Anazitisi Nosokomeia Thessalonikis Epikoinwnia Thessgiatro
Eggrafi Melwn  Oroi Xrisis Thessgiatro  Oroi Xrisis

Λεξικό ιατρικών όρων.

There are 1512 entries in this glossary.
Search for glossary terms (regular expression allowed)
Begins with Contains Exact term Sounds like Tick to search all glossaries
Page:  « Prev 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 Next »
Term Definition
διεθνής Ομαλοποιημένη Αναλογία

Η καθιερωμένη μέτρηση των από του στόματος αντιπηκτικών, παρουσιάστηκε το 1983 από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (Π.Ο.Υ) για να αντικαταστήσει τον χρόνο προθρομβίνης (ΡΤ). Όταν το αίμα ενός ασθενούς εξετάζεται για να καθοριστεί το επίπεδο του αντιπηκτικού, το δείγμα χειρίζεται με θρομβοπλαστίνη, ένα εργαστηριακό χημικό αντιδραστήριο το οποίο μπορεί να ποικίλει σημαντικά ανάλογα με τα χημικά συστατικά. Ως αποτέλεσμα, ένα δείγμα αίματος που εξετάζεται σε πολλά διαφορετικά εργαστήρια μπορεί να δίνει διαφορετικές τιμές ΡΤ. Για να επιλυθούν οι πιθανές δυσκολίες που αυτό το γεγονός μπορεί να δημιουργήσει στους ασθενείς που χρειάζεται να λαμβάνουν σταθερό επίπεδο αντιπηκτικού, ο Π.Ο.Υ δημιούργησε το INR ως κλίμακα εκτίμησης των θρομβοπλαστινών που χρησιμοποιούνται ανά τον κόσμο η οποία τυποποιεί τα αποτελέσματα της ΡΤ.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Ο INR χρησιμοποιείται στον χειρισμό της θεραπείας με αντιπηκτικά από το στόμα (βαρφαρίνη).

Aliases (separate with |): INR|Διεθνής Ομαλοποιημένη Αναλογία
διεθνής Ταξινόμηση Λειτουργικότητας, Αναπηρίας και Υγείας

Ένα διεθνές πρότυπο δημοσιευμένο από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας που περιγράφει και εκτιμά την υγεία και την αναπηρία. Το ICF αντικαθιστά την Διεθνή Ταξινόμηση Βλάβης, Ανικανότητας και Αναπηρίας. Τα νέα κριτήρια καθορίζονται από το πώς τα άτομα αντεπεξέρχονται της καταστάσεις υγείας, και αναγνωρίζουν πως τόσο οι περιβαλλοντικοί παράγοντες όσο και η σωματική δομή και λειτουργία επηρεάζουν την δραστηριότητα και την κοινωνική συμμετοχή.

Aliases (separate with |): International Classification of Functioning, Disability and Health|Διεθνής Ταξινόμηση Λειτουργικότητας, Αναπηρίας και Υγείας
διεθνής Ταξινόμηση Νόσων

Μία κωδικοποίηση νόσων, τραυματισμών, αιτιών θανάτου και διαδικασιών που περιλαμβάνουν επεμβάσεις και διαγνωστικές και μη χειρουργικές διαδικασίες. Η βασική χρήση είναι η τυποποίηση αναφοράς νόσων, θανάτων και διαδικασιών. Η δημοσιοποίηση είναι βασική για την συλλογή στατιστικών πληροφοριών για τις νόσους σε μία μορφή που επιτρέπει την διεθνή σύγκριση αυτών των δεδομένων.

Aliases (separate with |): Διεθνής Ταξινόμηση Νόσων
διηθητικός καρκίνος

Nεοπλασία που επεκτείνεται στους υγιείς ιστούς, οι οποίοι περιβάλλουν την αρχική εστία του όγκου.

Aliases (separate with |): Διηθητικός καρκίνος
διλτιαζέμη

Αποκλειστής του διαύλου ασβεστίων ο οποίος χορηγείται, είτε από το στόμα είτε ενδοφλέβια, για τη διαχείριση της υπέρτασης, της στηθάγχης, της στηθάγχης Prinzmetal, των υπερκοιλιακών ταχυαρρυθμιών και τις ταχείες κολπικές συχνότητες στον κολπικό πτερυγισμό ή την κολπική μαρμαρυγή. Οι θεραπευτικές κατηγορίες του είναι αντιστηθαγχική, αντιαρρυθμική και αντιυπερτασική.

Aliases (separate with |): Διλτιαζέμη
διοισοφάγεια ηχοκαρδιογραφία

Μια επεμβατική τεχνική για τη λήψη υπερηχογραφικών εικόνων κατά την οποία η κεφαλή του υπερηχογράφου εισάγεται στον οισοφάγο. Η ΤΕΕ είναι χρήσιμη για την ανίχνευση καρδιακής προέλευσης εμβόλων, τη διαπίστωση της δυσλειτουργίας προσθετικών καρδιακών βαλβίδων, τη διάγνωση της ενδοκαρδίτιδας, του διαχωρισμού της αορτής, καρδιακών όγκων και της βαλβιδικής και συγγενούς καρδιακής νόσου.

Aliases (separate with |): transesophageal echocardiography|Διοισοφάγεια ηχοκαρδιογραφία
διοξείδιο του άνθρακα

ΣΥΜΒ.: CO2. Άχρωμο αέριο, βαρύτερο του αέρα, το οποίο παράγεται κατά την ανάφλεξη ή αποδόμηση του άνθρακα ή των ενώσεών του. Είναι το τελικό μεταβολικό προϊόν των ανθρακούχων ενώσεων που υπάρχουν στις τροφές. Το σώμα απομακρύνει το CO2 μέσω των πνευμόνων. Εάν το CO2 συσσωρευθεί στα σωματικά υγρά, θα ελαττωθεί το pH τους. Αποδίδεται επίσης κατά την αποδόμηση φυτικής και ζωικής ύλης και σχηματίζεται κατά την αλκοολική ζύμωση όπως συμβαίνει κατά την παρασκευή άρτου. Τα φυτά το απορροφούν απευθείας από τον αέρα καιτο χρησιμοποιούν στη φωτοσύνθεση. Φυλλική επιφάνεια ίση προς περίπου 1 τετραγωνικό μέτρο, μπορεί να απορροφήσει το CO2 που περιέχεται σε 2500 λίτρα αέρα μέσα σε 1 ώρα. Ένα εκτάριο δέντρων χρησιμοποιεί κατ' εκτίμηση 4 % τόνους (4082 κιλά) CO2 ετησίως. Εμπορικά, το αέριο CO2 χρησιμοποιείται στα ανθρακούχα ποτά και η στερεή μορφή στην παρασκευή ξηρού πάγου.

Aliases (separate with |): Διοξείδιο του άνθρακα
διοξίνη

2,3,7,8-τετραχλωροδιβενζο-ρ-διοξίνη (TCDD) τοξικό και καρκινογόνο χημικό. Η αρχική έκθεση στον συγκεκριμένο παράγοντα μπορεί να δημιουργήσει χλωράκνη, ηπατική βλάβη και περιφερική νευροπάθεια. Χρησιμοποιήθηκε ως ζιζανιοκτόνο (π.χ κατά τη διάρκεια του πολέμου στο Βιετνάμ, όταν αποκαλούνταν «πορτοκαλί παράγοντας») ενώ αποτελεί έναν ανεπιθύμητο ρυπαντή που απελευθερώνεται από ορισμένες βιομηχανικές και γεωργικές διαδικασίες. Επίσης από την αποικοδόμηση ορισμένων άλλων οργανικών μορίων απελευθερώνονται ενώσεις που μοιάζουν με την διοξίνη.

Aliases (separate with |): Διοξίνη
διούρηση

H έκκριση και διέλευση μεγάλων ποσοτήτων ούρων. H διούρηση προκύπτει ως επιπλοκή διαταραχών του μεταβολισμού, όπως ο σακχαρώδης διαβήτης, ο άποιος διαβήτης και η υπασβεστιαιμία, μεταξύ άλλων. Επίσης εμφανίζεται κατά την αιφνίδια αποκατάσταση της απόφραξης των ούρων (μετα-αποφρακτική διούρηση), μετά από γέννα και μετά από υπερκοιλιακές ταχυκαρδίες.

Τα διουρητικά φάρμακα χρησιμοποιούνται για τη διαχείριση παθήσεων που χαρακτηρίζονται από υπερφόρτιση υγρών, όπως η συμφορητική καρδιακή ανεπάρκεια, η κίρρωση και το νεφρωτικό σύνδρομο. Επίσης χρησιμοποιούνται στη διαχείριση του εγκεφαλικού οιδήματος, την υπερκαλιαιμία και σε κάποιες δηλητηριάσεις.

Aliases (separate with |): Διούρηση
διουρητικός
  1. Αυτός που αυξάνει την έκκριση ούρων.

  2. Παράγοντας που αυξάνει την παροχή ούρων. Τα διουρητικά χρησιμοποιούνται στην αντιμετώπιση της υπέρτασης, της συμφορητικής καρδιακής ανεπάρκειας και του οιδήματος. Οι συνήθεις παρενέργειες των παραπάνω παραγόντων είναι η ελάττωση του καλίου, η χαμηλή αρτηριακή πίεση, αφυδάτωση και υπονατριαιμία.

Aliases (separate with |): Διουρητικός
διπολική II διαταραχή διάθεσης

Μια διαταραχή της διάθεσης που χαρακτηρίζεται από ένα ή περισσότερα μείζονα καταθλιπτικά επεισόδια, συνοδευόμενα από τουλάχιστον ένα υπο-μανιακό επεισόδιο. Αν είναι παρόντα επεισόδια μανιακής ή μικτής διαταραχής της διάθεσης, η διάγνωση της διπολικής I διαταραχής δεν μπορεί να υποστηριχθεί. Επεισόδια διαταραχής της διάθεσης προκαλούμενης από ουσίες ή μια διαταραχή της διάθεσης, που οφείλεται σε έκθεση σε φάρμακα ή τοξίνες, αποκλείουν τη διάγνωση της διπολικής II διαταραχής της διάθεσης. Επιπροσθέτως, τα συμπτώματα πρέπει να προκαλούν κλινικά σημαντική έκπτωση στην κοινωνική, επαγγελματική ή άλλους σημαντικούς τομείς της λειτουργικότητας. Οι προσδιοριστές «υπομανιακό» και «καταθλιπτικό» χρησιμοποιούνται για να υποδείξουν το τρέχον ή πιο πρόσφατο επεισόδιο.

Aliases (separate with |): bipolar II mood disorder|Διπολική II διαταραχή διάθεσης
διπολική διαταραχή

Ψυχολογική διαταραχή που χαρακτηρίζεται από επεισόδια μανίας και κατάθλιψης. Οι διπολικές διαταραχές χωρίζονται σε τέσσερις κύριες κατηγορίες: διπολική διαταραχή I, διπολική διαταραχή II, κυκλοθυμία και μη καθοριζόμενες διαταραχές. Η μανία αποτελεί βασικό χαρακτηριστικό της διπολικής διαταραχής I, ενώ οι υποτροπιάζουσες μορφές της μανίας και της κατάθλιψης χαρακτηρίζουν τη διπολική διαταραχή II.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Συχνά η πρώτη επιλογή φαρμάκου είναι το ανθρακικό λίθιο. Αν υπάρχουν ανησυχίες σχετικά με τις παρενέργειες του λιθίου ή αν αποβεί αναποτελεσματικό, μπορεί να δοκιμαστεί το βαλπροϊκό οξύ και η καρβαμαζεπίνη.

Aliases (separate with |): Διπολική διαταραχή
διπολική Ι διαταραχή διάθεσης

Μια διαταραχή της διάθεσης που χαρακτηρίζεται από την παρουσία ενός μόνο μανιακού επεισοδίου, χωρίς παρελθόντα επεισόδια μείζονος κατάθλιψης, που δεν εξηγείται καλύτερα ως ψυχωτική διαταραχή. Οι τάξεις ή προσδιοριστές της διπολικής I διαταραχής περιλαμβάνουν την ήπια, μέτρια και βαριά χωρίς ψυχωτικά στοιχεία, τη βαριά με ψυχωτικά στοιχεία, σε μερική ύφεση, σε πλήρη ύφεση, με κατατονικά στοιχεία και με επιλόχεια έναρξη.

Aliases (separate with |): bipolar I mood disorder|Διπολική Ι διαταραχή διάθεσης
διφθερίτιδα

Σπάνια βακτηριακή και λοιμώδης νόσος η οποία χαρακτηρίζεται από τον σχηματισμό μιας μεμβράνης στις αμυγδαλές, στην σταφυλή, στη μαλακή υπερώα και στον οπίσθιο φάρυγγα, ενώ περιστασιακά και στο δέρμα. Η μεμβράνη δημιουργείται από ένα πηκτό, φλεγμονώδες εξίδρωμα.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ: Ο οργανισμός που ευθύνεται για τη διφθερίτιδα είναι το Corynebacterium diphtheriae, ένας θετικός κατά gram βάκιλος, με σχήμα μπαστουνιού, που δεν σχηματίζει σπόρια και δεν κινείται. Ο οργανισμός μεταδίδεται από άτομο σε άτομο μέσω των αερομεταφερόμενων σταγονιδίων. Ένα αποτελεσματικό πρόγραμμα εμβολιασμών κατέστησε σπάνια τη συχνότητα της νόσου στις ΗΠΑ, με εξαίρεση τις ομάδες ανθρώπων που δεν έλαβαν την ανοσοποίηση. Ωστόσο, η έλλειψη λοιμογόνων στελεχών για την ενίσχυση της ανοσίας είχε ως αποτέλεσμα την απώλεια της ανοσίας σε ορισμένα ηλικιωμένα άτομα. Η περίοδος της επώασης είναι 2 έως 5 ημέρες και περιστασιακά περισσότερο.

ΑΝΟΣΟΠΟΙΗΣΗ: Η ανοσοποίηση επιτυγχάνεται με τη χορήγηση τριών δόσεων οι οποίες απέχουν 4 τουλάχιστον εβδομάδες μεταξύ τους, και ξεκινώντας από την ηλικία των 2 μηνών. Χορηγείται τοξοειδές της διφθερίτιδας (ανενεργή εξωτοξίνη ικανή να διεγείρει την παραγωγή αντισωμάτων), σε συνδυασμό με το εμβόλιο του κοκκύτη και το τοξοειδές του τετάνου· μια τέταρτη δόση χορηγείται 1 χρόνο αργότερα. Εάν κάποιο παιδί ηλικίας κάτω των 6 ετών εκτεθεί στη διφθερίτιδα, χορηγούνται αναμνηστικές δόσεις. Οι ενήλικες μπορούν να λάβουν αναμνηστική δόση ή τοξοειδές της διφθερίτιδας όταν κάθε 10 χρόνια χορηγούνται αναμνηστικές δόσεις του τοξοειδούς του τετάνου. Η ανοσία στη διφθερίτιδα αποτιμάται με τη μέτρηση του επιπέδου των αντισωμάτων στο αίμα, ή πιο σπάνια με τη δοκιμασία Schick, με την οποία χορηγούνται ενδοδερμικά μικρές δόσεις της απενεργοποιημένης τοξίνης· η παρουσία νέκρωσης στη θέση είναι ένδειξη απουσίας προστατευτικών αντισωμάτων.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Οι ασθενείς εμφανίζουν πυρετό, αδιαθεσία, αυχενική λεμφαδενοπάθεια και κυνάγχη. Στο λαιμό σχηματίζεται μια σκληρή ψευδομεμβράνη χρώματος κίτρινου-λευκού ή γκρίζα, ως αποτέλεσμα μιας φλεγμονώδους διεργασίας. Περιέχει κυτταρικά θρύμματα και ινώδες, ενώ σε αντίθεση με το εξίδρωμα προκαλείται από τον στρεπτόκοκκο, είναι δύσκολο να απομακρυνθεί και μπορεί να αποφράξει τη ροή του αέρα. Καθώς τα βακτήρια πολλαπλασιάζονται, παράγουν μια ισχυρή εξωτοξίνη που αποτρέπει την σύνθεση των πρωτεϊνών στα κύτταρα. Μόλις εξαπλωθεί η εξωτοξίνη στην κυκλοφορία του αίματος, εμφανίζονται ενδείξεις σήψης. Η τοξίνη μπορεί να προκαλέσει παράλυση των νεύρων και μυοκαρδίτιδα, οδηγώντας στον θάνατο.

ΔΙΑΦΟΡΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ: Παρόμοια συμπτώματα μπορεί να οφείλονται σε αμυγδαλίτιδα, οστρακιά, οξεία φαρυγγίτιδα, κυνάγχη στρεπτόκοκκου, απόστημα περιαμυγδαλίτιδας, λοιμώδη μονοπυρήνωση, στηθάγχη Vincent, οξεία μονιλίαση, ρετροϊικό σύνδρομο πρωτοπαθούς ΗIV και λοιμώξεις σταφυλόκοκκου στην αναπνευστική οδό μετά από χημειοθεραπεία. Συνιστάται η εξέταση επιχρίσματος από την προσβεβλημένη περιοχή· καλλιέργειες πρέπει να λαμβάνονται σε κάθε περίσταση για επιβεβαίωση της διάγνωσης. Στον λαρυγγικό τύπο της διφθερίτιδας, πρέπει να λαμβάνεται υπόψη το οίδημα της γλωττίδας, ξένα σωμάτια και το οπισθοφαρυγγικό απόστημα.

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ: Εάν κάποιος ενήλικας ή ένα μη ανοσοποιημένο παιδί εμφανίσει ενδείξεις λοίμωξης, του χορηγείται αμέσως αντιτοξίνη διφθερίτιδας μαζί με προσχηματισμένα αντισώματα, χωρίς να προηγηθεί εργαστηριακή επιβεβαίωση της διάγνωσης. Επειδή η αντιτοξίνη κατασκευάζεται από ζωικό ορό, πρέπει πρώτα να αποτιμάται η υπερευαισθησία με τη χορήγηση ενδοδερμικής ένεσης αντιτοξίνης αραιωμένης σε αναλογία 1:10. Η ενδοφλέβια χορήγηση ερυθρομυκίνης για 7 έως 14 ημέρες μπορεί να μειώσει την παραγωγή εξωτοξίνης από το C. diphtheriae και να περιορίσει την εξάπλωση της νόσου.

ΠΡΟΣΟΧΗ: Πριν τη χορήγηση της αντιτοξίνης πρέπει να προηγηθεί μια δερματική δοκιμασία για υπερευαισθησία τύπου ΙΙΙ.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Ο ασθενής παρακολουθείται για αναπνευστική δυσφορία, σήψη και μυοκαρδιακή ή νευρική εμπλοκή. Για την διατήρηση της κορεσμένης αιμοσφαιρίνης (SaO2) πάνω από το 92%, χορηγείται υγροποιημένο οξυγόνο και ο ασθενής αποτιμάται για αυξημένη προσπάθεια αερισμού, χρήση πρόσθετων μυών, ρινική ερυθρότητα, συριγμό, κυάνωση και ταραχή ή μειωμένο επίπεδο συνειδητότητας. Η υπόταση, η ταχυκαρδία και οι τριγμοί κατά την ακρόαση μπορεί να αποτελούν ένδειξη καρδιακής ανεπάρκειας. Η σήψη μπορεί να προκαλέσει πυρετό, ταχυκαρδία και υπόταση. Η νευρομυϊκή συμμετοχή αξιολογείται μέσω της αδυναμίας, της παράλυσης ή αισθητήριων αλλαγών. Όλα τα δεδομένα καταγράφονται με σαφήνεια. Οι ασθενείς που λαμβάνουν αντιτοξίνη παρακολουθούνται στενά για τοπική ή περιφερική αναφυλαξία.

Η αυστηρή απομόνωση παραμένει έως ότου ληφθούν δύο αρνητικές ρινοφαρυγγικές καλλιέργειες στη σειρά, μια τουλάχιστον εβδομάδα μετά την διακοπή της φαρμακευτικής θεραπείας. Στα μη ανοσοποιημένα μέλη της οικογένειας του ασθενούς συνιστάται να λάβουν το τοξοειδές της διφθερίτιδας που θεωρείται κατάλληλο για την ηλικία τους και να ολοκληρώσουν τη σωστή σειρά ανοσοποιήσεων έναντι της διφθερίτιδας. Όλες οι περιπτώσεις διφθερίτιδας πρέπει να αναφέρονται στις τοπικές αρχές δημόσιας υγείας. Οι οικογένειες προετοιμάζονται για μια παρατεταμένη ανάρρωση, ειδικότερα όταν ο ασθενής παρουσιάζει νευρομυϊκή συμμετοχή.

Aliases (separate with |): diphtheria|Διφθερίτιδα
δίψα

Η αίσθηση που προκύπτει από την έλλειψη επαρκούς νερού στο σώμα ή την επιθυμία για υγρά. Υπερβολική δίψα μπορεί να είναι πρώιμο σύμπτωμα διαβήτη αφού οι νεφροί απεκκρίνουν επιπλέον νερό σαν μια προσπάθεια μείωσης των επιπέδων της κυκλοφορούμενης γλυκόζης. Η δίψα είναι συχνή έπειτα από πυρετό, εμετό, διάρροια, αιμορραγία, έντονη άσκηση, ή άλλες αιτίες υποογκαιμίας ή υπερωσμοτικστητας. Επιπρόσθετα, η δίψα μπορεί να συσχετιστεί με την χρήση διουρητικών, τρικυκλικών αντικαταθλιπτικών, και ορισμένων ισταμινών, μεταξύ άλλων φαρμάκων.

Aliases (separate with |): Δίψα
δοκιμαοία Ταχείας Νευρολογικής Εξέταοης

Τυποποιημένη εξέταση της νευρολογικής λειτουργίας για άτομα 5 ετών και άνω. Αξιολογεί διάφορες λειτουργίες, συμπεριλαμβανομένης της προσοχής, της ιοορροπίας, του προγραμματισμού των κινήσεων, του συντονισμού και της οργάνωσης των κινήσεων στο χώρο.

Aliases (separate with |): Quick Neurological Screening Test|Δοκιμαοία Ταχείας Νευρολογικής Εξέταοης
δοκιμασία Lachman

Μια δοκιμασία που χρησιμοποιείται στην αξιολόγηση της ακεραιότητας του πρόσθιου χιαστού συνδέσμου του γόνατος. Ο εξεταστής στέκεται στο πλευρό που εξετάζεται, κρατάει την κνήμη στο επίπεδο του φύματος της κνήμης ενώ σταθεροποιεί το μηριαίο οστό με το άλλο χέρι. Ο ασθενής χαλαρώνει το άκρο ενώ ο εξεταστής κρατάει το γόνατο σε κάμψη 25° με 30° και έλκει πρόσθια την κνήμη ενώ σταθεροποιεί τον μηριαίο. Η πλεονάζουσα κίνηση σε σχέση με το αντίθετο γόνατο ή ένα μη διακριτό τελικό σημείο της κίνησης προσδιορίζει ένα θετικό αποτέλεσμα.

Aliases (separate with |): Δοκιμασία Lachman
δοκιμασία ανοχής λακτόζης

Μια δοκιμασία για την ανεπάρκεια της λακτάσης στο λεπτό έντερο που συνίσταται στη χορήγηση ενός συγκεκριμένου ποσού λακτόζης, ακολουθούμενη από διαδοχικές μετρήσεις της γλυκόζης στο αίμα, σε χρονομετρημένα διαστήματα. Τα χαμηλά επίπεδα γλυκόζης υποδεικνύουν ανεπάρκεια λακτάσης.

Aliases (separate with |): Δοκιμασία ανοχής λακτόζης
δοκιμασία ανοχής στην άσκηση, δοκιμασία κόπωσης

Δοκιμασία της καρδιαγγειακής (ή καρδιοαναπνευστικής) φυσικής κατάστασης, κατά την οποία τα άτομα υποβάλλονται σε σωματική δραστηριότητα ενώ ταυτόχρονα παρακολουθούνται ο καρδιακός ρυθμός, η αρτηριακή πίεση, η οξυγόνωση του αίματος και η ηλεκτροκαρδιογραφική δρασηριότητα. Ένας κυλιόμενος τάπητας ή εργόμετρο χρησιμοποιούνται συνήθως για την πρόκληση της σωματικής δραστηριότητας. Η ποσότητα της άσκησης που πρέπει να καταβάλλει ο ασθενής αυξάνεται σταδιακά στη διάρκεια μερικών λεπτών εωσότου ο ασθενής εμφανίσει συμπτώματα (π.χ. έντονη κόπωση, δύσπνοια, προκάρδιο άλγος ή χωλότητα) ή έως ότου εμφανισθούν αντικειμενικά ευρήματα καρδιοπνευμονικής δυσλειτουργίας (όπως αρρυθμίες, ελάττωση της αρτηριακής πίεσης ή μεταβολές του διαστήματος ST στο ηλεκτροκαρδιογράφημα).

Οι δοκιμασίες κόπωσης χρησιμοποιούνται συνήθως για τη διάγνωση συμπτωμάτων και σημείων που υποδηλώνουν στεφανιαία ισχαιμία. Χρησιμοποιούνται επίσης συχνά σε ασθενείς που έχουν υποστεί έμφραγμα του μυοκαρδίου ή μια επαγόμενη από την άσκηση αρρυθμία. Στις περιπτώσεις αυτές, η δοκιμασία μπορεί να παρέχει χρήσιμες πληροφορίες για τον ασθενή σχετικά με την πιθανότητα να εμφανίσει περεταίρω καρδιαγγειακά συμβάματα ή σχετικά με την αποτελεσματικότητα της φαρμακευτικής του αγωγής στον έλεγχο των συμπτωμάτων του. Όταν χρησιμοποιείται για την εκτίμηση ασθενών με καρδιαγγειακές παθήσεις, η δοκιμασία κόπωσης συνήθως συνδυάζεται με υπερηχογραφική ή σπινθηρογραφική απεικόνιση της καρδιάς προκειμένου να αυξηθεί η προγνωστική αξία, η ευαισθησία και η ειδικότητα της εξέτασης.

