]. Παραμόρφωση της σπονδυλικής στήλης με αυτοσωμική επικρατή κληρονομικότητα, η οποία εμφανίζεται αρχικά κατά την ενηλικίωση και χαρακτηρίζεται από θωρακοοσφυϊκή κύφωση (αυξημένη κύρτωση της ράχης στη θωρακική περιοχή, η οποία αναφέρεται ορισμένες φορές ως «αποστρογγύλωση της πλάτης»). Η επίπτωση είναι περίπου 0,4%, ανεξαρτήτως φύλου.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ Περίπου το 50% των ασθενών παραπονιούνται για πόνους στην πλάτη στην προσβεβλημένη περιοχή. Άλλοι παραπονιούνται για άβολη στάση ή κούραση. Συνήθως δεν υπάρχουν νευρολογικά συμπτώματα εκτός εάν υπάρχει συμπίεση του νωτιαίου μυελού.

ΔΙΑΓΝΩΣΗ: Η ασθένεια διαγιγνώσκεται μέσω κλινικής εξέτασης και των αποτελεσμάτων εξέτασης της σπονδυλικής στήλης με ακτίνες Χ σε όρθια στάση.

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ: Η συμπτωματική θεραπεία μπορεί να περιλαμβάνει μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη, ξεκούραση και μεταβολή των δραστηριοτήτων. Η εφαρμογή γύψινων ναρθήκων ή κολλάρων είναι αποτελεσματική μόνο εφόσον το παιδί δεν έχει σταματήσει να αναπτύσσεται. Η χειρουργική αντιμετώπιση αφορά σε εκείνους στους οποίους παρατηρείται έντονη παραμόρφωση και έχει σταματήσει η ανάπτυξη τους.

Aliases (separate with |): Νόσος του Scheuermann
νόσος του Schilder

[Paul Ferdinand Schilder, Αμερικανός νευρολόγος γεννημένος στην Αυστρία, 1886-1940]. Σπάνια ασθένεια απομυελίνωσης του κεντρικού νευρικού συστήματος, η οποία προκαλεί τη δημιουργία εγκεφαλικών αλλοιώσεων όμοιων με όγκους ή αποστήματα. Οι αλλοιώσεις αυτές ενδεχομένως να ανταποκριθούν σε φαρμακευτική αγωγή με ανοσοκατασταλτικά.

Aliases (separate with |): Νόσος του Schilder
νόσος του Wilson

[Samuel Alexander Kinnier Wilson, Βρετανός παθολόγος, 1877-1937]. Κληρονομικό σύνδρομο που μεταβιβάζεται με αυτοσωμικό υπολειπόμενο χαρακτήρα και στο οποίο η μείωση της σερουλοπλασμίνης επιτρέπει τη συσσώρευση χαλκού σε διάφορα όργανα (εγκέφαλος, ήπαρ, νεφροί και κερατοειδής) που σχετίζεται με αυξημένη εντερική απορρόφηση του χαλκού. Ένας κεχρωσμένος δακτύλιος (δακτύλιος Kayser-Fleischer) στο εξωτερικό όριο του κερατοειδούς είναι παθογνωμονικός. Αυτό το σύνδρομο χαρακτηρίζεται από εκφυλιστικές μεταβολές του εγκεφάλου, κίρρωση του ήπατος, μυϊκή ακαμψία, εκούσιες κινήσεις, σπαστικές συσπάσεις, ψυχικές διαταραχές, δυσφαγία και προοδευτική αδυναμία και απίσχανση.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Η νόσος χωρίς θεραπεία είναι θανατηφόρος. Ο στόχος είναι η πρόληψη της περαιτέρω άθροισης χαλκού στους ιστούς με αποφυγή των τροφών με υψηλή περιεκτικότητα σε χαλκό, όπως είναι τα εντόσθια, τα μαλάκια, οι ξηροί καρποί, τα ξηρά όσπρια, η σοκολάτα και τα δημητριακά ολικής αλέσεως. Η μείωση του χαλκού στους ιστούς επιτυγχάνεται με την από του στόματος χορήγηση μιας ουσίας που δεσμεύει τον χαλκό, της D-πενικιλλαμίνης, μέχρι τα επίπεδα του χαλκού στον ορό να επιστρέψουν στο φυσιολογικό. Προσεκτικά ελεγχόμενες δόσεις αυτής της θεραπείας πιθανόν απαιτούνται για το υπόλοιπο της ζωής του ασθενούς. Ο αριθμός κυττάρων του αίματος και η αιμοσφαιρίνη πρέπει να παρακολουθούνται κάθε 2 εβδομάδες στη διάρκεια των πρώτων 6 εβδομάδων θεραπείας. Μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη φάρμακα ή συστηματικά κορτικοστεροειδή πιθανόν να βοηθήσουν στην ανακούφιση των συμπτωμάτων.