Στην αθλητιατρική, η δοκιμασία κόπωσης μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να βοηθήσει τους αθλητές στην προπόνηση ώστε να επιτύχουν τη μέγιστη απόδοση.

Aliases (separate with |): Δοκιμασία ανοχής στην άσκηση, δοκιμασία κόπωσης
δοκιμασία αντισφαιρίνης

Μια δοκιμασία για την ανίχνευση αντισωμάτων στο αίμα του ανθρώπου. Τα αντισώματα τα οποία υπάρχουν μέσα στο αίμα δεν προκαλούν από μόνα τους συγκόλληση. Η προσθήκη ενός αντισώματος που παράγεται σε ζώα (αντισφαιρίνη) που προκαλεί την συσσώρευση των ερυθρών αιμοσφαιρίων. Η άμεση δοκιμασία αντισφαιρίνης (DAT) χρησιμοποιείται στη διάγνωση της αυτοάνοσης αιμολυτικής αναιμίας και των αιμολυτικών νοσημάτων στο νεογνό. Η έμμεση δοκιμασία αντισφαιρίνης (IAT) ή η δοκιμασία Coombs χρησιμοποιείται για τον προσδιορισμό των ομάδων αίματος.

Aliases (separate with |): Δοκιμασία αντισφαιρίνης
δοκιμασία άπνοιας

Μια δοκιμασία η οποία χρησιμοποιείται για τον έλεγχο του κατά πόσον κάποιο άτομο το οποίο βρίσκεται σε κωματώδη κατάσταση και το οποίο βρίσκεται υπό μηχανική υποστήριξη, έχει υποστεί εγκεφαλικό θάνατο.

ΠΕΡΙΘΑΛΨH ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Ο αναπνευστήρας του ασθενούς ρυθμίζεται ώστε να μην παρέχει καμία αναπνοή ανά λεπτό και το επίπεδο του διοξειδίου του άνθρακα επιτρέπεται να ανέλθει πάνω από τα 60 mmHg. Εάν υπάρξει άπνοια (μη αυτόματη αναπνοή), επιβεβαιώνεται ο εγκεφαλικός θάνατος. Π δοκιμασία δε θα πρέπει να πραγματοποιείται εάν το άτομο έχει πρόσφατα λάβει κατασταλτικά φάρμακα, ναρκωτικά ή παραλυτικά, εξαιτίας του ότι τα φάρμακα αυτών των κατηγοριών καταστέλλουν την αυτόματη αναπνοή.

Aliases (separate with |): Δοκιμασία άπνοιας
δοκιμασία δερματικών επιθεμάτων

Δερματική δοκιμασία κατά την οποία χορηγείται στο δέρμα μικρή συγκέντρωση ενός υποτιθέμενου αλλεργιογόνου με μια γάζα. Αν η συγκέντρωση της ουσίας είναι πολύ μεγάλη ή αν αναπτυχθεί αλλεργία στο υλικό που χρησιμοποιήθηκε στην γάζα, μπορεί να λάβουν χώρα ψευδώς-θετικές αντιδράσεις, λόγω τοπικού ερεθισμού. Ψευδώς αρνητικές αντιδράσεις μπορεί να προκύψουν, αν η συγκέντρωση του ύποπτου αλλεργιογόνου είναι πολύ χαμηλή.

Aliases (separate with |): patch test|Δοκιμασία δερματικών επιθεμάτων
δοκιμασία εδροφώνιου

Η χρήση του χλωριούχου εδροφώνιου για τον έλεγχο της παρουσίας βαρειάς μυασθένειας. Η κατάλληλη δόση χορηγείται ενδοφλέβια. Σε περίπτωση που δεν υπάρξει αποτέλεσμα, χορηγείται μια μεγαλύτερη δόση μέσα σε 45 δευτερόλεπτα. Θετική θεωρείται η δοκιμασία όταν παρατηρείται βραχεία βελτίωση της μυϊκής ισχύος χωρίς να συνοδεύεται από δεσμίδωση της γλώσσας. Η δοκιμασία επίσης μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να καθοριστεί η υπερδοσολογία ενός χολινεργικού φαρμάκου. Η υπερβολική δόση ενός χολινεργικού φαρμάκου προκαλεί αδυναμία, η οποία μοιάζει πολύ με τη μυασθένεια. Μια πολύ μικρή δόση χλωριούχου εδροφώνιου χορηγούμενη ενδοφλεβίως επιδεινώνει την αδυναμία, αν οφείλεται σε υπερδοσολογία ενός χολινεργικού φαρμάκου και τη βελτιώνει, αν οφείλεται σε βαρειά μυασθένεια.

ΠΡΟΣΟΧΗ: Η δοκιμασία δεν πρέπει να εκτελείται παρά μόνο αν υπάρχουν διαθέσιμα μέσα και προσωπικό για επείγουσα αναπνευστική αναζωογόνηση.

Aliases (separate with |): Δοκιμασία εδροφώνιου
δοκιμασία κάθαρσης κρεατινίνης

Έλεγχος καθορισμού της πατρότητας ενός παιδιού. Επειδή η πατρότητα αποτελεί κλινική εκτίμηση, προκύπτει η ανάγκη να γίνουν δοκιμαστικοί έλεγχοι, ώστε να προσδιοριστεί εάν είναι δυνατό ένα άτομο να είναι πατέρας ενός συγκεκριμένου παιδιού. Παλαιότερα, οι δοκιμαστικοί έλεγχοι που ελάμβαναν χώρα για να αποδείξουν ή να αποκλείσουν την πιθανότητα πατρότητας, χρησιμοποιούσαν τον προσδιορισμό της ομάδας αίματος του παιδιού και του υποτιθέμενου πατέρα. Σήμερα υπάρχουν διαθέσιμα γενετικές δοκιμασίες, τα οποία έχουν την δυνατότητα να αποκλείσουν σχεδόν όλα τα άτομα, εκτός από τον πατέρα. Η χρήση αυτών των ελέγχων καθιστά εφικτό τον διαχωρισμό των διαφορών του γονότυπου όλων των ατόμων, εκτός από τα ταυτόσημα δίδυμα.

Aliases (separate with |): Δοκιμασία κάθαρσης κρεατινίνης
δοκιμασία σκαριφισμού

Τοποθέτηση κατάλληλης αραίωσης ενός δοκιμαστικού υλικού ύποπτου ως αλλεργιογόνου σε μία ελαφρώς αποξεσμένη επιφάνεια του δέρματος. Εάν το υλικό είναι αλλεργιογόνο τότε θα δημιουργηθεί πομφός εντός 15 ημερών. Η δοκιμασία σκαριφισμού είναι μία από τις τρεις χρησιμοποιούμενες δοκιμασίες ανίχνευσης αντισωμάτων IgE και εφαρμόζεται κυρίως σε ασθενείς με ιστορικό αλλεργίας στην πενικιλλίνη.

Aliases (separate with |): Δοκιμασία σκαριφισμού
δοκιμασία ταχέως αντιγόνου

Οποιαδήποτε διαγνωστική δοκιμασία χρησιμοποιείται για τη γρήγορη ταυτοποίηση της παρουσίας ειδικού αντιγόνου σε δείγμα υγρού του οργανισμού. Η δοκιμασία αυτή χρησιμοποιείται για να εκτιμηθούν εάν ιοί που προκαλούν νόσο ή βακτήρια υπάρχουν στα δείγματα των υγρών του σώματος (αντί να αναμένονται τα αποτελέσματα των μικροβιολογικών καλλιεργειών). Μια συχνά χρησιμοποιούμενη δοκιμασία ταχέως αντιγόνου είναι από τον σίελο του φάρυγγα ή των αμυγδαλών σε ασθενείς που υπάρχει υποψία στρεπτοκοκκικής φαρυγγίτιδας.

Aliases (separate with |): rapid antigen test|Δοκιμασία ταχέως αντιγόνου
δοκιμασία, εξέταση
  1. Μια εξέταση.

  2. Μια μέθοδος καθορισμού της παρουσίας ή της φύσης μιας ουσίας ή της παρουσίας μιας ασθένειας.

  3. Μια χημική αντίδραση.

  4. Ένα αντιδραστήριο ή ουσία που χρησιμοποιείται σε μια εξέταση. Συγκεκριμένες εξετάσεις παρατίθενται κάτω από την πρώτη λέξη.

Aliases (separate with |): Δοκιμασία, εξέταση
δοκιμή αντιμικροβιακής ευαισθησίας

Εργαστηριακή μέθοδος προσδιορισμού της ευαισθησίας βακτηρίων σε αντιβιοτικά. Το ληφθέν δείγμα καλλιεργείται σε διάφορες υγρές αραιώσεις ή σε στερεά θρεπτικά μέσα, τα οποία περιέχουν διάφορες συγκεντρώσεις αντιμικροβιακών φαρμάκων, εμποτισμένων σε δισκία τα οποία τοποθετούνται στην επιφάνεια της καλλιέργειας. Αυτός ο τύπος δοκιμής δεν είναι απόλυτα αξιόπιστος.

Aliases (separate with |): sensitivity test, antimicrobial|Δοκιμή αντιμικροβιακής ευαισθησίας
δόνηση
  1. Η δόνηση. Προσθοπίσθια κίνηση.

  2. Η εφαρμογή δονήσεων επί του σώματος ως θεραπευτικό μασάζ. Εφαρμόζεται με μια γρήγορη κίνηση των δακτύλων ή του χεριού κάθετα στο σώμα ή με τη χρήση ενός μηχανικού δονητή. Η δόνηση του θωρακικού τοιχώματος αποτελεί συστατικό της υγιεινής των πνευμόνων βελτιώνει την αναπνευστική λειτουργία σε ασθενείς με χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια και μπορεί να χρησιμοποιηθεί συμπληρωματικά στη θεραπεία της πνευμονίας, όταν συνδυάζεται με παροχέτευση στην οποία η κεφαλή του ασθενούς τοποθετείται προς τα κάτω (θέση Trendelenburg).

Aliases (separate with |): vibration|Δόνηση
δόντι

Μία από τις κωνικές σκληρές δομές των άνω και κάτω γνάθων που χρησιμοποιούνται στην μάσηση. Ένα δόντι αποτελείται από ένα τμήμα μύλης πάνω από τα ούλα, ένα τμήμα ρίζας εγκλεισμένο σε ένα φατνίο (φατνιακό) του γναθικού οστού, και ένα αυχένα ανάμεσα στην μύλη και τη ρίζα. Ο μαλακός ιστός ούλων καλύπτει τον αυχένα και τη ρίζα σε ένα μεταβλητό βαθμό, ανάλογα με την ηλικία και τη στοματική υγιεινή. Το κύριο τμήμα ενός οδόντα αποτελείται από οδοντίνη, η οποία περιβάλλει την πολφική κοιλότητα στην μύλη και ρίζα του δοντιού. Η οδοντίνη είναι σκληρότερη από το οστό. Η αδαμαντίνη, ο σκληρότερος ιστός του σώματος, καλύπτει την μύλη. Η οστεΐνη ουσία είναι όμοια με το οστό και καλύπτει τη ρίζα, προσδένοντας τον οδόντα στο περιβάλλον οστέινο φατνίο μέσω των περιοδοντικών συνδεσμικών ινών που είναι εγκλεισμένες στο οστό και στην οστεΐνη ουσία. Η πολφική κοιλότητα περιέχει τον οδοντικό πολφό, ένα χαλαρό συνδετικό ιστό που περιλαμβάνει πολλά κύτταρα, νεύρα και αιμοφόρα και λεμφικά αγγεία. Κάθε δόντι έχει πέντε επιφάνειες: μασητική, μέση, περιφερική, γλωσσική, και παρίσθμια ή στοματική.

Aliases (separate with |): Δόντι
δραστηριότητες καθημερινής ζωής

Δραστηριότητες που πραγματοποιούνται από κάποια άτομα μία συνηθισμένη ημέρα, οι οποίες τους προσφέρουν ανεξαρτησία στη ζωή τους. Οι βασικές δραστηριότητες της καθημερινής ζωής (BADL) περιλαμβάνουν φαγητό, ένδυση, υγιεινή και φυσική κίνηση. Οι προχωρημένες δραστηριότητες της καθημερινής ζωής (IADL) απαιτούν περισσότερες δεξιότητες και περιλαμβάνουν τη διαχείριση των οικονομικών του ατόμου, τη χρήση μέσων μεταφοράς, τηλεφώνου, τη μαγειρική, τις δουλειές του σπιτιού, τη χρήση πλυντηρίου και τα ψώνια.

Η ικανότητα να πραγματοποιεί κάποιος δραστηριότητες της καθημερινής ζωής ενδέχεται να επηρεασθεί από ασθένειες ή ατυχήματα που προκαλούν φυσική ή πνευματική αναπηρία. Οι ειδικοί της αποκατάστασης διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στο να εκπαιδεύουν τα άτομα με αναπηρία πώς να διαφυλάξουν ή να μάθουν από την αρχή τις δραστηριότητες αυτές, έτσι ώστε τα άτομα να επιτύχουν το μέγιστο βαθμό ανεξαρτησίας.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Η νοσηλεύτρια και άλλα μέλη της ομάδας αποκατάστασης, συμπεριλαμβανομένων των εργοθεραπευτών και φυσικοθεραπευτών, εκτιμούν την ικανότητα του ασθενούς να πραγματοποιεί ADLs. Η ομάδα αποκατάστασης καθοδηγεί και διδάσκει στον ασθενή τεχνικές για να μάθει από την αρχή ορισμένες δραστηριότητες ή να προσαρμόζει την ανικανότητα του έτσι ώστε να πραγματοποιεί ορισμένες δραστηριότητες, επιτυγχάνοντας έτσι τη μέγιστη δυνατή ανεξαρτησία. Αν κριθεί απαραίτητο, μέλη της οικογενείας μπορούν επίσης να συμμετέχουν στο πρόγραμμα αποκατάστασης. Μπορούν να απευθύνονται σε κρατικές υπηρεσίες όταν συγκεκριμένες δραστηριότητες δεν μπορούν να πραγματοποιηθούν ανεξάρτητα.

Aliases (separate with |): Δραστηριότητες καθημερινής ζωής
δρεπανοκυτταρική αναιμία

Κληρονομούμενη με αυτοσωμικό υπολειπόμενο τρόπο διαταραχή που οφείλεται σε ανωμαλία στα γονίδια της σφαιρίνης της αιμοσφαιρίνης. Η συχνότητα του γενετικού ελλείμματος που είναι υπεύθυνο για αυτή τη χρόνια αναιμία είναι υψηλότερη ανάμεσα στους Αφροαμερικανούς, στους γηγενείς Αφρικανούς και στους Μεσόγειους. Η νόσος επίσης εκδηλώνεται σε πληθυσμούς από την Καραϊβική και την Κεντρική και Νότια Αμερική. Περίπου 75000 άνθρωποι στις Η.ΠΑ πάσχουν από δρεπανοκυτταρική αναιμία. Η συχνότητα εμφάνισης της νόσου στους Αφροαμερικανούς είναι 1:500. Περίπου το 8% του πληθυσμού των Αφροαμερικανών είναι φορέας του στίγματος της δρεπανοκυτταρικής αναιμίας. Οι γυναίκες με δρεπανοκυτταρική αναιμία κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης βρίσκονται σε μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης κρίσης δρεπανοκυτταρικής αναιμίας, προεκλαμψίας, λοίμωξης του ουροποιητικού, συμφορητικής καρδιακής ανεπάρκειας και πνευμονικής εμβολής. Συνιστάται η χρήση συμπληρωματικού οξυγόνου κατά τον τοκετό.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ: Όταν τα γονίδια και από τους δύο γονείς φέρουν το ίδιο έλλειμμα, το άτομο είναι ομόζυγο για την αιμοσφαιρίνη S, δηλαδή HbSS, και εκδηλώνει τη νόσο. Όταν η αιμοσφαιρίνη S εκτεθεί σε περιβάλλον με μειωμένο οξυγόνο γίνεται κολλώδης. Αυτό δίνει στα ερυθρά αιμοσφαίρια μηνοειδές σχήμα (δρεπάνι), τα κάνει άκαμπτα, κολλώδη και εύθραυστα. Όταν συσσωρευτούν, παρακωλύεται η κυκλοφορία του αίματος μέσα από τα τριχοειδή, προκαλώντας απόφραξη, υποξία των ιστών και ακόμα εντονότερη δρεπάνωση των ερυθρών. Στα βρέφη που είναι μικρότερα από 5 μηνών, τα υψηλά επίπεδα της εμβρυϊκής αιμοσφαιρίνης εμποδίζουν την επίδραση του μειωμένου οξυγόνου στο μόριο της αιμοσφαιρίνης S.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Θα πρέπει να τίθεται η υποψία κρίσης δρεπανοκυτταρικής αναιμίας, όταν σε κάποιον ασθενή με δρεπανοκυτταρική αναιμία, εμφανιστεί ωχρότητα στα χείλη, τη γλώσσα, τις παλάμες ή στα νύχια· λήθαργος· νωθρότητα· δυσκολία στην αφύπνιση· ευερεθιστότητα· έντονος πόνος · ή θερμοκρασία πάνω από 37,8°C για τουλάχιστον δύο ημέρες. Η μείωση της διάρκειας της ζωής των παθολογικών ερυθρών αιμοσφαιρίων (10 έως 20 ημέρες) οδηγεί σε χρόνια αναιμία· η ωχρότητα· η αδυναμία και η καταβολή είναι συνηθισμένα συμπτώματα. Ίκτερος μπορεί να παρατηρηθεί λόγω της αιμόλυσης των ερυθρών αιμοσφαιρίων. Κρίση μπορεί να προκληθεί εξαιτίας της δρεπάνωσης, του σχηματισμού θρόμβων, της απόφραξης των αγγείων, της ιστικής υποξίας και των εμφράκτων. Τα άτομα με δρεπανοκυτταρική αναιμία είναι πιθανότερο να εμφανίσουν βακτηριακή λοίμωξη σε σχέση με το γενικό πληθυσμό. υπάρχει ιδιαίτερος κίνδυνος εμφάνισης οστεομυελίτιδας, μηνιγγίτιδας, πνευμονίας και σήψης από λοιμογόνους παράγοντες όπως είναι ο Streptococcus pneumoniae, το Mycoplasma και τα Chlamydia. Οι ασθενείς με δρεπανοκυτταρική αναιμία που εμφανίζουν πυρετό, βήχα και/ ή πόνο σε κάποια περιοχή, θα πρέπει να ξεκινούν αμέσως αντιβιοτική αγωγή, αφού έχουν ληφθεί πρώτα καλλιέργειες αίματος και ούρων και έχουν γίνει διαγνωστικές ακτινογραφίες. Η δρεπανοκυτταρική αναιμία επίσης αυξάνει τον κίνδυνο ισχαιμίας κάποιων οργάνων και ιστικής βλάβης. Τα εξαιρετικά επώδυνα επεισόδια (ονομάζονται κρίσεις) που αφορούν τα άκρα, τη μέση, το στήθος και την κοιλιά, μπορούν να διαρκέσουν από ώρες μέχρι και εβδομάδες είναι η συχνότερη αιτία εισαγωγής των ασθενών στο νοσοκομείο. Οι κρίσεις είναι δυνατόν να προκληθούν λόγω υποξαιμίας, λοίμωξης, αφυδάτωσης και επιδείνωσης της αναιμίας. Οι απειλητικές για τη ζωή επιπλοκές είναι δυνατόν να προκύψουν μετά από κάποια βλάβη εσωτερικών οργάνων, όπως μετά από έμφρακτο του σπλήνα, έμφραγμα του μυοκαρδίου, οξύ θωρακικό σύνδρομο, βλάβη του πνεύμονα, βλάβη του ήπατος, απλαστική αναιμία και σύνδρομο πολυοργανικής ανεπάρκειας.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Υποστηρικτική θεραπεία στην οποία συμπεριλαμβάνεται η χορήγηση συμπληρώματος σιδήρου και η μετάγγιση αίματος. Η χορήγηση υδροξυουρίας προάγει την παραγωγή αιμοσφαιρίνης F και μειώνει την ανάγκη των μεταγγίσεων αλλά και τη συχνότητα των επώδυνων κρίσεων. Έχει αποδειχθεί ότι οι καθημερινές προφυλακτικές δόσεις πενικιλίνης είναι αποτελεσματικές στη μείωση της συχνότητας των οξέων βακτηριακών λοιμώξεων στα παιδιά. Σε περίπτωση εκδήλωσης απειλητικών για τη ζωή του ασθενούς επιπλοκών απαιτείται επείγουσα μετάγγιση αίματος ή αντικατάσταση του αίματος, ενυδάτωση, οξυγονοθεραπεία και η χορήγηση υψηλών δόσεων αναλγητικών.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Κατά τη διάρκεια της κρίσης, οι ασθενείς εισάγονται συχνά στο νοσοκομείο για την αντιμετώπιση του πόνου και τη διακοπή της δρεπάνωσης. Η μείωση του πόνου είναι ζωτικής σημασίας. Η μορφίνη είναι το οποιοειδές εκλογής για την αντιμετώπιση του πόνου εξαιτίας του ευέλικτου θεραπευτικού της σχήματος, τη βέβαιη αποτελεσματικότητά της και τις προβλέψιμες παρενέργειές της. Θα πρέπει να χορηγείται από τον ίδιο τον ασθενή ανάλογα με τις ανάγκες του, σε συνεχόμενη χαμηλής δοσολογίας ενδοφλέβια έγχυση, ή θα πρέπει να χρησιμοποιούνται βραδείας αποδέσμευσης αναλγητικά για να διατηρηθούν τα επίπεδα τους στο αίμα. Συμπληρωματικά μικρής διάρκειας αναλγητικά είναι πιθανόν να χρειαστούν για την αντιμετώπιση μικρής διάρκειας, ξαφνικών πόνων. Οι παρενέργειες των ναρκωτικών αναλγητικών θα πρέπει να αντιμετωπίζονται με την παράλληλη χορήγηση αντισταμινικών, αντιεμετικών, μαλακτικών των κοπράνων και καθαρτικών. Όταν οι φροντιστές χορηγούν τα αναλγητικά θα πρέπει να συγκρίνουν την ένταση του πόνου πριν και μετά τη χορήγηση των αναλγητικών προκειμένου να εκτιμήσουν την αποτελεσματικότητά τους. Άλλες τεχνικές για τον περιορισμό του πόνου, όπως το να διατηρείται ο ασθενής ζεστός, να έχει το σώμα του στην κατάλληλη στάση, να είναι ήρεμος ή να απασχολείται με κάτι άλλο, μπορεί να αποδειχθούν ωφέλιμες. Εάν απαιτούνται μεταγγίσεις, χορηγούνται στον ασθενή ερυθρά, αφού πρώτα έχουν αφαιρεθεί τα λευκοκύτταρα και έχει ελεγχθεί η συμβατότητα ως προς τα ελάσσονα αντιγόνα, και ο ασθενής παρακολουθείται για τυχόν εμφάνιση αντιδράσεων από τη μετάγγιση. Οι προγραμματισμένες ασκήσεις με βαθιές εισπνοές ή η αναπνευστικές ασκήσεις σπειρομέτρησης βοηθούν στην πρόληψη της ατελεκτασίας, της πνευμονίας και του οξέος θωρακικού συνδρόμου. Κατά την περίοδο της ύφεσης, ο ασθενής μπορεί να προλάβει την επιδείνωση της νόσου με τακτικούς ιατρικούς ελέγχους· τη λήψη φαρμάκων, όπως είναι η υδροξυουρία· την ενδεχόμενη μεταμόσχευση μυελού· την αποφυγή της υποξίας (π.χ., σε πτήσεις με αεροπλάνο, ή σε μεγάλα υψόμετρα), την έντονη άσκηση, την αφυδάτωση, τα αγγειοσυσταλτικά φάρμακα και την έκθεση στο έντονο κρύο. Τα παιδιά θα πρέπει να αποφεύγουν την έντονη άσκηση και τα αθλήματα με σωματική επαφή, αλλά μπορούν να συμμετέχουν σε όλες τις υπόλοιπες δραστηριότητες. Θα πρέπει να συστήνεται στους ασθενείς και στις οικογένειές τους να αναζητούν βοήθεια κατά την έναρξη του πυρετού ή άλλων συμπτωμάτων που είναι πιθανόν να οφείλονται σε κάποιο λοιμώδες νόσημα. Ο ετήσιος εμβολιασμός για τους ιούς της γρίπης και ο περιοδικός εμβολιασμός για τον πνευμονιόκοκκο μπορεί να προφυλάξουν τον ασθενή από αυτά τα συνηθισμένα λοιμώδη νοσήματα. Οι οικογένειες με ένα ή περισσότερους ασθενείς με δρεπανοκυτταρική αναιμία, θα πρέπει να συμβουλεύονται κάποιον γενετικό σύμβουλο για να εκτιμηθεί ο κίνδυνος εμφάνισης της νόσου σε κάποιο/α παιδί/ιά που θα γεννηθούν στο μέλλον. Θα πρέπει να γίνεται έλεγχος και των μελών των ασυμπτωματικών οικογενειών για να διερευνηθεί το κατά πόσον υπάρχουν ετερόζυγοι φορείς τους γονιδίου της δρεπανοκυττάρωσης. Οι οικογένειες με ένα ή περισσότερα μέλη με δρεπανοκυτταρική αναιμία είναι δικαιούχοι κάποιων προνομίων που τους εξασφαλίζουν οι τοπικές ή οι εθνικές εταιρείες όπως είναι η Αμερικανική Εταιρεία Δρεπανοκυτταρικής Αναιμίας, www.ascaa.org.

Aliases (separate with |): sickle cell anemia|Δρεπανοκυτταρική αναιμία
δυσεντερία

Διάρροια που περιέχει αίμα και βλέννα ως αποτέλεσμα φλεγμονής στα τοιχώματα της γαστρεντερικής οδού, ειδικότερα του κόλον. Παρουσιάζεται κοιλιακός πόνος, ανάγκη εκκένωσης και ορισμένες φορές πυρετός. Η δυσεντερία προκαλείται από βακτηριακές, ιογενείς, πρωτοζωϊκές ή παρασιτικές λοιμώξεις και είναι πολύ συνηθισμένη σε μέρη με ανεπαρκή υγιεινή, όπου τα τρόφιμα και το νερό μολύνονται με παθογόνους οργανισμούς.

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ: Η κύρια έμφαση των παροχών της υγειονομικής περίθαλψης δίνεται στην πρόληψη της λοίμωξης, με τη βελτίωση του τρόπου χειρισμού των αποβλήτων στις κοινότητες και την εκμάθηση των σωστών τεχνικών για τον χειρισμό, το μαγείρεμα και την αποθήκευση των τροφών. Οι ασθενείς, και ειδικότερα τα βρέφη, μπορεί να παρουσιάσουν σοβαρή αφυδάτωση, να εμφανίσουν μεταβολική οξέωση και χρήζουν ενυδάτωσης και, αναλόγως την περίπτωση, θεραπεία με αντιβιοτικά.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Όλοι όσοι κατοικούν στο σπίτι πρέπει να γνωρίζουν τις βασικές αρχές για τον χειρισμό των τροφών. Η ανάγκη για τακτικό πλύσιμο των χεριών, ειδικότερα μετά τη χρήση της τουαλέτας· η χρήση θερμόμετρου για το κρέας ώστε να ελέγχεται εάν το κρέας και τα φαγητά που περιέχουν αυγά είναι επαρκώς μαγειρεμένα· η ψύξη των τροφίμων (κάτω από τους 4,5°C) έως ότου μαγειρευτούν και εντός 1 ώρας μετά το μαγείρεμα (ειδικότερα σε περιόδους με ζεστό καιρό)· ο διαχωρισμός των ωμών και των μαγειρεμένων τροφίμων και η χρήση ξεχωριστών σκευών ή πιάτων για τις ωμές και τις μαγειρεμένες τροφές.

Aliases (separate with |): Δυσεντερία
δυσθυμική διαταραχή

Χρόνια καταθλιπτική διάθεση, η οποία απαντάται σε ποσοστό μεγαλύτερο από το 50% του χρόνου και για 2 τουλάχιστον χρόνια στους ενήλικες ή 1 χρόνο σε παιδιά ή εφήβους. Τα προσβεβλημένα άτομα περιγράφουν τον εαυτό τους ως χρονίως θλιμμένα και «κακομοίρικα».

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Στα συμπτώματα περιλαμβάνονται η ανεπαρκής όρεξη ή η υπερβολική κατανάλωση φαγητού, η αϋπνία ή η υπερυπνία, η μειωμένη ενέργεια ή κόπωση, η χαμηλή αυτοεκτίμηση, η αδυναμία συγκέντρωσης ή η δυσκολία στη λήψη αποφάσεων και τα αισθήματα απελπισίας. Δεν μπορεί να υπάρξει διάγνωση για τη συγκεκριμένη διαταραχή εάν ο ασθενής στο παρελθόν παρουσίασε επεισόδια μανίας, υπομανίας ή μεικτά επεισόδια μανίας και υπομανίας.

ANTIMETΩΠIΣH: Η παραδοσιακή αντιμετώπιση περιελάμβανε τρικυκλικά αντικαταθλιπτικά, αναστολείς της μονοαμινοοξειδάσης ή καινούρια αντικαταθλιπτικά δεύτερης γενιάς, όπως φλουοξετίνη, βουπροπιόνη, παροξετίνη και σερτραλίνη. Τα τελευταία φάρμακα έχουν το πλεονέκτημα ότι δεν παρουσιάζουν αντιχολινεργικές παρενέργειες, δεν προκαλούν αύξηση του βάρους και δεν επηρεάζουν την κατάσταση της καρδιάς. Ωστόσο, μπορεί να προκαλέσουν ναυτία, απώλεια βάρους ή αϋπνία.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Όλοι οι επαγγελματίες στην παροχή περίθαλψης, ενημερώνουν τον ασθενή σχετικά με την κατάθλιψη, δίνοντας έμφαση στις υπάρχουσες μεθόδους για την ανακούφιση των συμπτωμάτων. Καθώς ο ασθενής μαθαίνει να αναγνωρίζει τα πρότυπα των καταθλιπτικών σκέψεων, μπορεί να ξεκινήσει τη συνειδητή υποκατάσταση με σκέψεις αυτοεπιβεβαίωσης. Ο ασθενής ενθαρρύνεται να εκφράζει και να καταγράφει ότι σχετίζεται με τα αισθήματά του/της. Οι παροχείς της υγειονομικής περίθαλψης ακούν προσεκτικά και με σεβασμό, ενώ μοιράζονται τις παρατηρήσεις τους για τη συμπεριφορά του ασθενούς, ενώ αποφεύγουν την ψεύτικη ευθυμία και τις επικριτικές αποκρίσεις. Η οργανωμένη καθημερινότητα με μη συναγωνιστικές και ομαδικές δραστηριότητες, μπορεί να βοηθήσει στην οικοδόμηση της εμπιστοσύνης του ασθενούς στον εαυτό του και την ενθάρρυνση της κοινωνικοποίησης. Ο ασθενής αποτιμάται για αυτοκτονικές σκέψεις και ιδέες, ενώ για τους ασθενείς που κινδυνεύουν επιβάλλονται προφυλάξεις για την αυτοκτονία. Ο ασθενής που βρίσκεται σε μεγάλη κατάθλιψη για να μπορεί να φροντίζει τις ανάγκες του, υποβοηθείται στην προσωπική του υγιεινή και ενθαρρύνεται να τραφεί. Η αύξηση των τροφών με υψηλή περιεκτικότητα σε ίνες και η λήψη υγρών μπορεί να ανακουφίσουν τη δυσκοιλιότητα· το ζεστό γάλα ή το τρίψιμο της πλάτης κατά την ώρα της κατάκλισης μπορούν να βελτιώσουν τον ύπνο.

Εάν έχει συνταγογραφηθεί θεραπεία με αντικαταθλιπτικά φάρμακα, ο ασθενής ενημερώνεται σχετικά με τα φάρμακα και παρακολουθείται για επιθυμητές και ανεπιθύμητες ενέργειες, καθώς και για παρενέργειες. Για τα φάρμακα με αντιχολινεργικά αποτελέσματα, οι τσίχλες χωρίς ζάχαρη ή τα σκληρά ζαχαρωτά μπορεί να ανακουφίσουν την ξηροστομία. Για τα φάρμακα που είναι ηρεμιστικά, ο ασθενής πρέπει να αποφεύγει δραστηριότητες που απαιτούν εγρήγορση. Ο ασθενής που λαμβάνει κάποιο τρικυκλικό αντικαταθλιπτικό πρέπει να αποφεύγει το αλκοόλ και άλλα αντικαταθλιπτικά του κεντρικού νευρικού συστήματος. Ο ασθενής που λαμβάνει κάποιον αναστολέα της μονοαμινοοξειδάσης πρέπει να αποφεύγει τις τροφές που περιέχουν τυραμίνη, αφού η κατανάλωσή τους μπορεί να οδηγήσει σε υπερτασική κρίση. Υπενθυμίζεται στον ασθενή ότι τα περισσότερα αντικαταθλιπτικά απαιτούν αρκετές εβδομάδες για να έχουν αποτέλεσμα.

Aliases (separate with |): Δυσθυμική διαταραχή
δυσκοιλιότητα

Μείωση της κανονικής συχνότητας αφόδευσης ενός ατόμου, συνοδευόμενη από δύσκολη, ή ατελή κένωση των κοπράνων, ή κένωση ιδιαίτερα σκληρών και ξηρών κοπράνων. Βλ.: Παράρτημα Νοσηλευτικών Διαγνώσεων.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ: Οι παράγοντες προδιάθεσης σε υγιή άτομα περιλαμβάνουν δίαιτα ελλιπή σε ίνες, ανεπαρκή κατανάλωση υγρών, καθιστική ζωή και προχωρημένη ηλικία. Πολλά φάρμακα περιλαμβανομένων των οπιοειδών, αντικαταθλιπτικών, αναστολέων των διαύλων ασβεστίου, αντιεμετικών και αντιχολινεργικών (μεταξύ άλλων) προκαλούν δυσκοιλιότητα. Μεταξύ των μεταβολικών παθήσεων, ο υποθυρεοειδισμός και διαταραχές του μεταβολισμού του ασβεστίου, συνεισφέρουν περιστασιακά στη δυσκολία κένωσης των κοπράνων. Μπορεί επίσης να ευθύνονται παθολογικές βλάβες του εντέρου, όπως εγκολπωματική νόσος, ορθοπρωκτική γονόρροια, αιμορροΐδες ή αποφράξεις λόγω όγκων, συμφύσεων ή περισφιγμένων, παγιδευμένων, κηλών.

ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Μια μεταβολή στη συχνότητα των κενώσεων μπορεί να είναι σημείο σοβαρής εντερικής ή κολικής πάθησης (πχ., μιας κακοήθειας). Μεταβολές στις κενώσεις πρέπει να συζητώνται με ιατρό.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Η κατανάλωση νωπών λαχανικών, φρούτων και δημητριακών βοηθά στην πρόληψη της δυσκοιλιότητας. Φάρμακα τα οποία απαλύνουν τη δυσκοιλιότητα περιλαμβάνουν το docusate, ογκοπαραγωγά καθαρτικά (όπως το psyllium), ενώσεις που περιέχουν μαγνήσιο, τη λακτουλόζη και ποικιλία κλυσμάτων.

Aliases (separate with |): constipation|Δυσκοιλιότητα
δυσλειτουργική αιμορραγία της μήτρας

Διάγνωση εξ αποκλεισμού. Πρόκειται για αιμορραγία της μήτρας που δεν προκαλείται από όγκο, φλεγμονή ή εγκυμοσύνη. Αυτές οι αιτίες αιμορραγίας πρέπει να αποκλειστούν, πριν τεθεί η διάγνωση δυσλειτουργικής αιμορραγίας της μήτρας. Η κατάσταση αυτή μπορεί να λάβει χώρα και με ωοθυλακιορρηκτικούς κύκλους, αλλά τις περισσότερες φορές συνοδεύουν την ανωοθυλακιορρηξία. Είναι συχνές σε γυναίκες με σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών. Σε γυναίκες με επαναλαμβανόμενους ανωοθυλακιορρηκτικούς κύκλους μπορεί να λάβει χώρα υπερπλασία του ενδομητρίου, η οποία συνοδεύεται από μαζική απόπτωσή του.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ: Η απουσία προγεστερόνης στην ωχρινική φάση του κύκλου παρεμποδίζει τη φυσιολογική προετοιμασία του ενδομητρίου για την εμφύτευση ή την έμμηνο ρύση. Τα διαρκή σταθερά επίπεδα οιστρογόνων προκαλούν ανομοιογενή υπερτροφία του ενδομητρίου, έτσι ώστε μερικές περιοχές να αιμορραγούν και να αποπίπτουν πριν από κάποιες άλλες, προκαλώντας έτσι την εμφάνιση διαλείπουσας αιμορραγίας.

Aliases (separate with |): dysfunctional uterine bleeding|Δυσλειτουργική αιμορραγία της μήτρας
δυσλεξία

Η δυσκολία ενός ατόμου στη χρήση και την ερμηνεία των γραπτών μορφών επικοινωνίας, η όραση του οποίου και η εν γένει ευφυία του δεν παρουσιάζουν έκπτωση. Η πάθηση συνήθως παρατηρείται σε παιδιά σχολικής ηλικίας από την τρίτη τάξη του Δημοτικού. Μπορούν να δουν και να αναγνωρίζουν τα γράμματα αλλά έχουν δυσκολία στον συλλαβισμό και την συγγραφή των λέξεων. Δεν έχουν καμία δυσκολία στην αναγνώριση των εννοιών των αντικειμένων και των εικόνων, και τυπικά δεν παρουσιάζουν καμία άλλη μαθησιακή διαταραχή.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ: Μολονότι το ακριβές αίτιο παραμένει άγνωστο, τα στοιχεία δείχνουν ότι η δυσλεξία είναι πιθανόν να προκαλείται από την ανικανότητα διάσπασης των λέξεων σε ήχους και τη συναρμολόγηση των ήχων των λέξεων του γραπτού λόγου.

Aliases (separate with |): Δυσλεξία
δυσμηνόρροια

Πόνος σε σχέση με την έμμηνο ρύση. Μια από τις πλέον συνήθεις γυναικολογικές διαταραχές, ταξινομείται ως πρωτοπαθής ή δευτεροπαθής. Εκτιμάται ότι το 50% των γυναικών με έμμηνο ρύση έχει αντιμετωπίσει τη συγκεκριμένη διαταραχή, ενώ περίπου το 10% αυτών εξουδετερώνονται για αρκετές ημέρες σε κάθε περίοδο. Η παραπάνω διαταραχή είναι η μεγαλύτερη και μόνη αιτία απουσίας από το σχολείο και την εργασία μεταξύ των γυναικών σε ηλικία έμμηνου ρύσης. Στις ΗΠΑ, η συγκεκριμένη ασθένεια έχει ως αποτέλεσματην απώλεια περί των 140.000.000 ωρών εργασίας κάθε χρόνο.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Οι νεαρές γυναίκες που νιώθουν δυσφορία ή πόνο κατά τη διάρκεια της εμμήνου ρύσης, ενθαρρύνονται να αναζητήσουν ιατρική αξιολόγηση σε μια προσπάθεια να καθορίσουν το αίτιο. Στην ασθενή προσφέρονται υποστήριξη και βοήθεια για να μπορέσει να αντιμετωπίσει το πρόβλημα. Η εφαρμογή ήπιας θερμότητας στην κοιλία μπορεί να βοηθήσει. Ενθαρρύνεται η τήρηση μιας καλά ισορροπημένης δίαιτας και η ήπια άσκηση. Εφαρμόζονται μη επεμβατικά μέτρα για την ανακούφιση από τον πόνο, όπως χαλάρωση, απόσπαση της προσοχής και καθοδηγούμενη φαντασία, ενώ η ασθενής παραπέμπεται για βιοαναδραστική εξάσκηση ώστε να ελέγχει τον πόνο καθώς και σε ομάδες υποστήριξης και αυτοβοήθειας.

Aliases (separate with |): Δυσμηνόρροια
δυσοσμία στόματος

Η πηγή της δυσοσμίας μπορεί να βρίσκεται στο στόμα ή τη μύτη, τους πνεύμονες, το αίμα ή την πεπτική οδό. Πολλοί εμφανίζουν δυσοσμία της αναπνοής εξαιτίας της ξήρανσης του στοματικού βλεννογόνου. Κατά την αφύπνιση, όσοι ροχαλίζουν ή κοιμούνται με το στόμα ανοικτό μπορεί να έχουν ιδιαίτερα δυσώδη αναπνοή. Η δυσάρεστη αναπνοή μπορεί επίσης να οφείλεται σε κάποιο φαγητό, όπως είναι τα κρεμμύδια ή το σκόρδο. Άλλες αιτίες είναι οι λοιμώξεις του αναπνευστικού, όπως η βρογχεκτασία ή το πνευμονικό απόστημα, η οξεία νεκρωτική ουλίτιδα, η ερπητική ουλοστοματίτιδα, η περιοδοντίτιδα, η τερηδόνα, το κάπνισμα, η ηπατική ανεπάρκεια ή η διαβητική κετοξέωση.

Aliases (separate with |): Δυσοσμία στόματος
δυσουρία

Η επώδυνη ή δύσκολη ούρηση, συμπτωματολογία πολυάριθμων παθήσεων. Η δυσουρία μπορεί να υποδηλώνει κυστίτιδα· ουρηθρίτιδα· λοίμωξη στην ουροποιητική οδό· ουρηθρική στένωση· υπερτροφικό, καρκινικό ή εξελκωμένο προστάτη στους άνδρες· πρόπτωση της μήτρας στις γυναίκες· πυελική περιτονίτιδα και απόστημα· μητρίτιδα· καρκίνο του τραχήλου· δυσμηνόρροια ή ψυχολογικές ανωμαλίες. Η πάθηση μπορεί επίσης να έχει προκληθεί από συγκεκριμένα φαρμακευτικά σκευάσματα, ειδικότερα οπιούχα και φάρμακα που χρησιμοποιούνται για την πρόληψη της ναυτίας. Ο πόνος και το κάψιμο μπορεί να προκαλούνται από συμπυκνωμένα όξινα ούρα.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Ο ασθενής με δυσουρία πρέπει να ενημερώνεται σχετικά με τον τρόπο απόκτησης του μέσου της ροής, την συλλογή καθαρού δείγματος ούρων για καλλιέργεια και ευαισθησία. Με βάση το ιστορικό του ασθενούς και τη σωματική εξέταση, ενδέχεται να απαιτούνται πρόσθετες διαγνωστικές εξετάσεις (όπως ουρηθρικά τολύπια ή πυελικές εξετάσεις). Εκτός εάν υπάρχει περιορισμός στα υγρά ως αποτέλεσμα καρδιακής ή νεφρικής ανεπάρκειας, ο ασθενής με δυσουρία μπορεί να επωφεληθεί από την ελεύθερη κατανάλωση υγρών για την αραίωση των ούρων και τη μείωση του ερεθισμού. Σε περίπτωση συνταγογράφησης της ΗΟΙ φαιναζοπυριδίνης ως αναλγητικό/αντισηπτικό του ουροποιητικού, συμβουλεύστε τον ασθενή να λαμβάνει το φάρμακο μαζί με τα γεύματα ώστε να ελαχιστοποιηθεί η γαστρική ενόχληση και προειδοποιήστε τον ασθενή ότι το φάρμακο προσδίδει κόκκινο ή πορτοκαλί χρώμα στα ούρα, το σάλιο και τα δάκρυα, ενώ μπορεί να βάψει τα υφάσματα και τους φακούς επαφής. Εάν υπάρχει υποψία ή έχουν απομονωθεί σεξουαλικά μεταδιδόμενες λοιμώξεις ή λοιμώξεις της ουροποιητικής οδού, στον ασθενή μπορεί να συνταγογραφηθεί κάποιο αντιβιοτικό. Οι ασθενείς με λοιμώξεις κολπικών μυκήτων ενδέχεται να απαιτούν αντιμυκητιασική αγωγή.

Aliases (separate with |): Δυσουρία
δυσπεψία

Δυσφορία στην άνω κοιλία, συχνά χρόνια ή επίμονη, η οποία στην καθομιλουμένη αναφέρεται ως «βαρυστομαχιά». Ορισμένες φορές σχετίζεται με την απορρόφηση της τροφής, ενώ μπορεί να είναι παρενέργεια πολλών φαρμάκων. Μπορεί να περιλαμβάνει συμπτώματα όπως πληρότητα, ρέψιμο, πρήξιμο, ναυτία, απώλεια όρεξης, πόνο στην άνω κοιλία.

Aliases (separate with |): Δυσπεψία
δυσπλασία

παθολογική ανάπτυξη ή μορφολογικές μεταβολές κυττάρων, που μερικές φορές αποτελούν ένδειξη κινδύνου ανάπτυξης καρκίνου.

Aliases (separate with |): Δυσπλασία
δύσπνοια

Δίψα αέρος που έχει ως αποτέλεσμα την κοπιώδη ή δύσκολη αναπνοή, και ορισμένες φορές συνοδεύεται από πόνο. Είναι φυσιολογικό όταν οφείλεται στην έντονη εργασία ή στην αθλητική δραστηριότητα.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Ο ασθενής αναφέρει ότι το έργο της αναπνοής είναι υπέρμετρο. Στις ενδείξεις της δύσπνοιας μπορεί να περιλαμβάνεται η ακουόμενη κοπιώδης αναπνοή, η συστολή των μεσοπλεύριων διαστημάτων, η έκφραση πόνου, τα διογκωμένα ρουθούνια, οι παράδοξες κινήσεις του θώρακα και της κοιλίας, η ασθμαίνουσα αναπνοή και περιστασιακά η κυάνωση.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Ο ασθενής αποτιμάται για τη βατότητα των αεραγωγών, ενώ πραγματοποιείται πλήρης αξιολόγηση του αναπνευστικού συστήματος ώστε να αναγνωρισθούν πρόσθετες ενδείξεις και συμπτώματα αναπνευστικής κόπωσης καθώς και κατασταλτικοί και δυσμενείς παράγοντες. Εφόσον ενδείκνυται, λαμβάνονται οι τιμές των αερίων του αρτηριακού αίματος, ενώ παρακολουθείται ο κορεσμός του οξυγόνου. Ο ασθενής τοποθετείται σε υψηλή θέση Fowler, θέση ορθόπνοιας ή άλλη άνετη στάση. Χορηγούνται οξυγόνο και φάρμακα σύμφωνα με τη συνταγή, ενώ αξιολογείται και καταγράφεται η ανταπόκριση του ασθενούς. Ο νοσηλευτής ή ο θεραπευτής για το αναπνευστικό, παραμένουν με τον ασθενή έως ότου η αναπνοή γίνει λιγότερο κοπιώδης και μειωθεί η ανησυχία.

Aliases (separate with |): Δύσπνοια
δυσπραξία

Διαταραχή στον προγραμματισμό, στον έλεγχο και στην εκτέλεση εθελούσιων κινήσεων. Δεν μπορεί να εξηγηθεί από την απουσία της αντίληψης, την ανεπαρκή προσοχή ή την έλλειψη συντονισμού· συνήθως σχετίζεται με εγκεφαλικό επεισόδιο, τραυματισμό στο κεφάλι ή οποιαδήποτε πάθηση που επηρεάζει τα εγκεφαλικά ημισφαίρια.

Aliases (separate with |): dyspraxia|Δυσπραξία
δυσφαγία

Αίσθημα παρεμπόδισης μετακίνησης της τροφής (στερεής ή υγρής).

Aliases (separate with |): Δυσφαγία
δυτική δίαιτα

Δίαιτα ανεπαρκής σε φρούτα, λαχανικά, σιτηρά ολικής αλέσεως, όσπρια, ψάρια και γαλακτοκομικά προϊόντα με χαμηλά λιπαρά και υπερβολικές ποσότητες εξευγενισμένων και επεξεργασμένων τροφών, αλκοόλ, άλατος, κόκκινου κρέατος, σακχαρωδών ποτών , μεζέδων, αυγών και βουτύρου. Η δυτική δίαιτα έχει ενοχοποιηθεί για πολλές παθήσεις στις βιομηχανοποιημένες χώρες, μεταξύ αυτών ο διαβήτης, η αθηροσκλήρυνση και η παχυσαρκία.

Aliases (separate with |): Δυτική δίαιτα
δωδεκαδάκτυλο

Το πρώτο τμήμα του λεπτού εντέρου, ανάμεσα στον πυλωρό και στη νήστιδα· έχει μήκος 20 έως 28 cm. Το δωδεκαδάκτυλο δέχεται τις ηπατικές και παγκρεατικές εκκρίσεις μέσω του κοινού χοληφόρου πόρου.

ΑNATOMIA: Το τοίχωμα του δωδεκαδακτύλου περιέχει κυκλικές πτυχώσεις και λάχνες, τα οποία αυξάνουν το εμβαδό της επιφανείας. Οι μικρολάχνες των επιθηλιακών κυττάρων αποκαλούνται ψηκτροειδής παρυφή, που επίσης αυξάνει το εμβαδόν επιφανείας για απορρόφηση. Οι εντερικοί αδένες (του Lieberkuhn) που βρίσκονται ανάμεσα στις βάσεις των λαχνών, εκκρίνουν πεπτικά ένζυμα, ενώ οι αδένες του Brunner στον υποβλεννογόνο εκκρίνουν βλέννα. Ο κοινός χοληφόρος πόρος εκβάλλει στο φύμα του Vater. Η νεύρωση γίνεται τόσο από το συμπαθητικό (το κοιλιακό πλέγμα) όσο και από το παρασυμπαθητικό (τα πνευμονογαστρικά νεύρα). Η αιμάτωση γίνεται από κλάδους των ηπατικών και ανώτερων μεσεντερικών αρτηριών.

ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ: Ο όξινος χυμός εισέρχεται στο δωδεκαδάκτυλο από το στόμαχο, όπως και η χολή, μέσω της χοληδόχου κύστης από το ήπαρ και το παγκρεατικό υγρό από το πάγκρεας. Τα χολικά άλατα γαλακτοματοποιούν τα λίπη· η χολή και τα διττανθρακικά παγκρεατικά υγρά εξουδετερώνουν την οξύτητα του χυμού. Τα παγκρεατικά ένζυμα είναι λιπάση, που πέπτει τα γαλακτοματοποιημένα λίπη σε λιπαρά οξέα και γλυκερόλη· αμυλάση, που πέπτει το άμυλο σε μαλτόζη· και θρυψίνη, χυμοθρυψίνη και καρβοξυπεπτιδάση, που συνεχίζουν την πέψη των πρωτεϊνών η οποία έχει ξεκινήσει από τον στόμαχο με την πεψίνη. Τα εντερικά ένζυμα είναι πεπτιδάσες, που ολοκληρώνουν την πέψη των πρωτεϊνών σε αμινοξέα καθώς και σουκράση, μαλτάση και λακτάση τα οποία πέπτουν τους δισακχαρίτες σε μονοσακχαρίτες. Ορισμένα από αυτά τα ένζυμα βρίσκονται στην ψηκτροειδή παρυφή του εντερικού επιθηλίου και δεν εκκρίνονται εντός του αυλού. Το δωδεκαδάκτυλο εκκρίνει τρεις ορμόνες όταν εισέρχεται ο χυμός. Το γαστρικό ανασταλτικό πεπτίδιο που μειώνει τη γαστρική κινητικότητα και τις εκκρίσεις. Η εκκριματίνη διεγείρει το πάγκρεας για την έκκριση διττανθρακικού νατρίου και το ήπαρ για την παραγωγή χολής. Η χολοκυστοκινίνη διεγείρει την έκκριση των ενζύμων από το πάγκρεας και τη σύσπαση της χοληδόχου κύστης ώστε να προωθήσει τη χολή στον κοινό χοληφόρο πόρο.

Τα τελικά προϊόντα της πέψης (αμινοξέα, μονοσακχαρίτες, λιπαρά οξέα, γλυκερόλη, βιταμίνες, μέταλλα και νερό) απορροφούνται από τα τριχοειδή ή τα χυλοφόρα εντός των λαχνών. Το αίμα από το λεπτό έντερο διέρχεται από το ήπαρ μέσω της πυλαίας φλέβας, προτού επιστρέψει στην καρδιά.

Aliases (separate with |): Δωδεκαδάκτυλο
δωρεά οργάνου

Η δωρεά μεταμοσχεύσιμων οργάνων (π.χ., καρδιά, πνεύμονας, νεφρός, κερατοειδής) σε άτομα που πιθανότατα θα αποβιώσουν εάν δεν εκτελεστεί η μεταμόσχευση. Το United Network for Sharing (WTOS) διατηρεί μια λίστα ασθενών που αναμένουν μεταμόσχευση οργάνου και ένα αρχείο ασθενών που έχουν λάβει όργανα. Το 2003, στις Η.Π.Α. υπήρχαν περίπου 82.000 ασθενείς στη λίστα αναμονής για μεταμόσχευση οργάνων.

Aliases (separate with |): Δωρεά οργάνου
έγκαυμα

Ιστικός τραυματισμός που προκαλείται από την υπερβολική έκθεση σε θερμικές, χημικές, ηλεκτρικές ή ραδιενεργές ουσίες. Οι επιδράσεις μπορεί να είναι τοπικές, προκαλώντας κυτταρικό τραυματισμό ή θάνατο ή μπορεί να είναι τοπικές και συστηματικές, προκαλώντας πρωτοπαθές σοκ (το οποίο λαμβάνει χώρα αμέσως μετά από τον τραυματισμό και είναι σπάνια θανατηφόρο) ή δευτεροπαθές σοκ (το οποίο λαμβάνει χώρα ύπουλα, μετά από σοβαρά εγκαύματα και είναι συχνά θανατηφόρο). Στις Ηνωμένες Πολιτείες κάθε χρόνο παρέχεται νοσηλεία σε 1.250.000 άτομα με εγκαύματα. Περισσότεροι από τους 50.000 εισάγονται στο νοσοκομείο, λόγω σοβαρών εγκαυμάτων.

Τα εγκαύματα διακρίνονται συνήθως σε: 1ου βαθμού. Επιφανειακό έγκαυμα, στο οποίο η βλάβη περιορίζεται στην εξωτερική στοιβάδα της επιδερμίδας και χαρακτηρίζεται από ερυθρότητα, ευαισθησία και ήπιο άλγος. Δεν σχηματίζονται φυσαλίδες και το έγκαυμα επουλώνεται χωρίς τον σχηματισμό ουλής. Ένα συχνό παράδειγμα είναι το έγκαυμα από το ηλιακό φως. 2ου βαθμού. Έγκαυμα που καταστρέφει μερικώς την επιδερμίδα και μερικούς δερματικούς ιστούς, αλλά δεν καταστρέφει τα χαμηλότερα ευρισκόμενα θυλάκια των τριχών, τους ιδρωτοποιούς ή σμηγματογόνους αδένες. Το έγκαυμα είναι επώδυνο και ερυθρό, δημιουργούνται φυσαλίδες και το τραύμα μπορεί να επουλωθεί αφήνοντας πίσω του ουλή. 3ου βαθμού. Έγκαυμα που επεκτείνεται σε όλο το πάχος του δέρματος και του υποδόριου ιστού, κάτω από το χόριο. Το έγκαυμα προσδίδει στο δέρμα μια ωχρή, σκούρα, γκρι, ή μαύρη εμφάνιση. Είναι ανώδυνο, διότι καταστρέφει τα νεύρα στο δέρμα. Η δημιουργία ουλών και οι μόνιμες συσπάσεις των μυών αποτελούν πιθανές επιπλοκές. 4ου βαθμού. Έγκαυμα που εκτείνεται σε όλο το πάχος του δέρματος και μέχρι το υποκείμενο οστό, το λίπος, τους μυς και τους τένοντες. Τα εγκαύματα 3ου και 4ου βαθμού αντιμετωπίζονται καλύτερα σε ειδικά κέντρα εγκαυμάτων.

ΕΠΙΠΛΟΚΕΣ: Η απόπτωση του δέρματος, η γάγγραινα, η ουλοποίηση, ερυσίπελας, η νεφρίτιδα, η πνευμονία, η διαταραχή του ανοσοποιητικού συστήματος ή οι εντερικές διαταραχές αποτελούν πιθανές επιπλοκές. Το σοκ και η λοίμωξη θα πρέπει να αναμένονται πάντα με εγκαύματα μεγαλύτερου βαθμού ή μεγαλύτερης έκτασης εγκαύματα. Ο κίνδυνος επιπλοκών είναι μεγαλύτερος όταν έχει καεί πάνω από το 25% της επιφάνειας του σώματος.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ: Τα εγκαύματα μπορούν να προκληθούν από υπεριώδη ακτινοβολία, βίαιη έξοδο ατμού, θερμαινόμενα υγρά και μέταλλα, χημικές φωτιές, ηλεκτροπληξία, ή από την άμεση επαφή με φλόγες ή εύφλεκτο ρουχισμό.

ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΑ ΜΕΤΡΑ: Σε ένα άτομο με καιγόμενα ρούχα δεν θα πρέπει να του επιτρέπεται να τρέχει. Θα πρέπει να πέσει κάτω και να κυλιέται. Ένα χαλί, μια κουβέρτα ή οτιδήποτε βρίσκεται σε μικρή απόσταση θα πρέπει να χρησιμοποιείται για να σβήσει τις φλόγες. Θα πρέπει να δοθεί προσοχή, ώστε το άτομο να μην αναπνεύσει τον καπνό. Τα ρούχα θα πρέπει να αφαιρούνται προσεκτικά, έτσι ώστε να μην αποκολληθεί το δέρμα. Οι φυσαλίδες δεν θα πρέπει να διανοίγονται, καθώς αυτό αυξάνει τον κίνδυνο λοίμωξης. Σε όλους τους εγκαυματίες θα πρέπει να χορηγείται αντιτετανικός ορός.

ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Σε σοβαρά, εκτεταμένα εγκαύματα, ο ασθενής θα πρέπει να μεταφέρεται όσο το δυνατό πιο γρήγορα σε ένα κέντρο εγκαυμάτων.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Η πρώτη προτεραιότητα στην αντιμετώπιση του εγκαυματία είναι η αξιολόγηση της βατότητας των αεροφόρων οδών και η διασφάλιση ότι αυτοί είναι ακέραιοι. Αν υπάρχει η υποψία εισπνοής καπνού ή τραυματισμός των αεροφόρων οδών, θα πρέπει να γίνει διασωλήνωση πριν δημιουργηθεί οίδημα. Ο τραυματισμός των αεροφόρων οδών λαμβάνει χώρα το πιθανότερο μετά από εγκαύματα του προσώπου ή εισπνοή του καπνού σε κλειστούς χώρους. Ο βήχας με έξοδο καπνού ή καμένου υλικού αυξάνει την πιθανότητα εισπνευστικού τραυματισμού. Η δεύτερη υποχρέωση στην αντιμετώπιση των εγκαυμάτων είναι η διασφάλιση της καρδιακής παροχής και της αιμάτωσης των ιστών. Χορηγούνται υγρά με κρυσταλλοειδή ανάλογα με το πρωτόκολλο. Ταυτόχρονα ελέγχεται η αποβολή των ούρων, η αρτηριακή πίεση και ο σφυγμός, το σωματικό βάρος και η νεφρική λειτουργία, ώστε να διασφαλιστεί επαρκής ενυδάτωση.

Η φροντίδα του εγκαύματος αυτή καθαυτή αφορά την αφαίρεση κάθε ρούχου και την πλύση των καμένων ιστών με νερό, αποφεύγοντας την υπερβολική πτώση της θερμοκρασίας του σώματος. Η ήπια αφαίρεση των νεκρωμένων ιστών θα πρέπει να συνοδεύεται από την εφαρμογή επιθεμάτων, υποκατάστατων του δέρματος, τοπικών αντισηπτικών ή αυτόλογων μοσχευμάτων, όπως αυτό υπαγορεύεται από τις περιστάσεις. Χορηγείται προφυλακτική αγωγή κατά του τέτανου, τόσο αντιτετανικός όρος, όσο και το εμβόλιο κατά του τέτανου (ανοσοσφαιρίνη).

Σε ειδικές περιστάσεις μπορεί να χρειαστούν επιπρόσθετες παρεμβάσεις, όπως υπερβαρική οξυγονοθεραπεία για την δηλητηρίαση από μονοξείδιο του άνθρακα, εσχαροτομή για κυκλοτερή εγκαύματα, αντιβιοτική θεραπεία για τις λοιμώξεις, χορήγηση αγγειοσυσπαστικών φαρμάκων για την υπόταση ή διατροφική υποστήριξη.

Οι ασθενείς με μεγάλα ή σύνθετα εγκαύματα θα πρέπει να μεταφέρονται σε τοπικά κέντρα εγκαυμάτων ή σε χειρουργούς εξειδικευμένους στην αντιμετώπιση των εγκαυμάτων.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: στην επείγουσα αντιμετώπιση των εγκαυμάτων η νοσοκόμα συμμετέχει ενεργά στον έλεγχο των αεροφόρων οδών, της αναπνοής και της κυκλοφορίας, αφαιρεί τα ρούχα του ασθενούς, πλένει με νερό το έγκαυμα, εξασφαλίζει ενδοφλέβια γραμμή, θέτει σε λειτουργία τα μόνιτορ παρακολούθησης του οξυγόνου και της αρτηριακής πίεσης και τοποθετεί καθετήρες Folley (για την παρακολούθηση των αποβαλλόμενων ούρων) και ρινογαστρικό σωλήνα (για την αποσυμφόρηση του στομάχου). Στα επόμενα στάδια της αντιμετώπισης των εγκαυμάτων λαμβάνει χώρα η χειρουργική αφαίρεση των νεκρωμένων ιστών, προσέχοντας να μην διανοιχθούν οι φυσαλίδες. Η αφαίρεση των νεκρωμένων ιστών γίνεται με άσηπτη τεχνική. Μπορούν να εφαρμοσθούν αντιβιοτικές αλοιφές και να τοποθετηθούν μη κολλητικές γάζες. Χορηγείται προφυλακτική θεραπεία κατά του τέτανου, αντιβιοτική θεραπεία και ενδοφλέβια αναλγητικά και αξιολογείται η ανταπόκριση του ασθενούς.

Παρακολουθείται προσεκτικά η ισορροπία των υγρών, καθώς και η σίτιση του ασθενούς. Χορηγούνται β-αναστολείς, για να ελαττωθεί η κατάσταση του υπερμεταβολισμού που συνοδεύει τα εκτεταμένα εγκαύματα. Προσφέρεται ψυχολογική θεραπεία για να βοηθηθεί ο ασθενής να αντιμετωπίσει την αλλαγή του σώματος του ή τις ανησυχίες του για τον μετέπειτα τρόπο ζωής του. Οι καμένοι ιστοί τοποθετούνται ανάλογα με τα πρωτόκολλα, για να ελαχιστοποιηθεί το οίδημα και οι συσπάσεις των μυών. Χορηγείται θεραπεία για την πρόληψη των φλεβοθρομβώσεων, της πνευμονίας και των επιπλοκών που προκύπτουν από την ακινησία.

Κατά τη διάρκεια της αποκατάστασης, χορηγούνται στον ασθενή ελαστικά ενδύματα, ώστε να αποτραπεί ο σχηματισμός υπερτροφικών ουλών και γίνεται εκγύμναση των αρθρώσεων για να ανακτηθεί η πλήρη κινητικότητα. Ο ασθενής ενθαρρύνεται να αυξήσει την δραστηριότητα του, να αναπαύεται επαρκώς, να προσπαθεί για την σωματική και συναισθηματική ανεξαρτησία και να ανακτήσει την επαγγελματική και κοινωνική του λειτουργία. Συχνά είναι αναγκαίες οι παραπομπές για εργασιοθεραπεία και ψυχολογική υποστήριξη, καθώς και οι παραπομπές σε ομάδες υποστήριξης ή σε κοινωνικές υπηρεσίες. Μπορεί να καταστεί αναγκαία και πλαστική χειρουργική. Οι ομάδες υποστήριξης και οι κοινωνικές υπηρεσίες βοηθούν στην προσαρμογή του ασθενούς στον νέο τρόπο ζωής.

Η πρωτύτερη ψυχολογική κατάσταση του ασθενούς ενδέχεται να τον προδιαθέτει σε τραυματισμό και μπορεί να έχει δυσμενή επίδραση στην ανάνηψη. Οι εγκαυματίες επιδεικνύουν ένα ευρύ φάσμα συναισθηματικών αντιδράσεων, περιλαμβανομένων του θυμού, του εκνευρισμού, της ευερεθιστότητας και άλλων ψυχολογικών καταστάσεων (παραλήρημα, άγχος, κατάθλιψη και θλίψη). Η μετατραυματική αγχώδης διαταραχή μπορεί να λάβει χώρα μετά από κάποιο έγκαυμα και συχνά οι ασθενείς θα χρειαστούν βοήθεια από κάποιον ειδικό για να επανακάμψουν ψυχολογικά. Εξηγήστε στην οικογένεια τις ανάγκες και τις ανησυχίες του ασθενή, ώστε να βοηθήσετε στον δικό της εφησυχασμό (και τις ποικίλες ψυχολογικές αντιδράσεις). Εντάξτε τους μαζί με εσάς στην θεραπεία του ασθενούς, όσο αυτό είναι επιτρεπτό. Τα μέλη της οικογένειας θα πρέπει να παροτρύνονται να κάθονται με το ασθενή, να τον αγγίζουν, να του μιλούν και να του διαβάζουν και γενικά να επικοινωνούν με αυτόν. Δίνοντας στον ασθενή ένα στόχο, βοηθάτε στην ανακούφιση των συναισθημάτων απελπισίας και απαλύνεται σε αυτόν και την οικογένεια του τις επώδυνες αναμνήσεις.

Aliases (separate with |): Έγκαυμα
εγκεφαλική παράλυση

Περιληπτικός όρος για μια ολόκληρη ομάδα μη επιδεινούμενων, αλλά συχνά μεταβαλλόμενων, συνδρόμων κινητικών βλαβών, που εμφανίζονται δευτερογενώς σε περίπτωση εγκεφαλικών βλαβών ή ανωμαλιών στα αρχικά αναπτυξιακά στάδια. Η ΕΠ είναι περισσότερο ένα σύμπλεγμα συμπτωμάτων αντί για ένα ορισμένο νόσημα. Στη συντριπτική πλειονότητα των παιδιών με φυσιολογική διάρκεια κύησης στα οποία αργότερα αναπτύσσεται ΕΠ, η διαταραχή δεν μπορεί λογικά να αποδοθεί σε τραυματισμό ή υποξικά ισχαιμικά επεισόδια κατά τη διάρκεια του τοκετού. Η ΕΠ σπανίως εμφανίζεται χωρίς να συνοδεύεται από άλλες σχετικές ανωμαλίες, όπως διανοητική καθυστέρηση (60% των περιπτώσεων) ή επιληψία (50% των περιπτώσεων).

Οι παράγοντες κινδύνου διαιρούνται σε τρεις ομάδες: α) σ αυτούς που επιδρούν πριν την κύηση, όπως η παρέλευση ασυνήθιστα σύντομου (λιγότερο από 3 μήνες) ή ασυνήθιστα μακρού διαστήματος από την προηγούμενη εγκυμοσύνη· β) σ αυτούς που επενεργούν κατά τη διάρκεια της κύησης, όπως οι φυσικές δυσπλασίες, η κυοφορία διδύμων, η ανώμαλη εμβρυϊκή προβολή, η εμβρυϊκή αυξητική καθυστέρηση ή ο μητρικός υποθυρεοειδισμός· γ) στους περιγεννητικούς παράγοντες όπως ο πρόωρος τοκετός, ο πρώιμος διαχωρισμός του πλακούντα ή η νεογνική εγκεφαλοπάθεια. Το 95% πάντως των βρεφών με έναν ή περισσότερους από αυτούς τους παράγοντες κινδύνου εμφανίζουν ΕΠ.

Η διαταραχή ταξινομείται βάσει των εμπλεκόμενων σωματικών μελών και του τύπου της νευρολογικής δυσλειτουργίας, όπως σπαστικότητα, υποτονία, δυστονία, αθέτωση ή συνδυασμός αυτών. Η διάγνωση της ΕΠ δεν είναι δυνατή κατά τη νεογνική περίοδο, ενώ η πρώιμη κλινική διάγνωση περιπλέκεται από την μεταβαλλόμενη μορφή του νοσήματος κατά το πρώτο έτος της ζωής.

Όλα τα βρέφη και τα παιδιά, ιδίως εκείνα στα οποία συνυπάρχουν οι παράγοντες κινδύνου για την ανάπτυξη ΕΠ, αξιολογούνται για πιθανή καθυστερημένη επίτευξη διαφόρων σημείων-σταθμών στην ανάπτυξή τους. Αυτού του είδους η αξιολόγηση μπορεί να παράσχει πολύτιμα στοιχεία για την αναγνώριση της ΕΠ. Η έγκαιρη αναγνώριση και προαγωγή της βέλτιστης δυνατής ανάπτυξης διευκολύνουν το παιδί να συνειδητοποιήσει τις δυνατότητές του μέσα στα όρια που του επιβάλλει η εν λόγω δυσλειτουργία.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ Η θεραπεία προσανατολίζεται στη μεγιστοποίηση της λειτουργικότητας και την πρόληψη δευτερογενών μορφών αναπηρίας. Ιδιαίτερα ουσιαστική για την έκβαση των ασθενών με ΕΠ είναι η θεμελίωση της καλής λειτουργίας των χεριών, η οποία διευκολύνει στην αντιστάθμιση άλλων κινητικών ελλειμμάτων. Στους γενικούς θεραπευτικούς στόχους περιλαμβάνονται: η εξασφάλιση της δυνατότητας μετακίνησης, επικοινωνίας και αυτοβοήθειας; η επίτευξη της αρτιότερης δυνατής εμφάνισης και ολοκλήρωσης των κινητικών λειτουργιών· η αποτελεσματικότερη δυνατή επανόρθωση των σχετικών ελλειμμάτων· και η παροχή εκπαιδευτικών ευκαιριών προσαρμοσμένων στις ανάγκες και ικανότητες του κάθε παιδιού. Για την ανακούφιση της υπερβολικής κινητικότητας και έντασης μπορούν να χρησιμοποιηθούν αγχολυτικοί παράγοντες. Σε μεγαλύτερα παιδιά και εφήβους μπορούν να χορηγηθούν σε βραχυπρόθεσμη βάση και μυοσκελετικά χαλαρωτικά. Οι αντισπασμωδικοί παράγοντες μπορεί να προσφέρουν κάποια ανακούφιση σε παιδιά που παρουσιάζουν σπασμούς, ενώ η δεξτροαμφεταμίνη ενδέχεται να βελτιώσει την απόδοση υπερενεργητικών, δυσκινητικών παιδιών.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Το εξατομικευμένο θεραπευτικό σχήμα περιλαμβάνει μια ποικιλία ρυθμίσεων και βοηθητικών μέσων, καθώς και ένα ειδικά εκπαιδευμένο προσωπικό, συμπεριλαμβανομένων των γονέων, οι οποίοι μαθαίνουν να χειρίζονται κατάλληλα την κατάσταση του παιδιού τους. Ένας ειδικά εκπαιδευμένος φυσιοθεραπευτής σχεδιάζει ένα εξατομικευμένο πρόγραμμα ασκήσεων και άλλων θεραπευτικών εφαρμογών, που να ανταποκρίνονται στις ιδιαίτερες ανάγκες και προβλήματα του παιδιού και να το παρακινούν να επιτύχει διάφορους λειτουργικούς στόχους. Σημαντικό μέλος του θεραπευτικού επιτελείου είναι ο λογοθεραπευτής, ο οποίος ξεκινά νωρίς την εκπαίδευση στην ομιλία, πριν το παιδί εμφανίσει επικοινωνιακές δυσκολίες. Πιθανά ελαττώματα της όρασης και της ακοής αντιμετωπίζονται από αντίστοιχους ειδικευμένους ιατρούς. Ιδιαίτερα σημαντική είναι η οδοντική φροντίδα, η οποία πρέπει να αρχίζει μόλις εκφύονται τα δόντια. Χρησιμοποιούνται σιδεράκια και άλλες συσκευές κινητοποίησης για να βοηθήσουν στην πρόληψη ή τη μείωση των δυσμορφιών, στον έλεγχο της ευθυγράμμισης και στην αυτοπροώθηση των δοντιών. Όταν η σπαστικότητα προκαλεί προοδευτικές δυσμορφίες, απαιτείται η παρέμβαση ορθοπεδικού χειρούργου. Σε όλες τις πλευρές της θεραπευτικής μέριμνας εμπλέκονται νοσηλευόμενες σε παιδιατρικές εγκαταστάσεις και άλλους κατάλληλα διαμορφωμένους κοινωνικούς χώρους, παρέχοντας υποστήριξη και ψυχική ενθάρρυνση. Επίσης διδάσκουν το παιδί (όποτε αυτό κρίνεται σωστό) και τους γονείς σχετικά με τις επιθυμητές και τις αρνητικές επιδράσεις των όποιων φαρμακευτικών αγωγών που χορηγούνται στο πλαίσιο του θεραπευτικού προγράμματος.

Μια ευρεία ποικιλία τεχνικών βοηθητικών μέσων είναι διαθέσιμη, προκειμένου να υποβοηθηθεί η βελτίωση της λειτουργικότητας του πάσχοντος παιδιού. Σ' αυτά περιλαμβάνονται ηλεκτρομηχανικά παιχνίδια, μικροϋπολογιστές, φωνητικά αρμόνια και άλλες συσκευές που μπορεί να χειριστεί το παιδί. Το παθητικό εύρος της κίνησης, η εκτασιμότητα και οι ασκήσεις επιμήκυνσης είναι πολύτιμες σε κάθε ηλικία. Η εκπαίδευση σε καθημερινές δραστηριότητες και χειρονακτικές ικανότητες βασίζεται στο αναπτυξιακό επίπεδο και τις λειτουργικές δυνατότητες του παιδιού. Οι χειρωνακτικές δραστηριότητες πάντως αρχίζουν νωρίς για να βελτιώσουν την κινητική λειτουργία του παιδιού και να παράσχουν αισθητικές εμπειρίες και περιβαλλοντική πληροφόρηση. Το παιχνίδι είναι ενσωματωμένο στο θεραπευτικό πρόγραμμα.

Οι ανάγκες και δυνατότητες του παιδιού καθορίζουν τις εκπαιδευτικές απαιτήσεις, που ποικίλλουν, από την παρακολούθηση μαθημάτων σε κανονικά σχολεία μέχρι τη συμμετοχή σε ειδικά τμήματα ή εκπαιδευτικές μονάδες, σχεδιασμένες σύμφωνα με τις ανάγκες του. Η εκπαιδευτική ομάδα διαμορφώνει ένα εξατομικευμένο εκπαιδευτικό σχέδιο, το οποίο κοινοποιεί στους γονείς και σε οποιονδήποτε άλλο εμπλεκόμενο στη μάθηση του παιδιού. Διάφορα κοινωνικά προγράμματα όπως οι Ειδικοί Ολυμπιακοί Αγώνες μπορούν να καταστήσουν το παιδί ικανό για συμμετοχή σε ανταγωνιστικά αθλήματα, προσθέτοντας μια επιπλέον διάσταση στις φυσικές του δραστηριότητες. Το παιδί θα πρέπει επίσης να παρακινηθεί να συμμετάσχει σε καλλιτεχνικά προγράμματα, παιχνίδια και άλλες δραστηριότητες. Μια ιδιαίτερα πολύτιμη παρέμβαση από την πλευρά των επαγγελματιών υγείας είναι η παροχή ψυχολογικής υποστήριξης στην οικογένεια του πάσχοντος παιδιού, η οποία τη βοηθά να αντεπεξέλθει στην πάθηση και να έρθει σε επαφή με άλλες οικογένειες. Στο πλαίσιο διαφόρων ομάδων γονέων ανταλλάσσονται ανησυχίες και προβληματισμοί και προσφέρονται πρακτικές πληροφορίες και συμπαράσταση. Ο Ενωμένος Σύλλογος για την Εγκεφαλική Παράλυση των ΗΠΑ προσφέρει μια ποικιλία υπηρεσιών σε παιδιά με ΕΠ και τις οικογένειές τους; στοιχεία επικοινωνίας παρέχονται στους τοπικούς τηλεφωνικούς καταλόγους ή υπηρεσίες υγείας.