ΠΡΟΣΟΧΗ: Η ουσία δέσμευσης του χαλκού, D-πενικιλλαμίνη, μπορεί να προκαλέσει ανεπάρκεια πυριδοξίνης και σιδήρου.

Aliases (separate with |): Νόσος του Wilson
νόσος των διαύλων ιόντων

Μία ομάδα νόσων που κλινικά χαρακτηρίζονται από μυϊκή αδυναμία, απουσία μυικού τόνου, και επεισόδια μυικής παράλυσης. Οι νόσοι προκαλούνται από γενετικές ανωμαλίες των πρωτεϊνών της κυτταρικής μεμβράνης, οι οποίες διακινούν ιόντα μέσα και έξω από το κύτταρο. Οι ανωμαλίες αυτές αλλάζουν το δυναμικό ηρεμίας των κυττάρων, το δυναμικό ενέργειας, ή και τα δύο, και τα καθιστούν ανενεργά.

Aliases (separate with |): Νόσος των διαύλων ιόντων
νόσος των λεγεωνάριων

Μια βαριά, συχνά θανατηφόρος νόσος, που χαρακτηρίζεται από πνευμονία, ξηρό βήχα, μυαλγία, και κάποιες φορές γαστρεντερικά συμπτώματα. Μπορεί να εμφανισθεί στη μορφή επιδημίας ή σποραδικών περιστατικών και έχει καταστεί σημαντική αιτία της ενδονοσοκομειακής πνευμονίας. Περίπου 12.000 άτομα προσβάλλονται κάθε χρόνο στις Η.Π.Α. Τα άτομα που βρίσκονται σε κίνδυνο περιλαμβάνουν μεσήλικες ή μεγαλύτερης ηλικίας ενήλικες που καπνίζουν ή έχουν χρόνια πνευμονοπάθεια και άτομα με προσβεβλημένο ανοσολογικό σύστημα εξαιτίας διαβήτη, νεφρικής ανεπάρκειας, καρκίνου ή AIDS. Η νόσος είναι υπεύθυνη για περίπου το 5% του συνόλου των περιστατικών πνευμονίας.

ΑITIOΛΟΓΙΑ: Η λοίμωξη οφείλεται σε βακτήρια του γένους Legionella, μια ομάδα gram-αρνητικών, αερόβιων βάκιλλων. Τα βακτήρια μπορεί να εισπνευσθούν από μολυσμένες υδρονομές, όπως υδρόψυκτοι πύργοι, υγραντήρες, κλιματιστικά ή μολυσμένο εξοπλισμό αναπνευστικής θεραπείας.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Τα σημεία και τα συμπτώματα της νόσου των λεγεωνάριων είναι παρόμοια με αυτά άλλων πνευμονιών: πυρετός, ρίγη, και ξηρός ή παραγωγικός βήχας. Επίσης, μπορεί να υπάρχει κόπωση, ανορεξία, κεφαλαλγία, μυαλγία και διάρροια. Η περίοδος επώασης είναι 2 έως 10 ημέρες. Η ήπια λοίμωξη με Legionnaires' pneumophila, η οποία χαρακτηρίζεται από πυρετό και μυαλγίες και δεν απαιτεί θεραπεία, ονομάζεται πυρετός Pontiac.

ΔΙΑΓΝΩΣΗ: Η διάγνωση γίνεται από καλλιέργεια των βακτηρίων σε ειδικό μέσο και χρώση αργύρου. Τα βακτήρια μπορούν επίσης να αναγνωρισθούν στα πτύελα ενώ ένα αντιγόνο της Legionella εντοπίζεται στα ούρα.