Καθ' όλη τη διάρκεια της θεραπείας, οι φροντιστές υγείας και η οικογένεια του παιδιού επανεξετάζουν και εκτιμούν συνεχώς την κατάσταση του παιδιού, παρατηρώντας τις κινήσεις και την ομιλία του, την αυτοφροντίδα και άλλες του δραστηριότητες, την συμμετοχή και απόδοσή του στο σχολείο, την αλληλεπίδρασή του με τρίτους και την επιλογή δραστηριοτήτων, καθώς και την εν γένει συμπεριφορά και απόκρισή του σε δοκιμασίες. Το παιδί και η οικογένεια υποβάλλονται τακτικά σε συνέντευξη σχετικά με τα αισθήματα και τις ανησυχίες τους και στηρίζονται ηθικά για να αντιμετωπίσουν το εν λόγω νόσημα.

Aliases (separate with |): Εγκεφαλική παράλυση
εγκεφαλικό επεισόδιο
  1. Αιφνίδια απώλεια της νευρολογικής λειτουργίας, προκαλούμενη από αγγειακή βλάβη του εγκεφάλου. Τα εγκεφαλικά επεισόδια είναι εξίσου συχνά και θανατηφόρα: περίπου 730.000 εγκεφαλικά επεισόδια συμβαίνουν στις Η.ΠΑ. ετησίως, ενώ η πάθηση αποτελεί την τρίτη κυριότερη αιτία θανάτων στις Η.Π.Α. Εξαιτίας της μακροχρόνιας αναπηρίας που συχνά προκαλεί, το εγκεφαλικό επεισόδιο είναι η πιο επίφοβη πάθηση για τους ηλικιωμένους Αμερικανούς. Στις Η.Π.Α., το 80% των εγκεφαλικών επεισοδίων προκαλείται από εγκεφαλική έμφραξη (έμφραξη των καρωτίδων ή των ενδοεγκεφαλικών αρτηριών από θρόμβους ή αθηροσκλήρωση), ενώ η πλειονότητα των υπόλοιπων οφείλεται σε ενδοκρανιακή αιμορραγία ή εγκεφαλική εμβολή. Οι πρόσφατες εξελίξεις στην αντιμετώπιση των εγκεφαλικών (π.χ. οι πρόοδοι στην πρόληψη, η πρώιμη χρήση θρομβολυτικών φαρμάκων, η αγγειακή υπερηχογραφία και η ενδαρτηριεκτομή) έχουν φέρει επανάσταση στην οξεία και επακόλουθη μέριμνα των ασθενών. ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ: Οι παράγοντες κινδύνου για εγκεφαλικό επεισόδιο είναι η μεγάλη ηλικία (ιδιαίτερα άτομα άνω των 65 ετών), αθηροσκλήρωση του αορτικού τόξου, κολπική μαρμαρυγή, καρωτιδική αρτηριοπάθεια, κάπνισμα, υπέρμετρη κατανάλωση αλκοόλ (πάνω από 5 ποτά καθημερινά), καρδιακή ανεπάρκεια, υπερλιπιδαιμία, υπέρταση, ιστορικό εμφράγματος του μυοκαρδίου, ανδρικό φύλο, φυλή διαφορετική της λευκής, πάθηση των περιφερικών αγγείων, έλλειψη σωματικής άσκησης και πρόσφατη παροδική ισχαιμική προσβολή.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ Το Εθνικό Ινστιτούτο Νευρολογικών Διαταραχών και Εγκεφαλικού Επεισοδίου των Η.Π.Α. αναφέρει τα ακόλουθα συμπτώματα ως προειδοποιητικά σημεία του εγκεφαλικού επεισοδίου: αιφνίδια αδυναμία ή μούδιασμα του προσώπου, ενός χεριού ή ενός ποδιού, αιφνίδια απώλεια ή ελάττωση της όρασης, αιφνίδια δυσχέρεια ομιλίας ή κατανόησης, αιφνίδιος οξύς πονοκέφαλος και αιφνίδια πτώση, διαταραχή βάδισης ή ζάλη. Στην κλινική πρακτική οι ασθενείς συχνά παρουσιάζουν περισσότερα του ενός από τα παραπάνω συμπτώματα (π.χ. παράλυση των άκρων και αφασία, οξύ πονοκέφαλο και ημιπληγικές βλάβες). Είναι επίσης σημαντικό να σημειωθεί ότι αυτά τα συμπτώματα δεν είναι ειδικά για το εγκεφαλικό επεισόδιο: αιφνίδια ζάλη ή διαταραχή της βάδισης μπορεί να προκύψει, για παράδειγμα, ως αποτέλεσμα δηλητηρίασης με ναρκωτικά ή αλκοόλ, ενώ ο αιφνίδιος οξύς πονοκέφαλος μπορεί να οφείλεται σε αθροιστική κεφαλαλγία, ημικρανία και πολλές άλλες διαταραχές.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Το οξύ ισχαιμικό επεισόδιο μπορεί να αντιμετωπιστεί με ενδοφλέβια χορήγηση ενεργοποιητή ιστικού πλασμινογόνου (ΤΡΑ) εάν η πάθηση διαγνωστεί μέσα σε 90 έως 180 λεπτά και αφού αποκλειστεί η ενδοεγκεφαλική αιμορραγία με εξέταση του εγκεφάλου μέσω αξονικής ή μαγνητικής τομογραφίας. Αυτή η θεραπεία ενέχει κινδύνους: τα θρομβολυτικά φάρμακα ελαττώνουν τον κίνδυνο μακροπρόθεσμης αναπηρίας και θανάτου κατά 20% αλλά τριπλασιάζουν τον οξείας κίνδυνο εγκεφαλικής αιμορραγίας. Τα αιμορραγικά εγκεφαλικά επεισόδια, που συνοδεύονται από θνησιμότητα 50% περίπου, μπορούν ορισμένες φορές να αντιμετωπιστούν με αναρρόφηση των θρόμβων από τον εγκέφαλο ή με επιδιόρθωση των ενδοεγκεφαλικών ανευρυσμάτων.

ΠΡΟΣΟΧΗ: Οι ασθενείς με αιμορραγικό εγκεφαλικό επεισόδιο δεν πρέπει ποτέ να λάβουν ινωδολυτικά φάρμακα. Άλλες αντενδείξεις της ινωδόλυσης στην αντιμετώπιση των εγκεφαλικών επεισοδίων είναι η πρόσφατη ή ενεργός αιμορραγία ή γνωστή προδιάθεση για ανώμαλη αιμορραγία, πρόσφατη οσφυϊκή παρακέντηση, πρόσφατη αρτηριακή παρακέντηση, πρόσφατο έμφραγμα του μυοκαρδίου, πρόσφατη χειρουργική επέμβαση ή μείζον τραύμα, σπασμοί κατά την εκδήλωση του εγκεφαλικού ή πίεση αίματος υψηλότερη από 185/110 που δεν υποχωρεί με απλές θεραπείες.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Οξεία φάση: Η ομάδα ιατρικής μέριμνας πραγματοποιεί εκτίμηση του ιστορικού και της φυσικής κατάστασης, συμπεριλαμβανομένης της προσεκτικής εξέτασης των αεραγωγών, της αναπνοής, της κυκλοφορίας και των νευρολογικών λειτουργιών. Ο πυρετός και η υπεργλυκαιμία αντιμετωπίζονται επιθετικά επειδή η αυξημένη σωματική θερμοκρασία και τα αυξημένα επίπεδα γλυκόζης του αίματος συσχετίζονται με δυσμενέστερη έκβαση. Η πίεση του αίματος ελέγχεται ήπια σε επίπεδο χαμηλότερο από 180/110 - πιο επιθετικοί έλεγχοι της πίεσης μπορεί να είναι επικίνδυνοι. Ο ασθενής τοποθετείται σε πλάγια ή ημικλινή στάση με το κεφάλι ανεβασμένο κατά 15 έως 30 μοίρες προκειμένου να ελαττωθεί η εγκεφαλική φλεβική πίεση. Η νευρολογική κατάσταση (κλίμακα κώματος της Γλασκώβης, ζωτικά σημεία, αντιδράσεις της κόρης του οφθαλμού, τύπος αναπνοής και αισθητήριες και κινητικές αντιδράσεις σε προφορικές, απτικές και επώδυνες διεγέρσεις) παρακολουθείται για σημεία επιδείνωσης ή βελτίωσης και τα ευρήματα καταγράφονται σε νευρολογικό διάγραμμα ροής. Λαμβάνεται το ιστορικό του επεισοδίου, συμπεριλαμβανομένου του χρονικού πλαισίου, του σχετικού παλαιότερου ιατρικού ιστορικού (υπέρταση, χρήση αντιπηκτικών φαρμάκων, καρδιακές δυσρρυθμίες) και των σχετικών βλαβών. Ο ασθενής προετοιμάζεται για τις ενδεικνυόμενες διαγνωστικές εξετάσεις, συμπεριλαμβανομένης της αξονικής ή μαγνητικής αρτηριογραφίας και της οσφυϊκής παρακέντησης.

Ο ασθενής καθοδηγείται συχνά και καθησυχάζεται με προφορικές και απτικές επαφές. Εκτιμάται η ικανότητα ομιλίας και, εάν παρατηρηθεί αφασία, καλείται λογοθεραπευτής. Παρακολουθείται η λειτουργία της ουροδόχου κύστης και λαμβάνονται μη επεμβατικά μέτρα που προωθούν την κένωσή της εάν υπάρχει κατακράτηση ούρων, ενώ ο ασθενής με ακράτεια διατηρείται καθαρός και στεγνός. Η χρήση ουροκαθετήρων περιορίζεται διότι αυτοί προάγουν μολύνσεις της ουρογεννητικής οδού. Εξετάζεται η λειτουργία του εντέρου και πραγματοποιούνται διατροφικές παρεμβάσεις ή χορηγούνται μαλακτικά κένωσης ως χρήζει για την πρόληψη δυσκοιλιότητας. Αποφεύγεται η καταβολή έντονης προσπάθειας για κένωση και η χρήση κλυσμάτων. Η ισορροπία υγρών και ηλεκτρολυτών (πρόσληψη, αποβολή, ημερήσιο βάρος, εργαστηριακές τιμές) παρακολουθείται και διατηρείται. Παρέχεται επαρκής εντερική ή παρεντερική χορήγηση τροφής όπως κρίνεται απαραίτητο. Λαμβάνονται νοσηλευτικά μέτρα ώστε να αποφευχθούν επιπλοκές της ακινησίας. Σε συνεννόηση με επαγγελματίες θεραπευτές και φυσιοθεραπευτές ξεκινά πρόγραμμα τοποθέτησης και κινητικότητας όπως κρίνεται απαραίτητο. Παραδείγματα τέτοιων δραστηριοτήτων είναι: επανατοποθέτηση τουλάχιστον κάθε 2 ώρες, διατήρηση σωστού σωματικού προσανατολισμού, υποστήριξη των αρθρώσεων για την πρόληψη της συστολής λόγω κάμψης ή στροφής, και ασκήσεις εύρους κίνησης (παθητικές για τις επηρεασμένες αρθρώσεις και υποβοηθούμενες ενεργητικές ή πλήρως ενεργητικές για τις μη επηρεασμένες αρθρώσεις). Η εφύγρανση και η λίπανση προλαμβάνουν την ξήρανση των στοματικών βλεννογόνων και των οφθαλμών (του κερατοειδούς). Η ενδεικνυόμενη θεραπεία χορηγείται για την ελάττωση του εγκεφαλικού οιδήματος ενώ χορηγούνται αντιυπερτασικά και αντιπηκτικά όπως κρίνεται σκόπιμο από την αιτιολογία του επεισοδίου. Παρακολουθείται ο ασθενής για κρίσεις και ξεκινούν φαρμακοθεραπείες ενώ λαμβάνονται προφυλάξεις ασφαλείας.

Φάση αποκατάστασης: Αφού αποδράμει η οξεία φάση, το ενδιαφέρον στρέφεται από τη λήψη βασικών μέτρων και παροχής για την απαραίτητη ζωτική υποστήριξη σε πιο εκτενείς προσπάθειες αποκατάστασης. Οι μακροπρόθεσμοι στόχοι της αποκατάστασης εξαρτώνται από τη δριμύτητα του αρχικού εγκεφαλικού επεισοδίου, την ηλικία του ασθενούς και την παρουσία άλλων παραγόντων νοσηρότητας και άλλων χρόνιων παθήσεων, καθώς και από τα οικογενειακά και κοινωνικά στηρίγματα που είναι διαθέσιμα στον ασθενή. Όταν ο ασθενής είναι κλινικά σταθερός, μπορεί να μεταφερθεί από τη μονάδα εντατικής νευρολογικής θεραπείας σε μονάδα αποκατάστασης ή μονάδα υποξείας φάσης. Εδώ, η ομάδα αποκατάστασης συνεργάζεται με τον ασθενή και την οικογένειά του στο πλαίσιο ενός ολοκληρωμένου σχεδίου φροντίδας, βασισμένου σε ρεαλιστικούς στόχους. Το πρόγραμμα αποκατάστασης συνίσταται σε διάφορους τύπους ασκήσεων, συμπεριλαμβανομένης της νευρομυϊκής επανεκπαίδευσης, της κινητικής εκμάθησης και του κινητικού ελέγχου, και λειτουργικών δραστηριοτήτων που εστιάζουν στην επανεκμάθηση ή επανεκπαίδευση στις βασικές δεξιότητες αυτοεξυπηρέτησης. Τέτοια είναι π.χ. η καθοδήγηση στη χρήση προσαρμοστικών και υποστηρικτικών συσκευών για τη διευκόλυνση της ανεξαρτησίας στις καθημερινές δραστηριότητες. Ο στόχος της αποκατάστασης είναι να επιτευχθεί ένα ιδανικό λειτουργικό αποτέλεσμα που θα επιτρέψει τη μεταφορά του ασθενούς σε όσο το δυνατόν λιγότερο περιοριστικό περιβάλλον. Ιδανικά ο ασθενής θα επιτύχει επαρκή ανεξαρτησία ώστε να επιστρέψει στην κοινότητα, είτε ανεξάρτητα είτε με την υποστήριξη της οικογένειας και της κοινότητας.

Όλες οι προσπάθειες του ασθενούς πρέπει να ενθαρρύνονται. Η επικοινωνία με τον ασθενή πρέπει να τίθεται σε προτεραιότητα. Οι σωματικές ασκήσεις, η σωστή τοποθέτηση και οι υποστηρικτικές συσκευές βοηθούν στην πρόληψη των παραμορφώσεων. Η χρήση ποδοσανίδων είναι αμφιλεγόμενη καθώς μπορεί να αυξήσει τη σπαστικότητα. Παρέχονται περίοδοι ήρεμης ανάπαυσης ανάλογα με την αντίδραση του ασθενούς στις δραστηριότητες. Ο ασθενής πρέπει να συμμετέχει στην ατομική του υγιεινή ή να εκτελεί μόνος του την ατομική του υγιεινή και να επιτύχει την ανεξάρτητη εκτέλεση και άλλων δραστηριοτήτων της καθημερινής ζωής. Η ομάδα αποκατάστασης αξιολογεί την ικανότητα του ασθενούς να τρέφεται μόνος του και συνεχίζει να παρέχει εντερική διατροφή όπως κρίνεται απαραίτητο. Ξεκινά πρόγραμμα άσκησης του εντέρου και της ουροδόχου κύστης και τόσο ο ασθενής όσο και η οικογένειά του λαμβάνουν οδηγίες διαχείρισής του. Τόσο ο ασθενής όσο και η οικογένειά του ενημερώνονται για το θεραπευτικό σχήμα (δραστηριότητα και ανάπαυση, δίαιτα και φαρμακευτική αγωγή), συμπεριλαμβανομένης και της αναφοράς επιθυμητών αποτελεσμάτων και ανεπιθύμητων αντιδράσεων. Αναγνωρίζεται και εξηγείται η συναισθηματική αστάθεια και παρέχεται βοήθεια στον ασθενή ώστε να αντιμετωπίσει τις συναισθηματικές εκρήξεις και έντονες συγκινησιακές φορτίσεις. Η ομάδα αποκατάστασης βοηθά τον ασθενή να αποδεχθεί τα ελλείμματα και τις αναπηρίες, διατηρώντας την ελπίδα και καθιερώνοντας παράλληλα ρεαλιστικούς στόχους. Τόσο ο ασθενής όσο και η οικογένειά του πρέπει να συμμετέχουν στις διαθέσιμες ομάδες κοινωνικής και οικονομικής υποστήριξης. Ο ασθενής χρειάζεται βοήθεια ώστε να αποδεχθεί τα ελλείμματα που παραμένουν μετά τους 6 μήνες, διότι αυτά μπορεί να είναι μόνιμα. Η ανάκαμψη και το προσδόκιμο επιβίωσης μπορεί να επηρεάζονται από την ηλικία του ασθενούς και την παρουσία άλλων χρόνιων παθήσεων, επιπλέον των πρώιμων και όψιμων αντιδράσεων στις βλάβες λόγω του επεισοδίου και στις θεραπείες.

Οι ειδικές προσπάθειες αποκατάστασης είναι σύνθετες και ποικίλουν. Πρέπει να πραγματοποιούνται μεμονωμένες εκτιμήσεις και να σχεδιαστεί πλάνο μέριμνας για την επίτευξη του μέγιστου λειτουργικού αποτελέσματος, βασισμένο στη φύση και στη θέση του μηχανισμού του αγγειακού εγκεφαλικού επεισοδίου.

ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Οι ινωδολυτικές θεραπείες και η ενδαρτηριεκτομή είναι πιθανότερο να αποδειχθούν ωφέλιμες σε εξειδικευμένα κέντρα θεραπείας με εμφανώς χαμηλό ποσοστό επιπλοκών.

  1. Τρίβω απαλά προς μία κατεύθυνση όπως στη χειρομάλαξη.
  2. Η απαλή κίνηση του χεριού πάνω σε μια επιφάνεια.
  3. Στην οδοντιατρική, μία πλήρης απλή κίνηση η οποία επαναλαμβάνεται συχνά με μεταβολές στη θέση, την ισχύ ή την ταχύτητα, πιθανώς ως μέρος μιας συνεχιζόμενης δραστηριότητας. Τέτοια είναι π.χ. η διαδρομή κλεισίματος κατά τη μάσηση, όταν η γνάθος κλείνει και τα δόντια έρχονται σε επαφή. Κατά το απόξεση ή επιπέδωση των ριζών των δοντιών, το εξάρτημα επιπέδωσης εισάγεται προσεκτικά στην υποουλική περιοχή με μια κίνηση που καλείται «εξερευνητική κίνηση» και η οποία μπορεί να ακολουθηθεί από τη «κίνηση κρούσης» για τη θραύση ή αποκόλληση ενός εγκυστωμένου λίθου. Στη συνέχεια, εκτελείται η «κίνηση απόξεσης») με σκοπό τη λείανση ή επιπέδωση της επιφάνειας της ρίζας του δοντιού.
  4. Ένα κοφτό κτύπημα.
Aliases (separate with |): Εγκεφαλικό επεισόδιο
εγκεφαλικό οίδημα

Οίδημα του εγκεφάλου οφειλόμενο σε αύξηση της περιεκτικότητάς του σε νερό.. Μπορεί να προκληθεί από μια ποικιλία καταστάσεων, περιλαμβανομένων της αυξημένης διαπερατότητας των εγκεφαλικών τριχοειδικών ενδοθηλιακών κυττάρων, κυτταρικό οίδημα σχετιζόμενο με υποξία ή δηλητηρίαση εξ ύδατος, τραύμα κεφαλής και διάμεσο οίδημα ως αποτέλεσμα αποφρακτικού υδροκεφάλου.

Aliases (separate with |): cerebral edema|Εγκεφαλικό οίδημα
εγκεφαλικός θάνατος

Η παύση της εγκεφαλικής λειτουργίας. Στα κριτήρια για να αποφασισθεί εάν ο εγκέφαλος είναι νεκρός περιλαμβάνονται η απουσία ανταπόκρισης στα ερεθίσματα, η απουσία όλων των αντανακλαστικών, η απουσία αναπνοών και ένα ισοηλεκτρικό ηλεκτροεγκεφαλογράφημα το οποίο για 30 τουλάχιστον λεπτά δεν θα μεταβληθεί ως απάντηση σε ακουστικά ερεθίσματα ή ερεθίσματα πόνου. Άλλα κριτήρια που χρησιμοποιούνται περιλαμβάνουν την έλλειψη των προσαγωγών ηλεκτρικών δυναμικών που εκλύονται από τον εγκέφαλο, την έλλειψη πρόσληψης ισοτόπου κατά τη διάρκεια των εγκεφαλικών σαρώσεων ή απουσία εγκεφαλικής αιμάτωσης σε ηχογράφημα Doppler.

Προτού γίνει η παραπάνω διάγνωση, δύο ιατροί πρέπει να εξετάζουν τα ιατρικά αρχεία, εκ των οποίων ο ένας πρέπει να έχει εμπειρία στη φροντίδα ασθενών με σοβαρές εγκεφαλικές βλάβες. Στη συγκεκριμένη εξέταση, δεν είναι φρόνιμο να συμμετέχουν ιατροί που σχετίζονται με διαδικασίες μεταμόσχευσης. Σε περίπτωση που ο ασθενής είναι δωρητής οργάνων, το σώμα του για ένα βραχύ χρονικό διάστημα πρέπει να διατηρηθεί «ζωντανό» με συσκευές υποστήριξης ζωής.

ΠΡΟΣΟΧΗ: Ορισμένα φάρμακα (π.χ. βαρβιτουρικά, μεθακουαλόνη, διαζεπάμη, μεκλοκουαλόνη, μεπροβαμικό, τριχλωροαιθυλένιο) μπορεί να δημιουργήσουν εγκεφαλογραφήματα με σύντομες ισοηλεκτρικές περιόδους. Επίσης, ως αιτία του επιφαινόμενου εγκεφαλικού θανάτου πρέπει να αποκλειστεί η υποθερμία.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Ο προσδιορισμός του εγκεφαλικού θανάτου έχει τόσο ιατρικές όσο και νομικές επιπτώσεις. Θέτει το κριτήριο για την αφαίρεση των μηχανημάτων υποστήριξης ζωής από τα άτομα που βρίσκονται σε κρίσιμη κατάσταση και η εγκεφαλική τους λειτουργία δεν μπορεί πλέον να μετρηθεί. Την ίδια στιγμή, μπορεί να ξεκινήσει μια συζήτηση με τα μέλη της οικογένειας του αποθανόντος σχετικά με τη δωρεά των οργάνων. Προς το παρόν, οι άνθρωποι που έχουν καθορίσει χωρίς αμφιβολία ότι θα ήθελαν να δωρίσουν τα όργανά τους μετά το θάνατο τους, συνιστούν ένα πολύ μικρό μέρος του πληθυσμού. Η πλειοψηφία όσων πεθαίνουν δεν έχουν προσχεδιάσει τη δωρεά οργάνων, ενώ ορισμένοι (π.χ. εκείνοι που πεθαίνουν από τραύματα) μπορεί να μην έχουν ποτέ το ενδεχόμενο μιας ζώσας διαθήκης, μιας οδηγίας προς τους ιατρούς ή σχέδια για τη δωρεά οργάνων. Οι συζητήσεις με τα μέλη της οικογένειας στη περίοδο αμέσως μετά το θάνατο μπορεί να είναι συναισθηματικά δύσκολη τόσο για τους επαγγελματίες της υγείας όσο και για τους θρηνούντες.

Επειδή ο εγκεφαλικός θάνατος διαφέρει από εκείνον της καρδιάς, των πνευμόνων ή άλλων εσωτερικών οργάνων, τα μέλη της οικογένειας συχνά συγχέουν την έννοιά του. Μπορεί να αναρωτιούνται για ποιον λόγο συνεχίζουν να υπάρχουν ενδείξεις καρδιακής δραστηριότητας ή αποτελεσματικού μηχανικού αερισμού. Είναι σημαντικό για τους επαγγελματίες υγείας να είναι σε θέση να εξηγήσουν τη διαφορά του εγκεφαλικού θανάτου από την παύση των άλλων ζωτικών λειτουργιών. Στον εγκεφαλικό θάνατο, ο αποθανών ενδέχεται να συνεχίζει να έχει ενεργό καρδιακό ρυθμό, αλλά δεν έχει την ικανότητα να σκέπτεται, να βλέπει, να ακούει, να αισθάνεται, να εκφράζει τον εαυτό του ή τον εαυτό της ή να αλληλεπιδρά νευρολογικά με τον περιβάλλοντα χώρο. Ο παλμός και η αναπνοή του εγκεφαλικά νεκρού ατόμου μπορεί να διατηρηθεί τεχνητά για ένα μικρό χρονικό διάστημα. Το κεντρικό νευρικό σύστημα έχει ήδη αποτύχει. Σε περίπτωση που έχει αναφερθεί η δωρεά οργάνων, κάποιος έμπειρος σύμβουλος εκπαιδευμένος στο συγκεκριμένο πεδίο πρέπει να το συζητήσει με τον πλησιέστερο συγγενή και να τον βοηθήσει στη διεκπεραίωση των απαραίτητων διευθετήσεων.