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ: Το φάρμακο εκλογής είναι η ερυθρομυκίνη, η οποία χορηγείται νωρίς στην πορεία της νόσου και για παρατεταμένη περίοδο. Ωφέλιμη είναι επίσης η ριφαμπικίνη. Οι νεότερες μακρολίδες, όπως η κλαριθρομυκίνη και η αζιθρομυκίνη, καθώς και οι φθοριοκινολόνες αποτελούν αποτελεσματικές θεραπευτικές επιλογές.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Παρακολουθείται η κατάσταση του αναπνευστικού συστήματος, συμπεριλαμβανομένων των κινήσεων του θωρακικού τοιχώματος, του βάθους και του τύπου του αερισμού, του βήχα και του θωρακικού άλγους και της ανησυχίας, η οποία μπορεί να υποδεικνύει υποξαιμία. Επίσης, παρακολουθούνται τα ζωτικά σημεία, τα επίπεδα των αερίων στο αίμα, η ενυδάτωση και το χρώμα των χειλέων και των βλεννογόνων υμένων. Οι υγειονομικοί υπεύθυνοι βρίσκονται σε εγρήγορση για σημεία καταπληξίας (μειωμένη αρτηριακή πίεση, ταχυκαρδία με ασθενή, ισχνό παλμό, εφίδρωση και κρύο, υγρό δέρμα). Το επίπεδο συνείδησης παρακολουθείται για σημεία νευρολογικής επιδείνωσης, και εφαρμόζονται προληπτικά μέτρα για κρίσεις, όπως κρίνεται αναγκαίο. Χορηγείται θεραπεία με αντιβιοτικά, η οποία αξιολογείται για επιθυμητές και ανεπιθύμητες δράσεις. Παρέχεται αναπνευστική φροντίδα, συμπεριλαμβανομένης της οξυγονοθεραπείας, της επανατοποθέτησης, της βρογχικής παροχέτευσης, της θωρακικής φυσιοθεραπείας και της αναρρόφησης όπως παραγγέλνεται και δικαιολογείται από την κατάσταση του ασθενούς. Ο αναπνευστικός θεραπευτής βοηθά στην ενδοτραχειακή διασωλήνωση και στην παροχή και διαχείριση του μηχανικού αερισμού ή άλλων αναπνευστικών θεραπειών, όπως κρίνεται απαραίτητο. Ο ασθενής θα πρέπει να νιώθει άνετα και να προστατεύεται από ρεύματα αέρα. Χορηγούνται αντιπυρετικά και χλιαρά μπάνια. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί μια ψυχόμενη κουβέρτα για τον έλεγχο του πυρετού. Παρέχεται συχνή στοματική υγιεινή και εφαρμόζεται μια ανακουφιστική αλοιφή για τα ερεθισμένα ρουθούνια, εάν χρειάζεται. Παρακολουθούνται τα υγρά και η ισορροπία των ηλεκτρολυτών, και εφαρμόζεται θεραπεία υποκατάστασης, όπως κρίνεται απαραίτητο. Χορηγούνται αντιεμετικά όπως κρίνεται απαραίτητο. Ο αναπνευστικός θεραπευτής ή η νοσηλεύτρια διδάσκουν στον ασθενή αναπνευστική υγιεινή, και του εξηγούν πώς να εκτελεί βαθιές αναπνοές και τις τεχνικές υποβοήθησης του βήχα καθώς και θωρακική φυσιοθεραπεία και βρογχική παροχέτευση. Ο ασθενής θα πρέπει να συνεχίσει αυτά τα μέτρα μέχρι να ανακάμψει πλήρως. Ο ασθενής ενημερώνεται επίσης για το πώς να μεταχειρίζεται τα χρησιμοποιημένα χαρτομάντιλα, ώστε να προληφθεί η μετάδοση της νόσου.

Aliases (separate with |): Νόσος των λεγεωνάριων
νόσος, πάθηση, ασθένεια

Μια κατάσταση που χαρακτηρίζεται από υποκειμενικά παράπονα, συγκεκριμένο ιστορικό, καθώς και κλινικές ενδείξεις, συμπτώματα και εργαστηριακά ή ακτινολογικά ευρήματα. Οι έννοιες της νόσου και της ασθένειας διαφέρουν στο γεγονός ότι η νόσος συνήθως είναι αντιληπτή ή μετρήσιμη, ενώ η ασθένεια (και ο συνοδευόμενος πόνος, ταλαιπωρία ή καταπόνηση) είναι εξαιρετικά ατομική και προσωπική. Συνεπώς, ένα άτομο μπορεί να πάσχει από μια σοβαρή αλλά χωρίς συμπτώματα νόσο (π.χ. υπέρταση) χωρίς οποιαδήποτε ασθένεια. Αντιστρόφως, ένα άτομο μπορεί να είναι εξαιρετικά άρρωστο (π.χ. με διαταραχή μετατραυματικού στρες), αλλά να μην έχει καμία εμφανή ένδειξη κάποιας νόσου. Συγκεκριμένες παθήσεις παρατίθενται κάτω από την πρώτη λέξη της πάθησης.