Για ορισμένες οικογένειες, η δωρεά οργάνων από τον αποθανόντα παρέχει το νόημα που είναι αναγκαίο να υπάρχει τη στιγμή εκείνη της απερίγραπτης απώλειας. Εάν απαιτείται χρόνος για κάποιο σημαντικό και αγαπημένο πρόσωπο να είναι μαζί με τον ασθενή προτού αυτός ή αυτή αποδεσμευτεί από τα μηχανήματα υποστήριξης ζωής, ενημερώστε τους εμπλεκόμενους ιατρούς να διευθετήσουν το συγκεκριμένο χρονικό διάστημα. Το παραπάνω, συχνά βοηθά τις οικογένειες. Εάν κάποιο στενό οικογενειακό μέλος δεν μπορεί να παρευρεθεί και η οικογένεια ανησυχεί για το θέμα αυτό, μπορεί να βοηθήσει η ύπαρξη μιας φωτογραφίας του/της ασθενούς αφότου έχει αποβιώσει, ώστε να μοιραστεί με τους υπόλοιπους. Μετά την αφαίρεση των μηχανημάτων υποστήριξης της ζωής, πρέπει να δώσετε κάποιον ιδιωτικό χρόνο για την οικογένεια ώστε να βρεθεί με τον αποβιώσαντα, και να τους υποστηρίξετε εάν είναι απαραίτητο. Πέρα από την υποστήριξη και την παρηγοριά που παρέχει το επαγγελματικό προσωπικό, ενώ συχνά πνευματική υποστήριξη στους επιζήσαντες μπορεί να προσφέρει ο ιερέας του νοσοκομείου ή ο ιερέας, ραββίνος, λειτουργός ή πάστορας του ασθενούς ή της οικογένειας.

Aliases (separate with |): Εγκεφαλικός θάνατος
εγκεφαλίνη

Ένα πενταπεπτίδιο που παράγεται στον εγκέφαλο. Έχει οπιοειδή δράση και προκαλεί αναλγησία συνδεόμενο με τους υποδοχείς των οπιοειδών στις περιοχές του εγκεφάλου που σχετίζονται με την αντίληψη του πόνου. Με τον τρόπο αυτό, αυξάνεται ο ουδός του πόνου. Οι εγκεφαλίνες μπορεί να παίζουν ρόλο στα συμπτώματα απόσυρσης από ναρκωτικές ουσίες.

Aliases (separate with |): enkephalin|Εγκεφαλίνη
εγκεφαλίτιδα

Φλεγμονή της λευκής και της φαιάς ουσίας του εγκεφάλου. Συνδυάζεται σχεδόν πάντα με φλεγμονή και των μηνίγγων (μηνιγγοεγκεφαλίτιδα) και μπορεί να εξαπλωθεί και στο νωτιαίο μυελό (εγκεφαλομυελίτιδα). Στις ΗΠΑ αναφέρονται περίπου 20.000 περιπτώσεις ετησίως.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ: Οι ιοί (αρμποϊοί, ερπητοϊοί) αποτελούν τη συνηθέστερη αιτία της εγκεφαλίτιδας. Η εγκεφαλίτιδα εμφανίζεται επίσης στα πλαίσια της λύσσας και του συνδρόμου επίκτητης ανοσοανεπάρκειας (AIDS), και ως επιπλοκή μιας συστηματικής ιογενούς λοίμωξης όπως η γρίπη, η ιλαρά, η ερυθρά και η ανεμοβλογιά. Η συμμετοχή του ΚΝΣ εμφανίζεται στο 15-20% των ασθενών με AIDS που αναπτύσσουν λοίμωξη με μεγαλοκυτταροϊό. Άλλοι μικροοργανισμοί που προκαλούν εγκεφαλίτιδα σε ανοσοκατεσταλμένους ασθενείς περιλαμβάνουν μύκητες (π.χ. Candida, Aspergillus, και Cryptococcus) και πρωτόζωα (π.χ. Toxoplasma gondii).

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Οι ασθενείς παρουσιάζουν ένα ευρύ φάσμα νευρολογικών σημείων και συμπτωμάτων, ανάλογα με την προσβεβλημένη περιοχή του εγκεφάλου και τον τύπο και την έκταση της βλάβης που προκάλεσε ο μικροοργανισμός. Συνήθη συμπτώματα είναι οι σπασμοί, ο πυρετός, παράλυση των κρανιακών νεύρων, παθολογικά αντανακλαστικά και μυϊκή αδυναμία και παράλυση. Μεταβολές στη συμπεριφορά και σύγχυση εμφανίζονται συνήθως πριν ο ασθενής πέσει σε λήθαργο η κώμα.

ΔΙΑΓΝΩΣΗ: Η διάγνωση βασίζεται στην κλινική εικόνα, στην εξέταση και καλλιέργεια του εγκεφαλονωτιαίου υγρού και στα αποτελέσματα της αξονικής (CT) η της μαγνητικής τομογραφίας (MRI).

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Η ακυκλοβίρη χορηγείται σε περίπτωση λοίμωξης από τον ιό του απλού έρπητα, τον μόνο παθογόνο ιό για τον οποίο υπάρχει αποτελεσματική θεραπεία. Η επιβίωση και τα υπολειμματικά νευρολογικά ελλείμματα φαίνεται ότι συνδέονται με τις μεταβολές της διανοητικής κατάστασης πριν από την έναρξη της θεραπείας με ακυκλοβίρη. Η λύσσα αντιμετωπίζεται με ειδική ανοσοσφαιρίνη και εμβόλιο κατά της λύσσας. Σε περιπτώσεις λοίμωξης με άλλους ιούς, η θεραπεία εστιάζεται στην υποστηρικτική φροντίδα και στον έλεγχο της αύξησης της ενδοκράνιας πίεσης (ICP) με τη χρήση ωσμωτικών διουρητικών (π.χ. μαννιτόλη), κορτικοστεροειδών και παροχέτευσης.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Η διανοητική κατάσταση, το επίπεδο συνείδησης, ο προσανατολισμός και η κινητική λειτουργία του οξέως πάσχοντος ασθενούς εκτιμώνται και καταγράφονται ώστε να διαπιστωθούν τυχόν μεταβολές. Η κεφαλή του κρεβατιού ανυψώνεται ελαφρά ώστε να διευκολύνεται η επαναφορά του αίματος με τις φλέβες, ενώ αντενδείκνυται η κάμψη της κεφαλής. Εφαρμόζονται μέτρα για την πρόληψη αύξησης της ενδοκράνιας πίεσης (π.χ. προοξυγόνωση με 100% οξυγόνο πριν την αναρρόφηση, πρόληψη της ισομετρικης μυϊκής συστολής, ειδική δίαιτα και μαλακτικά των κοπράνων για να ελαχιστοποιηθεί η πίεση κατά την αφόδευση, χρήση ειδικών σεντονιών και υποστήριξης της κεφαλής όταν μετακινείται πλάγια ο ασθενής). Παθητικές ή/και ενεργητικές ασκήσεις καθώς και ασκήσεις υπό αντίσταση για την αποφυγή της συνολκής των μυών και για διατήρηση της κινητικότητας των αρθρώσεων μπορούν να γίνονται αρκεί να μην επηρεάζουν την ICP.

Παρέχεται η κατάλληλη υποστηρικτική φροντίδα σε ένα ήσυχο περιβάλλον, με τα φώτα χαμηλωμένα χωρίς να σχηματίζονται σκιές, που αυξάνουν την πιθανότητα για εκδήλωση ψευδαισθήσεων. Τα προγράμματα αποκατάστασης είναι συνήθως απαραίτητα για την αντιμετώπιση των υπολειμματικών νευρολογικών ελλειμμάτων.

Aliases (separate with |): Εγκεφαλίτιδα
εγκεφαλοπάθεια

Γενικευμένη (δηλαδή μη εντοπισμένη) εγκεφαλική δυσλειτουργία χαρακτηριζόμενη από ποικίλου βαθμού διαταραχές στην ομιλία, στη νόηση, στον προσανατολισμό και στην εγρήγορση. Σε ήπιες περιπτώσεις, η εγκεφαλική δυσλειτουργία μπορεί να γίνει αντιληπτή μόνο μέσω της διενέργειας ειδικών νευροψυχολογικών δοκιμασιών. Σε σοβαρές περιπτώσεις (π.χ. στα τελικά στάδια της ηπατικής εγκεφαλοπάθειας), ο ασθενής μπορεί να μην αντιδρά ακόμη και στα επώδυνα ερεθίσματα.

Aliases (separate with |): Εγκεφαλοπάθεια
εγκέφαλος

Μεγάλη, μαλακή μάζα νευρικού ιστού που εμπεριέχεται στο κρανίο. Το κρανιακό τμήμα του κεντρικού νευρικού συστήματος.

ΑΝΑΤΟΜΙΑ: Ο εγκέφαλος αποτελείται από νευρώνες (νευρικά κύτταρα) και νευρογλοία ή υποστηρικτικά κύτταρα. Ο εγκέφαλος αποτελείται από φαιά και λευκή ουσία. Η φαιά ουσία αποτελείται κυρίως από τα κυτταρικά σώματα των νεύρων και είναι συγκεντρωμένη στον εγκεφαλικό φλοιό, στους πυρήνες και στα βασικά γάγγλια. Η λευκή ουσία αποτελείται από τους νευρίτες, οι οποίοι σχηματίζουν οδούς που συνδέουν τμήματα του εγκεφάλου μεταξύ τους και με τον νωτιαίο μυελό. Τα κύρια τμήματα του εγκεφάλου είναι ο εγκεφαλικός φλοιός, ο θάλαμος, ο υποθάλαμος, η παρεγκεφαλίδα και το εγκεφαλικό στέλεχος (προμήκης μυελός, γέφυρα και μεσεγκέφαλος). Το βάρος του εγκέφαλου και του νωτιαίου μυελού ανέρχεται περίπου σε 1350-1400 γρ., εκ των οποίων το 2% αποτελεί το βάρος του νωτιαίου μυελού. Η παρεγκεφαλίδα αντιπροσωπεύει περίπου το 85% του βάρους του εγκεφάλου. Λοβοί: μετωπιαίος, βρεγματικός, ινιακός, κροταφικός, νησιδιακός (Rail). Αδένες: υπόφυση, κωνάριο. Μεμβράνες μήνιγγες -σκληρή μήνιγγα (εξωτερικά), αραχνοειδής μήνιγγα (μεσαία) και χοριοειδής μήνιγγα (εσωτερικά). Νεύρα: κρανιακά.

Υποδιαιρέσεις του εγκεφάλου είναι: (1) ο διεγκέφαλος, περιλαμβανομένου του επιθαλάμου, του θαλάμου και του υποθαλάμου (οπτικό χίασμα, φαιό φύμα και τα μαστία του εγκεφάλου), (2) ο μυελεγκέφαλος, περιλαμβανομένων των τετραδύμων σωμάτων, της καλύπτρας, των εγκεφαλικών σκελών και του προμήκη μυελού, (3) ο μετεγκέφαλος, περιλαμβανομένης της παρεγκεφαλίδας και της γέφυρας, (4) ο τηλεγκέφαλος, περιλαμβανομένου του ρινικού εγκεφάλου, των ραβδωτών σωμάτων και του εγκεφαλικού φλοιού. Κοιλίες οι κοιλότητες του εγκεφάλου είναι η πρώτη και η δεύτερη πλάγια κοιλία, οι οποίες βρίσκονται στα εγκεφαλικά ημισφαίρια, η τρίτη κοιλία του διεγκεφάλου και η τέταρτη κοιλία, οπισθίως του προμήκη μυελού και της γέφυρας. Η πρώτη και η δεύτερη επικοινωνούν με την τρίτη διαμέσου των διακοιλιακών τρημάτων, η τρίτη με την τέταρτη διαμέσου του υδραγωγού του Sylvius, η τέταρτη με τον υπαραχνοειδή χώρο διαμέσου των δύο τρημάτων του Luschka και του τμήματος Magendie. Οι κοιλίες είναι γεμάτες με εγκεφαλονωτιαίο υγρό, το οποίο σχηματίζεται από τα χοριοειδή πλέγματα στα τοιχώματα και τις οροφές των κοιλιών.

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ: Ο εγκέφαλος είναι το πρωτεύον κέντρο ρύθμισης και συντονισμού των δραστηριοτήτων του οργανισμού. Τα αισθητικά ερεθίσματα λαμβάνονται διαμέσου κεντρομόλων νεύρων και καταχωρούνται ως αισθήσεις, που είναι η βάση της αντίληψης. Αποτελεί την έδρα της συνείδησης, της σκέψης, της μνήμης, της λογικής, της κρίσης και του συναισθήματος. Τα κινητικά ερεθίσματα μεταβιβάζονται διαμέσου φυγόκεντρων νεύρων στους μυς και τους αδένες, εκλύοντας τις δραστηριότητες. Μέσω αντανακλαστικών κέντρων διατηρείται ο αυτόματος έλεγχος των δραστηριοτήτων του σώματος. Τα πιο κύρια αντανακλαστικά κέντρα είναι το καρδιακό, το αγγειοκινητικό και το αναπνευστικό κέντρο στον προμήκη μυελό, τα οποία ρυθμίζουν την κυκλοφορία και την αναπνοή.

Aliases (separate with |): Εγκέφαλος
εγκυμοσύνη, κύηση

Η ανάπτυξη ενός εμβρύου στο σώμα της γυναίκας μετά από επιτυχή σύλληψη. Η μέση διάρκεια της κύησης ανέρχεται περίπου σε 280 μέρες. Ο υπολογισμός της πιθανής ημερομηνίας του τοκετού βασίζεται στην πρώτη μέρα της τελευταίας εμμήνου ρύσης.

ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ: Περίπου 7 εκατομμύρια Αμερικανίδες κυοφορούν κάθε χρόνο και σχεδόν τα δύο τρίτα από αυτές τις κυήσεις καταλήγουν στην γέννηση ενός ζώντος βρέφους. Το 2002 στις Ηνωμένες Πολιτείες έγιναν 4.021.726 τοκετοί.

ΣΗΜΕΙΑ ΚΑΙ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Τα υποθετικά και πιθανά συμπτώματα είναι αυτά που σχετίζονται με την εγκυμοσύνη, αλλά μπορεί και να οφείλονται και σε άλλες αιτίες, όπως στην χορήγηση αντισυλληπτικών φαρμάκων. Τα υποθετικά συμπτώματα, περιλαμβάνουν την αμηνόρροια, την ναυτία και τον έμετο, την τάση των μαστών, την συχνοουρία, την κόπωση, το μητρικό χλόασμα, την υπεραιμία του κόλπου (σημείο Chadwick) και τις εμβρυϊκές κινήσεις. Τα πιθανά συμπτώματα περιλαμβάνουν την αύξηση της περιφέρειας της κοιλιάς, την ψηλάφηση του περιγράμματος του εμβρύου, την μαλθακή σύσταση του κατώτερου τμήματος της μήτρας (σημείο Hegar), την μαλθακή σύσταση του τραχήλου (σημείο Goodell) και τις α-νοσοδιαγνωστικές δοκιμασίες εγκυμοσύνης. Τα θετικά σημεία και συμπτώματα της εγκυμοσύνης είναι η ακρόαση των εμβρυϊκών καρδιακών ήχων, οι εμβρυϊκές κινήσεις του εμβρύου που γίνονται αισθητές από τον εξεταστή και η απεικόνιση του εμβρύου στον υπέρηχο.

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ: Η κυοφορούσα γυναίκα υποβάλλεται σε πολλές φυσιολογικές αλλαγές που σχετίζονται με την αύξηση των επιπέδων των οιστρογόνων και της προγεστερόνης και τις απαιτήσεις του αναπτυσσόμενου εμβρύου. Κάθε οργανικό σύστημα της μητέρας ανταποκρίνεται σε αυτές τις αλλαγές.

Αναπαραγωγικό σύστημα: Οι αλλαγές του μεγέθους, της μορφής και της σύστασης της μήτρας περιλαμβάνουν την αύξηση της μυϊκής μάζας της μήτρας με την πάροδο των μηνών της εγκυμοσύνης. Ως συνέπεια της αύξησης των επιπέδων των οιστρογόνων και της προγεστερόνης, ο τράχηλος και το κατώτερο τμήμα της μήτρας αποκτούν μαλθακή σύσταση. Οι κολπικές εκκρίσεις αυξάνουν και το pH γίνεται περισσότερο όξινο (pH = 3,5-6). Η αλλαγή του κολπικού pH εμποδίζει την επιβίωση και τον πολλαπλασιασμό των βακτηρίων. Παρόλα αυτά, προάγει την ανάπτυξη λοίμωξης από Candida albicans. Ο κόλπος επιμηκύνεται, καθώς ο τράχηλος επεκτείνεται προς την πυελική κοιλότητα και ο βλεννογόνος αυξάνει το πάχος του με την αύξηση των εκκρίσεων, της αγγείωσης και της ελαστικότητας. Αλλαγές των μαστών: Οι μαστοί μεγαλώνουν, γίνονται ευαίσθητοι και πιο οζώδεις. Η θηλαία άλω σκουραίνει, οι θηλές γίνονται πιο ευαίσθητες και επηρμένες και τα φυμάτια του Montgomery μεγεθύνονται. Κατά την διάρκεια του τελευταίου τριμήνου μπορεί να προκληθεί έκκριση πρωτογάλατος, καθώς οι μαστοί προετοιμάζονται για την γαλουχία. Ενδοκρινείς αδένες: Το μέγεθος και η δραστηριότητα του θυρεοειδούς αδένα αυξάνει σημαντικά. Η θυρεοσφαιρίνη και τα επίπεδα τριιωδοθυρονίνης αυξάνουν, ενώ τα επίπεδα της θυρεοειδοτρόπου ορμόνης ελαττώνονται ελαφρώς. Αυτές οι μεταβολές επιτρέπουν στην έγκυο γυναίκα να ανταποκριθεί στις ενδοκρινικές ανάγκες που προκύπτουν από το αναπτυσσόμενο έμβρυο και στις άλλες αλλαγές του σώματος που λαμβάνουν χώρα κατά την εγκυμοσύνη. Η δραστηριότητα της υπόφυσης αυξάνει. Οι πλακουντιακές ορμόνες αναστέλλουν την ωορρηξία και υποστηρίζουν την ανάπτυξη του ωχρού σωματίου. Καρδιαγγειακές αλλαγές: Ο περιφερικός όγκος αίματος αυξάνεται σταδιακά σε όλη τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, φτάνοντας το μέγιστο όγκο του στο μέσο του τρίτου τριμήνου. Αν και ο αριθμός των ερυθρών αιμοσφαιρίων αυξάνεται κατά 30%, η 50% αύξηση του όγκου του αίματος δημιουργεί την ψευδαίσθηση αναιμίας. Τα αυξημένα επίπεδα των παραγόντων πήξης VII, VIII, ΙΧ και Χ προάγουν την πηκτικότητα. Η καρδιακή συχνότητα αυξάνεται, μαζί με τον καρδιακό όγκο παλμού. Η αρτηριακή πίεση στο μέσο του τρίτου τριμήνου μπορεί να είναι ελαφρώς χαμηλότερη από το φυσιολογικό, αλλά βασικά παραμένει ανεπηρέαστη. Σκελετικό σύστημα: Η χαλαρότητα και αυξημένη κινητικότητα των πυελικών αρθρώσεων εκφράζεται με το χήνειο βάδισμα της εγκυμοσύνης. Καθώς προχωρά η κύηση, το κέντρο βάρος της γυναίκας μετατοπίζεται και η οσφυϊκή καμπυλότητα αυξάνει, για να αντιρροπήσει το αυξανόμενο πρόσθιο βάρος της μήτρας. Τα προβλήματα με την τερηδόνα μπορεί να επιδεινωθούν κατά την διάρκεια της εγκυμοσύνης, αλλά μπορούν να αποτραπούν με στοματικές πλύσεις (όπως η χλωρεξιδίνη), τακτικό βούρτσισμα και την χρήση οδοντικού νήματος. Αναπνευστικό σύστημα: Οι επιδράσεις της προγεστερόνης στους λείους μυς περιλαμβάνουν την ελάττωση της αντίστασης των αεραγωγών, η οποία δίνει την δυνατότητα στην γυναίκα να ανταποκριθεί στις αυξημένες ανάγκες οξυγόνου, επιτρέποντας μια κατά 30-40% αύξηση του αναπνεόμενου όγκου αέρα και μια κατά 15-20% αύξηση της κατανάλωσης οξυγόνου. Οι επιδράσεις των οιστρογόνων περιλαμβάνουν το οίδημα και την συμφόρηση του ρινικού βλεννογόνου, η οποία εκφράζεται με την ρινική αιμορραγία και την ρινική συμφόρηση. Γαστρεντερικό σύστημα: Η ναυτία και ο έμετος είναι το πιο συχνό μεμονωμένο σύμπτωμα του πρώτου τριμήνου. Η ελαττωμένη κινητικότητα που οφείλεται στην προγεστερόνη συνεισφέρει στην εμφάνιση συμπτωμάτων οπισθοστερνικού άλγους ή καύσους και δυσκοιλιότητας. Δέρμα: Οι μελαχρωματικές μεταβολές κατά την κύηση περιλαμβάνουν το χλόασμα (το επονομαζόμενο προσωπείο της εγκυμοσύνης), την υπερχρώση της θηλαίας άλω και την μέλαινα γραμμή (μια βαθυχρωματική γραμμή που διχοτομεί κάθετα την κοιλιακή χώρα). Αναπαριστούν την οιστρογονική διέγερση των μελανοκυττάρων του δέρματος. Ουροποιητικό σύστημα: Στο μέσο του πρώτου τριμήνου, ο βαθμός σπειραματικής διήθησης έχει αυξηθεί περίπου κατά 50%. Αντιρροπιστικά αυξάνει επίσης η σωληναριακή επαναπορρόφηση. Αν και η συχνοουρία είναι συχνή στο πρώτο και στο τελευταίο τρίμηνο, η χωρητικότητα της ουροδόχου κύστης αυξάνει. Παρόλα αυτά, η πίεση από την αύξηση της μήτρας ελαττώνει τον όγκο που απαιτείται για την πρόκληση της ούρησης. Κατά το δεύτερο τρίμηνο, η μήτρα μεγαλώνει και εξέρχεται από την πυελική κοιλότητα, γίνεται κοιλιακό όργανο και τερματίζεται η συμπίεση της ουροδόχου κύστης. Βάρος: Στις γυναίκες μετρίου μεγέθους, η αναμενόμενη αύξηση του βάρους στο πρώτο τρίμηνο είναι 2-5 lb. Η συνολική απόκτηση βάρους και ο τρόπος που αυτή λαμβάνει χώρα θα πρέπει να παρακολουθείται, ώστε να καταστήσει δυνατή την εμφάνιση των πρώιμων προβλημάτων που σχετίζονται με την εγκυμοσύνη στην συγκεκριμένη χρονική στιγμή της κύησης. Το Ινστιτούτο Ιατρικής συστήνει την ακόλουθη αύξηση βάρους στη διάρκεια μιας μονήρους κύησης: Μια έγκυος γυναίκα με δείκτη μάζας-σώματος λιγότερο από 19,5 θα πρέπει να αυξήσει το βάρος της κατά 11,4-17,7 κιλά. Μια γυναίκα της οποίας ο δείκτης μάζας σώματος πριν την εγκυμοσύνη κυμαινόταν μεταξύ 19,8 και 26 θα πρέπει να αυξήσει το βάρος της κατά 11,4-15,5 κιλά. Τέλος μια γυναίκα με δείκτη μάζας σώματος πριν την εγκυμοσύνη μεταξύ 26 και 29 θα πρέπει να αυξήσει το βάρος κατά 6,8-10,9 κιλά. Οι προτεινόμενες αυξήσεις βάρους κατά την διάρκεια της εγκυμοσύνης είναι διαφορετικές για τις πολύδυμες κυήσεις (π.χ. γυναίκα που εγκυμονεί τρίδυμα θα πρέπει να πάρει κατά την εγκυμοσύνη περίπου 22,7 κιλά).

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Βασικό στοιχείο στην καθοδήγηση και στην εκπαίδευση της κυοφορούσας είναι η παρότρυνση της γυναίκας να συμμετάσχει ενεργά στη διατήρηση της υγείας της και κατά πρόοδο της κύησης. Οι ιατροί περιγράφουν στις έγκυες γυναίκες τα συχνά συμπτώματα που σχετίζονται με τις φυσιολογικές αλλαγές της εγκυμοσύνης και προτείνουν μέτρα για την ελαχιστοποίηση των ενοχλημάτων.

ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ: Ναυτία και εμετός: Βλ.: morning sickness (πρωινή αδιαθεσία). Οπισθοστερνικό καύσος: Η ορμονικά προκαλούμενη καθυστέρηση της γαστρικής κένωσης, η χαλάρωση του καρδιακού σφιγκτήρα και η μετατόπιση του στομάχου από την αύξηση του μεγέθους της μήτρας συνεισφέρουν στην γαστρική παλινδρόμηση. Για την ανακούφιση των συμπτωμάτων προτείνεται χορήγηση αραιού-νατρίου ή συνδυασμένη χορήγηση σκευασμάτων υδροξειδίου αλουμινίου/υδροξειδίου μαγνησίου. Για το σοβαρό, μη ανταποκρινόμενο στη θεραπεία οπισθοστερνικό καύσος συστήνεται η χορήγηση Η2-αναστολέων, όπως ρανιτιδίνης ή φαμοτιδίνης. Δυσκοιλιότητα: Η γυναίκα θα πρέπει να αυξήσει την λήψη φυτικών ινών και υγρών. Μπορεί να χρησιμοποιήσει επίσης υπακτικά. Μυϊκές κράμπες: Η γυναίκα μπορεί να αντιμετωπίσει την κράμπα που λαμβάνει χώρα κατά την διάρκεια του ύπνου με ραχιαία κάμψη του ποδιού του προσβεβλημένου άκρου. Οι διαταραχές στα επίπεδα του ασβεστίου και φωσφόρου ενδέχεται να συμβάλουν στην αύξηση της συχνότητας αυτού του προβλήματος. Η γυναίκα μπορεί να αυξήσει την λήψη ασβεστίου με το να καταναλώνει τη συνιστώμενη καθημερινή ποσότητα γάλακτος ή με το να καταναλώνει καθημερινά μισό λίτρο γάλακτος και να λαμβάνει συμπληρώματα ασβεστίου. Ραχιαλγία: Η αύξηση της μάζας του πρόσθιου τμήματος του σώματος μετατοπίζει το κέντρο βάρους, ενώ η αύξηση της οσφυϊκής καμπυλότητας συνεισφέρει στην ραχιαλγία. Για την ανακούφιση των ενοχλημάτων, η έγκυος γυναίκα θα πρέπει να φοράει χαμηλοτάκουνα παπούτσια και να εκτελεί ασκήσεις που αυξάνουν το τόνο των κοιλιακών μυών. Οίδημα: Το οίδημα των ποδιών είναι ένα συχνό σύμπτωμα του τρίτου τριμήνου που σχετίζεται με την ελάττωση της φλεβικής επιστροφής αίματος από τα κάτω άκρα. Στην γυναίκα συστήνεται να αναπαύεται συχνά και να ανυψώνει τα πόδια της. Θα πρέπει να αναφέρει άμεσα οποιοδήποτε οίδημα του προσώπου, των χεριών ή της ιεράς περιοχής, ώστε να διευκολύνει την πρώιμη διάγνωση και αντιμετώπιση της υπέρτασης της κύησης. Κιρσοί: Η ελαττωμένη φλεβική επιστροφή αίματος από τα κάτω άκρα και η συμπίεση των αγγείων από την διογκούμενη μήτρα επιδεινώνει οποιαδήποτε αδυναμία του αγγειακού τοιχώματος. Οι κιρσοί λαμβάνουν χώρα συχνά στα πόδια, το αιδοίο και την πύελο. Η έγκυος θα πρέπει να αποφεύγει τα σφιχτά ρούχα και την παρατεταμένη ορθοστασία. Άλλα προληπτικά και θεραπευτικά μέτρα περιλαμβάνουν την χρήση υποστηρικτικών καλτσών, την κατάκλιση στην αριστερή θέση Sim και την ανύψωση των κάτω άκρων κατά την διάρκεια του ύπνου. Αιμορροΐδες: Παροδική και συμπτωματική ανακούφιση μπορεί να υπάρξει με τα καθιστικά λουτρά και τις αναλγητικές αλοιφές. Η γυναίκα θα πρέπει επίσης να λάβει οδηγίες για το πώς να επανεισάγει τις αιμορροΐδες με ένα καλά λιπασμένο δάκτυλο, διατηρώντας το στο ορθό του για 1-2 λεπτά πριν την άρση της πίεσης. Κολπικές εκκρίσεις: Κατά την διάρκεια της κύησης λαμβάνει χώρα φυσιολογική αύξηση των κολπικών εκκρίσεων. Η τακτική περιπρωκτική υγιεινή, ως προληπτικό μέτρο, είναι συνήθως αποτελεσματική. Η εκτέλεση κολπικών πλύσεων αντενδείκνυται κατά την εγκυμοσύνη. Η γυναίκα θα πρέπει να έρθει άμεσα σε επαφή με τον ιατρό της, αν υπάρξει μεγάλη, δύσοσμη ή αιματηρή κολπική έκκριση. Δύσπνοια: Δύσπνοια εμφανίζεται όταν η αναπτυσσόμενη μήτρα πιέζει το διάφραγμα. Η ανύψωση της κεφαλής και των ώμων μπορεί να παράσχει μερική ανακούφιση. Η δύσπνοια εξαφανίζεται κατά την κάθοδο της μήτρας πριν τον τοκετό. Κνησμός: Η φυσιολογική διάταση του δέρματος μπορεί να προκαλέσει κνησμό των μαστών, της κοιλιακής χώρας και του αιδοίου. Μπορεί να προταθεί η χορήγηση μιας μαλακτικής αλοιφής. Η ασθενής συμβουλεύεται ώστε να ενημερώσει τον ιατρό της, αν υπάρξει κνησμός του αιδοίου και του κόλπου, μαζί με αύξηση ή αλλαγή της κολπικής έκκρισης. Διατροφή: Η διατροφική κατάσταση της γυναίκας πριν και κατά την διάρκεια της εγκυμοσύνης αποτελεί σημαντικό παράγοντα, ο οποίος επηρεάζει και την υγεία της και αυτήν του παιδιού της. Η αξιολόγηση της διατροφικής κατάστασης αποτελεί σημαντικό τμήμα της προγεννητικής φροντίδας. Επιπλέον, η ύπαρξη προϋπαρχουσών και συνυπαρχουσών διαταραχών, όπως αναιμίας, σακχαρώδους διαβήτη, χρόνιας νεφροπάθειας και φαινυλκετονουρίας, μπορεί να επηρεάσει τις διατροφικές συμβουλές. Η κατάχρηση ουσιών αυξάνει τον κίνδυνο ανεπαρκούς σίτισης, χαμηλής αύξησης βάρους της μητέρας, χαμηλού βάρους γέννησης του βρέφους και της περιγεννητικής θνησιμότητας. Οι διατροφικές συμβουλές δίνουν έμφαση στην υψηλής ποιότητας, καλά ισορροπημένη διατροφή. Οι αυξημένες ποσότητες βασικών θρεπτικών συστατικών (δηλ. πρωτεϊνών, ασβεστίου, μαγνησίου, ψευδαργύρου και σεληνίου, βιταμινών Β και C, φυλλικού οξέος και σιδήρου) είναι αναγκαίες για την κάλυψη των διατροφικών αναγκών της μητέρας και του εμβρύου. Οι περισσότερες διατροφικές και μεταβολικές ανάγκες μπορούν να καλυφθούν με ισορροπημένη καθημερινή διατροφή που να περιέχει περίπου 35 kcal για κάθε κιλό βάρους, συν 300 kcal/ημέρα επιπλέον στο δεύτερο και τρίτο τρίμηνο. Τα βιταμινούχα συμπληρώματα δεν είναι αναγκαία, αν η γυναίκα ακολουθήσει τις διατροφικές συμβουλές. Παρόλα αυτά, συστήνεται η καθημερινή χορήγηση συμπληρωμάτων σιδήρου.

ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ: Ταξίδια κατά την διάρκεια της εγκυμοσύνης: Τα ταξίδια κατά την διάρκεια της εγκυμοσύνης θα εξαρτηθούν από την εβδομάδα της κύησης, την διάρκεια του ταξιδιού και το μέσο μεταφοράς (δηλ. αυτοκίνητο, πλοίο, λεωφορείο, τρένο, αεροπλάνο).

Οι ζώνες ασφαλείας και ειδικότερα οι σύνθετες ζώνες με τμήμα για τον ώμο και την κοιλιακή χώρα θα πρέπει να χρησιμοποιούνται με τέτοιο τρόπο, ώστε το κοιλιακό τμήμα να βρίσκεται κάτω από την εγκυμονούσα μήτρα και όχι πάνω από αυτή. Αν υπάρχει ναυτία και έμετος, το ταξίδι με καράβι δεν συστήνεται. Αν χορηγηθούν αντιεμετικά φάρμακα, αυτά θα πρέπει να ενδείκνυνται κατά την κύηση. Το ταξίδι κοντά στο τέλος της κύησης δεν συστήνεται, εκτός και αν υπάρχει διαθέσιμο μαιευτικό κέντρο στην περιοχή προορισμού. Είναι σημαντικό να υπάρχει αντίγραφο του παρόντος ιατρικού ιστορικού κατά το ταξίδι. Το ταξίδι στο εξωτερικό θα πρέπει να συζητείται με τον μαιευτήρα, ώστε να χορηγηθούν τα απαραίτητα εμβόλια. Σε περίπτωση ταξιδιού σε περιοχές που ενδημεί η ελονοσία, θα χρειαστούν συγκεκριμένα φάρμακα για προφύλαξη.

ΠΡΟΣΟΧΗ: Δεν είναι όλα τα ανθελονοσιακά φάρμακα ασφαλή κατά την εγκυμοσύνη. Τα εμβόλια με ζώντες ιούς δεν θα πρέπει να χορηγούνται στην κύηση.

Εργασία κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης: Οι υγιείς κυοφορούσες γυναίκες που εργάζονται σε εργασίες που δεν ενέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο από αυτόν της καθημερινής ζωής, παροτρύνονται να συνεχίσουν να δουλεύουν, αν το επιθυμούν, μέχρι και λίγο πριν από τον τοκετό.

Σωματική άσκηση στην εγκυμοσύνη: Αν η εγκυμοσύνη εξελίσσεται φυσιολογικά, η σωματική άσκηση μπορεί και θα πρέπει να συνεχιστεί. Το μέγεθος και ο τύπος της άσκησης είναι ατομικό θέμα. Μια γυναίκα που έχει γυμναστεί τακτικά πριν την εγκυμοσύνη της δεν θα πρέπει να έχει δυσκολίες με την συνέχιση της γυμναστικής της. Παρόλα αυτά, μια γυναίκα που έκανε μέχρι πρότινος καθιστική ζωή, δεν θα πρέπει να εκτελέσει εντατικό πρόγραμμα γυμναστικής, όπως το τρέξιμο μεγάλων αποστάσεων. Ανεξάρτητα από τον τύπο της γυμναστικής, είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι με την πρόοδο της εγκυμοσύνης αλλάζει το κέντρο βάρους και πιθανώς αυτό μπορεί να παρεμποδίσει την εκτέλεση γυμναστικής στον ίδιο βαθμό, όπως και πριν από την εγκυμοσύνη. Τα αθλήματα που πρέπει να αποφεύγονται είναι το θαλάσσιο σκι, η ιππασία και οι καταδύσεις. Στο θαλάσσιο σκι, οι πτώσεις με μεγάλη ταχύτητα μπορούν να προκαλέσουν αποβολή, λόγω ακούσιας και βίαιης πλύσης του κόλπου. Στην ιππασία, εκτός από την πιθανότητα πτώσης από το άλογο, το επαναλαμβανόμενο αναπήδημα μπορεί να προκαλέσει τραυματισμό της περινεϊκής περιοχής. Η κατάδυση μπορεί να προκαλέσει νόσο αποσυμπίεσης και εμβολή από αέρα, καθώς και εμβολή του εμβρύου. Οι γυναίκες που θηλάζουν μπορούν να συνεχίσουν την γυμναστική τους, αν ενυδατώνονται και υποστηρίζουν επαρκώς τον μαστό τους. Σεξουαλική επαφή στην εγκυμοσύνη: Οι γυναίκες με φυσιολογικά εξελισσόμενη εγκυμοσύνη δεν θα πρέπει να αποφεύγουν την σεξουαλική επαφή. Θα πρέπει να απέχουν από αυτή, αν έχουν ιστορικό πρόωρου τοκετού ή πρόωρης ρήξης των μεμβρανών και αν αιμορραγούν ή έχουν ρήξη των μεμβρανών. Εξετάσεις στην εγκυμοσύνη: Οι συχνές εξετάσεις περιλαμβάνουν τις αιματολογικές εξετάσεις για σιδηροπενική ή δρεπανοκυτταρική αναιμία, την ομάδα αίματος και τον παράγοντα Rhesus, τους τίτλους αντισωμάτων κατά της ερυθράς και την άλφα-φετοπρωτεΐνη για την ύπαρξη βλαβών του νευρικού σωλήνα, όπως η δισχιδής ράχη. Ο υπέρηχος μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τον προσδιορισμό της ηλικίας κύησης, τον βαθμό ανάπτυξης και την θέση του εμβρύου, μερικές γεννητικές βλάβες και το φύλο του εμβρύου. Η λήψη χοριακής λάχνης γίνεται πρώιμα κατά την κύηση, αν το οικογενειακό ιστορικό είναι θετικό για γεννητικές παθήσεις. Η αμνιοπαρακέντηση του δευτέρου τριμήνου μπορεί να εκτελεστεί για τη διάγνωση χρωμοσωμικών ανωμαλιών, γενετικών διαταραχών και τον προσδιορισμό του φύλου του εμβρύου. Οι επιπλέον εξετάσεις μπορεί να περιλαμβάνουν την εξέταση για AIDS και την ηπατίτιδα. Στην προχωρημένη εγκυμοσύνη μπορεί να γίνει καρδιοτοκογράφημα ηρεμίας, καρδιοτοκογράφημα διέγερσης και εξέταση της εμβρυϊκής βιοφυσικής εικόνας. Μπορεί επίσης να γίνει αμνιοπαρακέντηση για την αξιολόγηση της πνευμονικής ωριμότητας. Κύηση στην εφηβεία: Αν και η κύηση μεταξύ των εφήβων μειώνεται στις Ηνωμένες Πολιτείες, περίπου το 7% όλων των Αμερικανίδων εφήβων μένουν ακόμα έγκυες σε οποιαδήποτε ηλικία - αυτό είναι ένα από τα μεγαλύτερα ποσοστά εφηβικής εγκυμοσύνης στις αναπτυγμένες χώρες. Υπάρχει η άποψη ότι κοινωνικοπολιτιστικοί παράγοντες συμβάλλουν στην μεγάλη επίπτωση των κυήσεων σε αυτό το τμήμα του πληθυσμού. Τα δημογραφικά στοιχεία δείχνουν ότι η εφηβική κύηση είναι πιο πιθανή σε έφηβες που είναι μόνες, με χαμηλό κοινωνικοοικονομικό επίπεδο και έλλειψη κοινωνικής υποστήριξης. Οι έγκυες έφηβες θεωρείται ότι διατρέχουν μεγάλο κίνδυνο μερικών επιπλοκών της εγκυμοσύνης. Αν παρόλα αυτά αναζητήσουν νωρίς προγεννητική φροντίδα και ακολουθήσουν τις υποδείξεις των ιατρών, ο κίνδυνος είναι συγκρίσιμος με αυτόν άλλων ηλικιακών ομάδων. Τα κλινικά στοιχεία δείχνουν καθυστερημένη χρήση των υπηρεσιών της προγεννητικής ιατρικής από τις έφηβες, μη επιστροφή στις επαναληπτικές προγραμματισμένες συναντήσεις και μη προσαρμογή στις συστάσεις των ιατρών και νοσηλευτριών. Αποτέλεσμα αυτών των συμπεριφορών είναι ότι οι έφηβες διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο μαιευτικών επιπλοκών, όπως σιδηροπενικής αναιμίας, υπέρτασης της εγκυμοσύνης, πρόωρου τοκετού, χαμηλού βάρους νεογνών και κεφαλοπυελικής δυσαναλογίας. Τα άλλα προβλήματα που απαντώνται συχνά στις έγκυες εφήβους περιλαμβάνουν τις σεξουαλικά μεταδιδόμενες ασθένειες και την κατάχρηση ουσιών. Εγκυμοσύνη σε μεγάλη ηλικία: Ένας αυξανόμενος αριθμός γυναικών μένουν έγκυες μετά την ηλικία των 35 ετών. Η επίπτωση της εμβρυϊκής απώλειας σε αυτή την ομάδα πληθυσμού είναι 6:1000 γεννήσεις, διπλάσια από αυτήν στις γυναίκες κάτω των 35. Πολλοί παράγοντες συνεισφέρουν σε αυτόν τον αυξημένο κίνδυνο, περιλαμβανομένων των προϋπαρχόντων και συνυπαρχόντων νοσημάτων, όπως ο σακχαρώδης διαβήτης, η υπέρταση και τα ινομυώματα μήτρας. Οι μεγάλες γυναίκες διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο για αυτόματη αποβολή, προεκλαμψία, αποκόλληση πλακούντα, προδρομικό πλακούντα, διαβήτη κύησης, καισαρικής τομής και χρωμοσωμικών ανωμαλιών, όπως το σύνδρομο Down. Η πολύδυμη κύηση λόγω χρήσης φαρμάκων για την υπογονιμότητα ενδέχεται επίσης να αποτελεί παράγοντα εμβρυϊκής απώλειας. Εγκυμοσύνη μετά την εμμηνόπαυση: Πολύ σπάνια, εμμηνοπαυσιακές γυναίκες μένουν έγκυες με την βοήθεια εμβρυομεταφοράς και φέρνουν σε πέρας επιτυχώς την κύηση. Πριν από αυτήν την διαδικασία, οι γυναίκες ελάμβαναν θεραπεία ορμονικής υποκατάστασης. Παλιότερα, υπήρχε η άποψη ότι η μήτρα των εμμηνοπαυσιακών γυναικών δεν ήταν σε θέση να υποστηρίξει την ανάπτυξη ενός εμβρύου. Οι κυήσεις σε ηλικιωμένες γυναίκες θεωρούνται υψηλού κινδύνου για τους ίδιους λόγους που ισχύουν και για τις ώριμες κυήσεις. Αργά στο τρίτο τρίμηνο, η γυναίκα ενημερώνεται ότι πρέπει να καταγράφει τις εμβρυϊκές κινήσεις και να υποβάλλεται τακτικά σε καρδιοτοκογράφημα ηρεμίας.

Aliases (separate with |): Εγκυμοσύνη, κύηση
ειδικό προστατικό αντιγόνο

Τα επίπεδα του PSA αυξάνονται στον καρκίνο του προστάτη και άλλες παθολογικές καταστάσεις. Αποτελεί χρήσιμο δείκτη παρακολούθησης της αποτελεσματικότητας της θεραπείας.

Aliases (separate with |): Ειδικό προστατικό αντιγόνο
ειλεϊτιδα

Φλεγμονή του ειλεού. Το συνηθέστερο αίτιο είναι η νόσος του Crohn (περιοχική ειλεϊτιδα), μία φλεγμονώδης νόσος του εντέρου αγνώστου αιτιολογίας.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Οι ασθενείς μπορεί να παρουσιάζουν άλγος του δεξιού κάτω τεταρτημορίου της κοιλιάς, συχνά συνοδευόμενο από διάρροια, ναυτία, έμετο, απώλεια βάρους και πυρετό. Τα κόπρανα μπορεί να περιέχουν πύον, αίμα ή βλέννα.

Aliases (separate with |): Ειλεϊτιδα
ειλεός

Εντερική απόφραξη. Χαρακτηρίζεται από απώλεια της προώθησης του εντερικού περιεχομένου, που συχνά συνοδεύεται από κοιλιακή σύσπαση, δυσκοιλιότητα, κοπρανώδης εμέτους, διάταση της κοιλίας και καταπληξία.

ΠΡΟΛΗΨΗ: Η πρόληψη του μη δυναμικού (παραλυτικού) ειλεού σε μετεγχειρητικούς ασθενείς γίνεται με την γρήγορη κινητοποίηση και την σταδιακά αυξανόμενη δραστηριότητα. Ο ασθενής μπορεί να λάβει αναλγησία ώστε το άλγος να μην παρεμποδίζει την κινητοποίηση. Ωστόσο, λόγω του ότι τα οποιοειδή ελαττώνουν την κινητικότητα του εντέρου, πρέπει να χορηγείται κάποιο μη οποιοειδές αναλγητικό όσο το δυνατόν γρηγορότερα μετά την επέμβαση. Η εντερική σίτιση πρέπει επίσης να ξεκινήσει γρήγορα (ειδικά όταν η επέμβαση δεν περιλάμβανε το γαστρεντερικό σύστημα). Ο ασθενής εκτιμάται για κοιλιακή διάταση. Σε απουσία ενδείξεων μηχανικής απόφραξης, η πρόσληψη τροφής από το στόμα μπορεί να ξεκινήσει ακόμη και πριν την επιστροφή εντερικών ήχων. (Οι εντερικοί ήχοι αποτελούν ένδειξη της εντερικής κινητικότητας, όχι της απορρόφησης. Ακόμη και σε απουσία εντερικών ήχων, το λεπτό έντερο διαθέτει την ικανότητα απορρόφησης των θρεπτικών συστατικών.) Όσο γρηγορότερα ο ασθενής είναι σε θέση να λάβει τροφή, τόσο συντομότερα θα επανέλθει η κινητικότητα. Ο ασθενής που βιώνει άλγος λόγω των αερίων του εντέρου πρέπει να αντιληφθεί πως αυτό είναι σημείο ανάρρωσης και πως η βάδιση θα διεγείρει αυτή την διαδικασία. Καθώς τα αναλγητικά σπάνια βοηθούν στην ελάττωση του άλγους των εντερικών αερίων, εφαρμόζεται αντί αυτών θερμότητα στην κοιλιά για την ανακούφιση του άλγους.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Εάν διαγνωσθεί ειλεός, ο ασθενής ενημερώνεται πως συνήθως λύνεται σε 2 με 3 ημέρες, με κινητοποίηση και σίτιση από το στόμα. Το μέγεθος της κοιλίας εκτιμάται συχνά για να ανιχνευθεί η εξέλιξη της διάτασης. Εάν δεν επιτευχθεί λύση του ειλεού μετά 48 ώρες, χορηγούνται φάρμακα και ο ασθενής παρακολουθείται για την επιθυμητή αντίδραση (κινητικότητα του εντέρου) καθώς και για ανεπιθύμητες ενέργειες. Εισάγεται ρινογαστρικός ή ρινοεντερικός σωλήνας. Καταγράφονται τα χαρακτηριστικά και η ποσότητα των υγρών του ρινογαστρικού σωλήνα, ο οποίος βρίσκεται σε συνεχή μικρού βαθμού αναρρόφηση με στόχο την αποσυμφόρηση, και το των εκκρίσεων ενός εντερικού σωλήνα μετράται προκειμένου να καθοριστεί το επίπεδο του εντέρου στο οποίο βρίσκεται ο σωλήνας. Καθώς η από του στόματος σίτιση σταματά λόγω της ύπαρξης του σωλήνα, πρέπει να παρέχεται στοματική υγιεινή και διατηρείται υγρή η στοματική κοιλότητα προκειμένου να αντιμετωπισθεί η ξηροστομία και να αποφευχθούν τα έλκη και οι απόφραξη των σιελογόνων αδένων. Δεν χρησιμοποιούνται διαλύματα γλυκερίνης και λεμονιού τα οποία μπορεί να χαράξουν την αδαμαντίνη των δοντιών και να δημιουργήσουν επιπρόσθετη ξηρότητα. Χορηγούνται υγρά ενδοφλεβίως, εκτιμάται η νεφρική λειτουργία και καταγράφεται η ισορροπία υγρών και ηλεκτρολυτών προκειμένου να διατηρηθεί φυσιολογική ενυδάτωση. Καταγράφονται επίσης τα ζωτικά σημεία. Οποιαδήποτε πτώση της αρτηριακής πίεσης πρέπει να αναφέρεται, καθώς μπορεί να σηματοδοτεί κατακράτηση των υγρών στο λεπτό έντερο, ελαττώνοντας έτσι τον όγκο του πλάσματος. Επίσης, ο ασθενής ελέγχεται για σημεία μεταβολικής αλκάλωσης ή οξέωσης. Στην περίπτωση που θα χρησιμοποιηθεί κολονοσκόπηση ή σωλήνας ορθού για να βοηθηθεί η αποσυμφόρηση, πρέπει αυτό να εξηγηθεί στον ασθενή. Εάν ο ειλεός αποτελεί αποτέλεσμα κάποιας άλλης παθολογικής κατάστασης, όπως σοβαρής λοίμωξης ή ηλεκτρολυτικής διαταραχής, πρέπει να αντιμετωπισθεί ο πρωτοπαθής παράγοντας.

Aliases (separate with |): Ειλεός
ειλεοστομία

Τεχνητή δίοδος στο δέρμα του κοιλιακού τοιχώματος, που επικοινωνεί με το λεπτό έντερο.

Aliases (separate with |): Ειλεοστομία
εισπνοή

Αναπνοή, εισαγωγή αέρα μέσα στους πνεύμονες. Το αντίθετο της εκπνοής. Η μέση συχνότητα είναι 12 με 18 αναπνοές ανά λεπτό, για έναν φυσιολογικό ενήλικα σε ανάπαυση.

Η αναπνοή μπορεί να είναι πλευρική ή κοιλιακή, η δεύτερη είναι βαθύτερη. Οι μύες που εμπλέκονται στην βίαιη εισπνοή είναι οι έξω μεσοπλεύριοι, το διάφραγμα, οι ανελκτήρες των πλευρών, ο ελάσσων θωρακικός, οι σκα-ληνοί, ο οπίσθιος οδοντωτός, ο πρόσθιος στερνοκλειδομαστοειδής και μερικές φορές το μυώδες πλάτυσμα.