Aliases (separate with |): Νόσος, πάθηση, ασθένεια
νυκτoυρία

Υπέρμετρη ή συχνή διούρηση μετά την κατάκλιση, τυπικά προκαλούμενη από υπερβολική λήψη υγρών, εμφραγματική καρδιακή ανεπάρκεια, μη ελεγχόμενο σακχαρώδη διαβήτη, μολύνσεις της ουρογεννητικής οδού, μειωμένη νεφρική λειτουργία ή τη χρήση διουρητικών. Σπανιότερα η νυκτουρία οφείλεται σε άποιο διαβήτη.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Δίδεται έμφαση στην ασφάλεια των ασθενών, που χρειάζεται να σηκωθούν και να μεταβούν στην τουαλέτα τη νύκτα, διότι μπορεί να μην έχουν αφυπνισθεί πλήρως ή να μην είναι σε πλήρη εγρήγορση. Ιδιαίτερες συστάσεις περιλαμβάνουν τη στρατηγική τοποθέτησης νυχτερινού φωτισμού και την απομάκρυνση αντικειμένων, τα οποία κλείνουν το δρόμο από το υπνοδωμάτιο προς την τουαλέτα, επειδή αυτά μπορεί να προκαλέσουν παραπάτημα ή πτώση του ασθενούς.

Aliases (separate with |): Νυκτoυρία
νυκταλωπία
  1. Αδυναμία καλής όρασης στο ημίφως ή κατά τη νύχτα Αυτή η κατάσταση παρατηρείται στη μελαγχρωοτική αμφιβληστροειδίτιδα και στη χοριοειδοαμφιβληστροειδίτιδα, ή μπορεί να οφείλεται σε έλλειψη βιταμίνης Α Το κάπνισμα μπορεί επίσης να ελαττώσει την ικανότητα νυκτερινής όρασης. Η υποξία η οποία σχετίζεται με την παραμονή πάνω από το επίπεδο της θάλασσας όπως πχ σε ένα αεροσκάφος θα προκαλέσει επίσης ελάττωση τηςνυχτερινής όρασης.

2.Εσφαλμένα χρησιμοποιούμενος όρος για να υποδηλώσει την ικανότητα καλύτερης όρασης κατά τη νύκτα ή το σούρουπο σε σχέση με την ημέρα.

Aliases (separate with |): Νυκταλωπία
νυσταγμός

Ακούσιες προσθιοπίσθιες ή κυκλικές κινήσεις των οφθαλμών. Οι κινήσεις μπορεί να είναι περιστροφικές, οριζόντιες ή κατακόρυφες και συχνά είναι περισσότερο εμφανείς όταν ο ασθενής παρατηρεί ταχέως κινούμενα αντικείμενα ή καθηλωμένα αντικείμενα στο περιφερειακό πεδίο όρασης.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ Βλάβες του λαβυρίνθου, του αιθουσαίσυ νεύρου, της παρεγκεφαλίδας ή του εγκεφαλικού στελέχους προκαλούν συνήθως ρυθμικές οφθαλμικές κινήσεις. Μπορεί επίσης να ευθύνεται η δηλητηρίαση με ουσίες (π.χ., με αλκοόλη φαινυτοΐνη).

Aliases (separate with |): Νυσταγμός
νυχτερινή ενούρηση

Ακράτεια ούρων στη διάρκεια της νύχτας, γνωστότερη ως «βρέξιμο του κρεβατιού». Είναι ακανόνιστη και δεν συνοδεύεται από έπειξη ή συχνότητα. Είναι πιο κοινή στα αγόρια απ ό,τι στα κορίτσια.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Τα υγρά πρέπει να περιορίζονται κατά το τέλος της ημέρας και οι ημερήσιες ουρήσεις πρέπει να αραιώνονται σε μεγαλύτερα από το κανονικό μεσοδιαστήματα. Το παιδί μπορεί να αφυπνίζεται μία ή δύο φορές στη διάρκεια της νύκτας, να ντύνεται και να οδηγείται στην τουαλέτα. Όταν παρατηρηθεί βελτίωση, ο αριθμός των αφυπνίσεων μπορεί να ελαττωθεί. Το κάτω μέρος του κρεβατιού μπορεί να ανασηκωθεί. Οι ηλεκτρονικές συσκευές που ξυπνούν το παιδί μόλις βραχεί το κρεβάτι του μπορεί επίσης να βοηθήσουν. Η χρήση ρινικού σπρέι οξεικής δεσμοπρεσσίνης πριν από τον ύπνο ή τρικυκλικών αντικαταθλιπτικών, όπως η ιμιπραμίνη, έχουν αποδειχθεί αποτελεσματικά στην αντιμετώπιση της ενούρησης. Οι ενήλικες που εμφανίζουν νυχτερινή ενούρηση πρέπει να εκτιμηθούν για πιθανές νευρολογικές διαταραχές.

Aliases (separate with |): Νυχτερινή ενούρηση
νωτιαίο νεύρο

Ένα από τα νεύρα τα οποία εκφύονται από το νωτιαίο μυελό: 31 ζεύγη αποτελούμενα από οκτώ αυχενικά, 12 θωρακικά, πέντε οσφυϊκά, πέντε ιερά και ένα κοκκυγικό τα οποία αντιστοιχούν στους σπονδύλους της σπονδυλικής στήλης. Κάθε νωτιαίο νεύρο προσδένεται στο νωτιαίο μυελό μέσω δύο ριζών: μία ραχιαία, ή οπίσθια αισθητήρια ρίζα και μία κοιλιακή ή πρόσθια κινητική ρίζα. Η πρώτη αποτελείται από προσαγωγές ίνες, που μεταφέρουν ώσεις στο νωτιαίο μυελό, η τελευταία αποτελείται από απαγωγές ίνες, οι οποίες μεταφέρουν ώσεις από το νωτιαίο μυελό. Ένα τυπικό νωτιαίο νεύρο διερχόμενο μέσω του μεσοσπονδυλίου τρήματος διαιρείται σε τέσσερις κλάδους, έναν παλίνδρομο κλάδο, ένα ραχιαίο κλάδο, ή οπίσθια πρωτογενή διαίρεση, έναν κοιλιακό κλάδο, ή πρόσθια πρωτογενή διαίρεση και δύο συγκοινωνούντες κλάδους, οι οποίοι περνούν σε γάγγλια του συμπαθητικού κορμού.

Aliases (separate with |): Νωτιαίο νεύρο
νωτιαίος μυελός

Τμήμα του κεντρικού νευρικού συστήματος, ο νωτιαίος μυελός είναι μια ωοειδής στήλη νευρικού ιστού με μήκος 40 έως 50 cm, η οποία εκτείνεται από τον προμήκη μυελό ως τον δεύτερο οσφυϊκό σπόνδυλο. Βρίσκεται εντός της σπονδυλικής στήλης, προστατεύεται από οστά και περιβάλλεται άμεσα από μήνιγγες. Το κέντρο του μυελού αποτελείται από φαιά ουσία σχήματος Π· περιέχει τα κυτταρικά σώματα και τους δενδρίτες των νευρώνων. Τα κοιλιακά (πρόσθια) κέρατα της φαιάς ουσίας περιέχουν τα κυτταρικά σώματα των σωματικών κινητηρίων νευρώνων, τα ραχιαία (οπίσθια) κέρατα περιέχουν τα κυτταρικά σώματα των διάμεσων νευρώνων. Π λευκή ουσία οργανώνεται σε δεσμίδες γύρω από τη φαιά ουσία. Αποτελείται από μυελινωμένους άξονες, οι οποίοι διακινούν νευρικές ώσεις από και προς τον εγκέφαλο, ή μεταξύ διαφορετικών επιπέδων της φαιάς ουσίας του νωτιαίου μυελού, καθώς και αυτούς που τον εγκαταλείπουν ως τμήματα περιφερικών νεύρων. Ο νωτιαίος μυελός είναι η οδός αισθητηρίων ώσεων προς τον εγκέφαλο και κινητηρίων ώσεων από τον εγκέφαλο· επίσης διαμεσολαβεί τα αντανακλαστικά έκτασης και τα αντανακλαστικά αφόδευσης και διούρησης. Τριανταένα ζεύγη νωτιαίων νεύρων εκφύονται από τη σπονδυλική στήλη και νευρώνουν τον κορμό και τα άκρα.

Aliases (separate with |): Νωτιαίος μυελός
Glossary 2.8 uses technologies including PHP and SQL