Aliases (separate with |): Εισπνοή
εισρόφηση
  1. Εισρόφηση προς τα μέσα ή προς τα έξω. Ξένα σώματα είναι δυνατόν να εισροφηθούν μέσα στη μύτη, τον λάρυγγα ή τους πνεύμονες.
  2. Απομάκρυνση υγρού από κάποια κοιλότητα μετά από αναρρόφηση με κάποια βελόνα. Σκοπός της αναρρόφησης είναι η απομάκρυνση υγρού ή αέρα από κάποια περιοχή (π.χ. πλευριτική συλλογή, πνευμοθώρακας, ασκίτης ή ένα απόστημα) ή την λήψη κάποιο δείγματος (όπως είναι αίμα από κάποια φλέβα ή υγρό από τον νωτιαίο σωλήνα).

ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ: Ο απαραίτητος εξοπλισμός για την αναρρόφηση είναι κάποιο διάλυμα για την αντισηψία του δέρματος· τοπικό αναισθητικό· δύο βελόνες αναρρόφησης με συσκευή αναρρόφησης· ένας σωλήνας για τη συλλογή του υγρού και ένας αποστειρωμένος σωλήνα για την φύλαξη του δείγματος· αποστειρωμένοι σπόγγοι, πετσέτες και λεκάνες· αποστειρωμένα γάντια, μάσκες προσώπου και ποδιές· αποστειρωμένες λαβίδες· στολή χειρουργείου για την περίπτωση που αυτό χρειαστεί· απινιδωτής εάν προκύψει ανάγκη.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Η εισρόφηση από το αναπνευστικό μπορεί να προληφθεί εάν ο αναίσθητος ασθενής (ή οποιοσδήποτε άλλος ασθενής χωρίς στοματοφαρυγγικό αντανακλαστικό) τοποθετηθεί με το κεφάλι σε χαμηλότερη θέση από το υπόλοιπο σώμα για να προστατευτεί ο αεραγωγός του, να προληφθεί το ενδεχόμενο σιωπηλής αναγωγής και για να βοηθηθεί η απομάκρυνση της βλέννης και των εμεσμάτων· αναρρόφηση του ρινοφάρυγγα γίνεται επίσης όποτε υπάρχει ανάγκη. Η νοσηλεύτρια βοηθά την διαδικασία της αναρρόφησης παρέχοντας τον απαραίτητο εξοπλισμό, ενημερώνοντας τον ασθενή σχετικά με την διαδικασία της αναρρόφησης και το πώς είναι πιθανόν να αισθανθεί και φροντίζοντας ώστε να υπογραφεί το κατάλληλο έντυπο συγκατάθεσης. Η όλη διαδικασία λαμβάνει χώρα σε χώρο ο οποίος καλύπτεται από κάποια κουρτίνα προκειμένου να διασφαλιστεί η απομόνωση, η ζεστασιά και η συναισθηματική άνεση. Συναισθηματική υποστήριξη παρέχεται σε όλη τη διάρκεια της διαδικασίας. Ο χειριστής υποβοηθάται κατά την λήψη και την επεξεργασία των δειγμάτων. Ο τύπος και η ποσότητα του παροχετευόμενου και αναρροφούμενου υλικού παρατηρείται και καταγράφεται. Καλύπτεται το σημείο της αναρρόφησης και παρακολουθείται η κατάσταση του ασθενούς για τυχόν εκδήλωση οποιασδήποτε επιπλοκής. Ο πνευμονολόγος είναι συχνά αυτός ο οποίος αναλαμβάνει την αναρρόφηση των αυξημένων πνευμονικών εκκρίσεων. Η διαδικασία μπορεί είναι θεραπευτική για να διευκολύνει την αναπνοή ή διαγνωστική για τη συλλογή δειγμάτων πτυέλων τα οποία στη συνέχει αναλύονται για την διερεύνηση τυχόν ύπαρξης μικροβίων τα οποία μπορεί να έχουν προκαλέσει τη λοίμωξη.

Aliases (separate with |): Εισρόφηση
εκζεμα

Γενικός όρος για την περιγραφή ενός κνησμώδους, ερυθηματώδους εξανθήματος, το οποίο αρχικά εκκρίνει ή εμποτίζεται από ορώδες υγρό και μπορεί να εφελκιδοποιηθεί, να λεπτυνθεί ή να γίνει φολιδώδες. Το εκζεματώδες εξάνθημα μπορεί να προκύψει από διάφορα αίτια, όπως αλλεργίες, ερεθιστικά χημικά προϊόντα, φάρμακα, ξύσιμο ή τρίψιμο του δέρματος ή έκθεση στον ήλιο. Μπορεί να είναι οξύ ή χρόνιο. Το εξάνθημα μπορεί να μολυνθεί δευτερογενώς.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Η αποφυγή του αιτίου που προκαλεί το εξάνθημα (π.χ. ένα φωτοευαισθητοποιητικό φαρμακευτικό σκεύασμα, τα φύλλα του δηλητηριώδους κισσού, ένα ερεθιστικό άρωμα ή σαπούνι) προλαμβάνει τις υποτροπές και επιτρέπει στο δέρμα να επουλωθεί. Η τοπική εφαρμογή στυπτικών διαλυμάτων (όπως το διάλυμα του Burow), αντιϊσταμινικών ή κορτικοστεροειδών αλοιφών, δισκίων ή ενέσεων μπορεί να ανακουφίσουν τη φλεγμονή.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Οι ασθενείς ενημερώνονται για την αναγνώριση και αποφυγή των αλλεργιογόνων ουσιών στη διατροφή τους και στο περιβάλλον. Τα ρούχα πρέπει να είναι κατασκευασμένα από μαλακά υφάσματα, κατά προτίμηση βαμβακερά, και να πλένονται με ήπια απορρυπαντικά. Τα νύχια πρέπει να διατηρούνται κοντά για να αποφεύγεται η βλάβη από το ξύσιμο. Τα αντιϊσταμινικά μπορούν να ελαττώσουν το αίσθηματου κνησμού κατά τη διάρκεια της νύχτας. Η διατήρηση της θερμοκρασίας δωματίου κάτω από τους 22°C, η χρήση συσκευών διατήρησης της υγρασίας κατά τους χειμερινούς μήνες και το πλύσιμο σε χλιαρό νερό μπορούν να βοηθήσουν το δέρμα να παραμένει ενυδατωμένο και να ελαττώσουν το αίσθημα του κνησμού.

Aliases (separate with |): Έκζεμα
έκθυμα

Έκθυμα ή ελκοφλυκταινώδης πυοδερματίτις.

Μια εσχαροποιημένη δερματική λοίμωξη που προκαλείται από πυογόνους στρεπτόκοκκους. Μοιάζει με το έκζεμα, εκτείνεται όμως πιο βαθιά στην επιδερμίδα. Συνήθως, οι βλάβες εντοπίζονται στις κνήμες ή στη ραχιαία επιφάνεια των ποδιών.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Για την εκρίζωση της λοίμωξης απαιτούνται τοπικός καθαρισμός του δέρματος, αλοιφή μουπιροκίνης ή/και από του στόματος αντιβιοτικά (όπως η δικλοξακιλλίνη).

Aliases (separate with |): Έκθυμα
εκκολπωματίτιδα

Φλεγμονή ενός εκκολπώματος ή εκκολπωμάτων στην εντερική οδό, και ειδικότερα στο κόλον, προκαλώντας πόνο, ανορεξία, πυρετό και περιστασιακά περιτονίτιδα.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Κατά τη διάρκεια ενός οξέως επεισοδίου, ξεκινά η καθορισμένη αγωγή με αναπλήρωση των υγρών και των ηλεκτρολυτών, αντιβιοτικά, αντισπασμωδικά και αναλγητικά, θεραπεία μαλάκυνσης των κοπράνων και ρινογαστρική αναρρόφησης, εάν αυτό είναι απαραίτητο. Ο ασθενής παρακολουθείται για αυξημένη ή μειωμένη δυσφορία και οποιαδήποτε ανεπιθύμητη ενέργεια στη θεραπεία. Τα κόπρανα εξετάζονται για βλέννα και αίμα, ενώ σημειώνεται η σταθερότητα και η συχνότητα των εκκενώσεων του εντέρου. Ο ασθενής εξετάζεται για πυρετό, αυξημένο κοιλιακό πόνο, αίμα στα κόπρανα και λευκοκυττάρωση. Δίνονται οδηγίες για ξεκούραση, να αποφεύγει τα βάρη, το τέντωμα, την κάμψη, το βήξιμο ή να άλλες ενέργειες που αυξάνουν την ενδοκοιλιακή πίεση. Όταν ο ασθενή ξεκινά μια κανονική διατροφή, μπορεί να χορηγηθούν φάρμακα για την μαλάκυνση των κοπράνων.

Οι ασθενείς με χρόνια εκκολπωματίτιδα μαθαίνουν σχετικά με τη νόσο και τα συμπτώματά της. Συνιστάται μια καλά ισορροπημένη δίαιτα που να προσφέρει κυτταρινούχα στοιχεία υπό τη μορφή φρούτων, λαχανικών ή ινών δημητριακών, τα οποία όμως δεν θα είναι ερεθιστικά για το έντερο· επίσης πρέπει να αυξηθεί η πρόσληψη υγρών κατά 2 έως 3 L ημερησίως (εκτός εάν αυτό απαγορευθεί). Πρέπει να αποφεύγεται η δυσκοιλιότητα και η πίεση κατά την αφόδευση, ενώ υποδεικνύεται στον ασθενή να ανακουφίζει την δυσκοιλιότητα με μαλακτικά κοπράνων και καθαρτικά, λαμβάνοντας άφθονο νερό. Δίνεται έμφαση στη σπουδαιότητα της κανονικής ιατρικής αξιολόγησης.

Aliases (separate with |): Εκκολπωματίτιδα
έκκριση
  1. Αποκρίματα.

  2. Η απέκκριση ή αποβολή άχρηστων υλικών από το σώμα.

ΟΡΓΑΝΑ: Έντερο: Αποβάλλει άπεπτα υπολείμματα, νερό και βακτήρια. Νεφροί: Αποβάλλουν νερό, αζωτούχες ενώσεις (ουρία, ουρικό οξύ, κρεατίνη, κρεατινίνη), άλατα. Αναπνευστικό σύστημα: Αποβάλλει διοξείδιο του άνθρακα, υδρατμούς, και άλλα αέρια. Δέρμα: Αποβάλλεται μικρή ποσότητα υλικών μέσω της εφίδρωσης νερού, αλάτων και ελαχίστων ποσοτήτων ουρίας.

Aliases (separate with |): Έκκριση
εκλαμψία

Μια σοβαρή υπερτασική διαταραχή της κύησης, που χαρακτηρίζεται από σπασμούς και κώμα και η οποία εμφανίζεται ανάμεσα στην 20η εβδομάδα της κύησης και στο τέλος της πρώτης εβδομάδας της λοχείας. Η εκλαμψία αποτελεί την πιο σοβαρή επιπλοκή της επαγόμενης από την κύηση υπέρτασης. Παρατηρείται στο 0,5- 4% όλων των τοκετών. Περίπου το 25% των σπασμών εμφανίζονται εντός των πρώτων 72 ωρών από τον τοκετό. Η περιγεννητική θνησιμότητα είναι περίπου 20%.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ: Μολονότι η αιτιολογία είναι άγνωστη, ο αγγειόσπασμος αποτελεί έναν από τους υποκείμενους μηχανισμούς και οι παράγοντες κινδύνου για τη διαταραχή αυτή περιλαμβάνουν την υπέρταση και τη σπειραματονεφρίτιδα.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Η γυναίκα εμφανίζει μία ή περισσότερες κρίσεις grand mal. Το κώμα, τα οποίο ακολουθεί το επιληπτικό επεισόδιο, μπορεί να είναι σύντομο ή να επιμένει για περισσότερο από μία ώρα. Χωρίς θεραπεία, οι σπασμοί μπορεί να επανεμφανισθούν μέσα σε μερικά λεπτά. Άλλα συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν έντονο κοιλιακό άλγος. Άλγος στο άνω δεξί τεταρτημόριο της κοιλίας μπορεί να αποτελεί σημείο ηπατικού οιδήματος με υποκάψια αιμορραγία.

ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ Η βλάβη των οργάνων παρατηρείται πιο συχνά στους νεφρούς, στο ήπαρ, στον εγκέφαλο και στον πλακούντα. Ο νεφρός παρουσιάζει εκφυλιστική σωληναριακή νεφρίτιδα. Το σωληναριακό επιθήλιο εμφανίζει θολερό οίδημα, λιπώδη εκφύλιση και πηκτική νέκρωση. Το ήπαρ είναι διογκωμένο και διάστικτο, εμφανίζοντας θρόμβωση στην πυλαία φλέβα και εκφύλιση στην περιφέρεια των λοβίων με υποκάψιες αιμορραγίες. Οίδημα, υπεραιμία, θρόμβωση και αιμορραγίες παρατηρούνται και στον εγκέφαλο. Ο πλακούντας εμφανίζει έμφρακτα, θρομβώσεις και αιμορραγίες. υπάρχει επίσης οίδημα του αμφιβληστροειδούς.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Ο άμεσος και αποτελεσματικός έλεγχος των σπασμών είναι ζωτικής σημασίας. Στην προσπάθεια να ανασταλεί η επακόλουθη επιληπτική δραστηριότητα, χορηγείται bolus ενδοφλεβίως και σε στάγδην έγχυση θειϊκό μαγνήσιο. Τοποθετείται καθετήρας στην κύστη και παρακολουθείται η αποβολή ούρων ανά ώρα. Η ολιγουρία αποτελεί κακό προγνωστικό σημείο, που μπορεί να σημαίνει νεφρική ανεπάρκεια ή τοξικότητα από το μαγνήσιο. Εάν είναι δυνατό, μπορεί να χρειαστεί να προκληθεί τοκετός ή να διενεργηθεί καισαρική τομή.

ΠΡΟΣΟΧΗ: Η επαναλαμβανόμενη χορήγηση διουρητικών κατά τη διάρκεια της κύησης αντενδείκνυται, επειδή τα διουρητικά δεν έχουν κανένα όφελος και μπορεί να προκαλέσουν σημαντική βλάβη με το να καλύψουν τα σημεία και συμπτώματα, τα οποία θα προειδοποιούσαν την ασθενή και τον ιατρό για την έναρξη της εκλαμψίας.

Τοκετός:Ο τοκετός δεν ενδείκνυται έως ότου η ασθενής βρεθεί σε μια σταθερή κατάσταση, συνήθως εντός 4-6 ωρών. Αν ο τοκετός είναι ήδη σε εξέλιξη, πρέπει να ακολουθηθούν οι πλέον συντηρητικές μέθοδοι. Η καισαρική τομή πρέπει να αποφεύγεται, εκτός αν συντρέχει κάποιος άλλος μαιευτικός λόγος. Αν οι ιατρικοί χειρισμοί, ωστόσο, δεν επιφέρουν βελτίωση, πρέπει να προκληθεί τοκετός με τη χορήγηση ενός παράγοντα που επιταχύνει τον τοκετό (οξυτοκίνη). Μπορεί να χρειαστεί να διενεργηθεί και καισαρική τομή.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Κατά την οξεία φάση των σπασμών παρέχεται επείγουσα φροντίδα και χορηγούνται τα κατάλληλα φάρμακα. Αφού υποχωρήσουν οι σπασμοί, η γυναίκα τοποθετείται σε αριστερή πλάγια θέση, ώστε να υποβοηθηθεί η αυξημένη πλακουντιακή αιμάτωση. Οι πλαϊνές προστατευτικές μπάρες πρέπει να είναι σηκωμένες για να προστατευθεί η έγκυος από τραυματισμό εξαιτίας τυχόν νέων σπασμών. Πρέπει να παρακολουθείται στενά η ανταπόκριση τόσο της εγκύου όσο και του εμβρύου στο χορηγούμενο θειικό μαγνήσιο εξαιτίας του κινδύνου τοξικότητας. Τα σημεία της τοξικότητας του μαγνησίου στη μητέρα περιλαμβάνουν εξάλειψη του επιγονατιδικού αντανακλαστικού, ρυθμό αναπνοής λιγότερο από 12 αναπνοές/ λεπτό, αποβολή ούρων λιγότερο από 30 mL/ ώρα, επίπεδα μαγνησίου ορού πάνω από 8 mg/ dL, ερυθρότητα προσώπου και μυϊκή πλαδαρότητα, εμβρυϊκή βραδυκαρδία ή σοβαρή υπόταση της εγκύου. Πρέπει να υπάρχει διαθέσιμο γλυκονικό

Aliases (separate with |): eclampsia|Εκλαμψία
εκλεκτική αγγειογραφία

Ακτινολογική απεικόνιση οργάνου μετά από έγχυση σκιαγραφικού στην αρτηρία, που αιματώνει το αντίστοιχο όργανο.

Aliases (separate with |): Εκλεκτική αγγειογραφία
εκλεκτικός αναστολέας της επαναπρόσληψης σεροτονίνης

Οποιοδήποτε από την τάξη φαρμάκων, η οποία παρεμβαίνει στη μεταφορά σεροτονίνης και χρησιμοποιείται στην αντιμετώπιση της κατάθλιψης, των ιδεοψυχαναγκαστικών συμπεριφορών, των διατροφικών διαταραχών και των κοινωνικών φοβιών. Παραδείγματα τέτοιων ουσιών περιλαμβάνουν τη φλουοξετίνη (Prozac) και την παροξετίνη (Paxil).

ΠΡΟΣΟΧΗ: Η χρήση SSRIs στην αντιμετώπιση της κατάθλιψης, ενδέχεται να σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο αυτοκτονίας κυρίως κατά την έναρξη της θεραπείας. Ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος κατά τη θεραπεία παιδιών και εφήβων. Όλοι οι ασθενείς οι οποίοι ξεκινούν θεραπεία με SSRIs (συμπεριλαμβανομένου της φλουοξετίνης, της παροξετίνης και της σερτραλίνης, μεταξύ άλλων) πρέπει να παρακολουθούνται στενά για ενδείξεις αυτοκαταστροφικών προθέσεων.

Aliases (separate with |): Εκλεκτικός αναστολέας της επαναπρόσληψης σεροτονίνης
εκπλυση ουροδόχου κύστης

Έκπλυση της ουροδόχου κύστης για την θεραπεία φλεγμονής ή λοίμωξης ή για την διατήρηση της βατότητας ενός καθετήρα. Η πλύση μπορεί να είναι διαλείπουσα ή συνεχής. Συνήθως χρησιμοποιείται φυσιολογικός ορός.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Συγκεντρώνεται ο απαραίτητος αποστειρωμένος εξοπλισμός και το κατάλληλο διάλυμα πλύσης. Εξηγείται η διαδικασία και η αναμενόμενη αίσθηση και παρέχεται συναισθηματική και φυσική ασφάλεια σκεπάζοντας τον ασθενή για την εξασφάλιση της απομόνωσης. Εισάγεται καθετήρας στην ουροδόχο κύστη σύμφωνα με το πρωτόκολλο και η τοποθέτησή του καθορίζεται από την έναρξη της ροής των ούρων. Ενσταλλάσεται ο προκαθορισμένος όγκος διαλύματος με μία σύριγγα. Ο καθετήρας πιάνεται με μία λαβίδα απολίνωσης για να επιτραπεί στο διάλυμα να παραμείνει στην κύστη για τον καθορισμένο χρόνο. Στην συνέχεια ο καθετήρας απελευθερώνεται για να επιστρέψει προς τα πίσω το διάλυμα μέσω της βαρύτητας μέσα σε ένα δοχείο συλλογής. Η πλύση επαναλαμβάνεται όσες φορές έχει καθοριστεί και σημειώνεται ο χαρακτήρας του διαλύματος που επιστρέφει από την κύστη για την παρουσία βλέννης, αίματος, ή άλλης ουσίας ορατής στην παροχέτευση. Στην συνέχεια αφαιρείται ο καθετήρας. Καταγράφεται ο χρόνος της διαδικασίας, ο τύπος και όγκος του υγρού έκπλυσης, ο τύπος και ο όγκος της επιστροφής και η αντίδραση του ασθενούς στην διαδικασία. Αν απαιτείται διαλείπουσα ή συνεχής έκπλυση, η νοσηλεύτρια τοποθετεί έναν καθετήρα τριών αυλών, στον οποίο ο πρώτος αυλός οδηγεί στο μπαλόνι διάτασης, ο δεύτερος είναι για την ενστάλλαξη του υγρού έκπλυσης και ο τρίτος αποτελεί μία δίοδο σε ένα κλειστό κύκλωμα παροχέτευσης.

Aliases (separate with |): Έκπλυση ουροδόχου κύστης
εκπνοή

Η εξώθηση του αέρα από τους πνεύμονες κατά την αναπνοή. Φυσιολογικά, η διάρκεια της εκπνοής είναι βραχύτερη από αυτή της εισπνοής. Σε γενικές γραμμές, αν η εκπνοή διαρκεί περισσότερο από την εισπνοή, υπάρχει παρούσα μια παθολογική κατάσταση όπως το εμφύσημα ή το άσθμα.

Aliases (separate with |): Εκπνοή
εκσπερμάτιση

Η εκτίναξη σπερματικού υγρού από την ανδρική ουρήθρα.

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ: Η εκσπερμάτιση αποτελείται από δύο φάσεις: (1) τη δίοδο του σπέρματος και των εκκρίσεων από τα επικουρικά όργανα (βολβουρη-θρικοί αδένες, προστάτης και σπερματοδόχες κύστεις) από την ουρήθρα και (2) την εκτίναξη του σπερματικού υγρού από την ουρήθρα. Η πρώτη φάση επιτελείται με τη σύσπαση των λείων μυϊκών ινών του σπερματικού πόρου και της αυξημένης εκκριτικής δραστηριότητας των αδένων. Η δεύτερη, από τη ρυθμική σύσπαση του βολβοσηραγγώδους και ισχιοσηραγγώδους μυός και του ανελκτή-ρα μυ του περινέου. Ο προστάτης απελευθερώνει τις εκκρίσεις του πριν από αυτές των σπερματοδόχων κύστεων. Οι αισθήσεις που συνοδεύουν την εκσπερμάτιση συνιστούν τον ανδρικό οργασμό. Η εκσπερμάτιση δεν συνοδεύεται από εκτίναξη του σπερματικού υγρού από την ανδρική ουρήθρα σε ασθενείς που έχουν υποβληθεί σε προστατεκτομή. Στην περίπτωση αυτή, η εκσπερμάτιση παραμένει μέσα στην κύστη.

Η εκσπερμάτιση είναι ένα αντανακλαστικό φαινόμενο. Οι κεντρομόλες ώσεις προέρχονται κυρίως από τον ερεθισμό της βαλάνου του πέους και μεταφέρονται στο νωτιαίο μυελό μέσω των έσω αιδοιϊ-κών νεύρων. Οι φυγόκεντρες ώσεις ξεκινούν από ένα αντανακλαστικό κέντρο που εντοπίζεται στην ανώτερη οσφυϊκή μοίρα του νωτιαίου μυελού και μεταφέρονται μέσω των συμπαθητικών ινών στα υπογάστρια νεύρα και πλέγμα στο σπερματικό πόρο και στις σπερματοδόχους κύστεις, Άλλες ώσεις που ξεκινούν από το τρίτο και τέταρτο ιερό μυελοτόμιο μεταφέρονται μέσω του έσω αιδοιϊκού νεύρου στους βολβοσηραγγώδεις και ισχιοσηραγ-γώδεις μυς. Η στύση του πέους συνήθως προηγείται της εκσπερμάτισης. Η εκσπερμάτιση συμβαίνει συνήθως κατά τη διάρκειατης συνουσίας, του αυνανισμού ή κατά την ονείρωξη. Το σπερματικό υγρό φυσιολογικά περιέχει 60 με 150 εκατομμύρια σπερματοζωάρια/ ml. Ο όγκος της εκσπερμάτισης είναι από 2 έως 5 ml.

Aliases (separate with |): Εκσπερμάτιση
εκσπλάχνωση
  1. Η αφαίρεση των σπλάγχνων ή του περιεχομένου μιας κοιλότητας.

  2. Εκσπλάχνωση. Η έξοδος των κοιλιακών σπλάγχνων από ένα χαίνον τραύμα της κοιλίας.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Ο θεράπων χειρουργός πρέπει να ειδοποιηθεί άμεσα. Το τραύμα καλύπτεται με ένα αποστειρωμένο ύφασμα που έχει διαποτιστεί με ζεστό αποστειρωμένο φυσιολογικό ορό. Η τάση στην κοιλία ελαττώνεται με την τοποθέτηση του ασθενούς σε χαμηλή θέση κατά Fowler και με λυγισμένα γόνατα ή λέγοντας στον ασθενή να λυγίσει τα γόνατα και να τα στηρίξει με ένα μαξιλάρι. Παρακολουθούνται τα ζωτικά σημεία και αρχίζει η ενυδάτωση μέσω φλεβικής γραμμής. Ο ασθενής καθησυχάζεται και προετοιμάζεται για το χειρουργείο.

Aliases (separate with |): Εκσπλάχνωση
έκσταση
  1. Έκσταση. Μια ιλαρή, εκστασιακού τύπου κατάσταση υπερβολικής ηδονής.

  2. Ομώνυμο συνθετικό φάρμακο, η 3, 4- μεθυλενοδιοξυμεθαμφεταμίνη (MDMA). Στις ΗΠΑ, περίπου 6 με 7 εκατομμύρια άνθρωποι έχουν χρησιμοποιήσει το ecstasy, με τους περισσότερους από αυτούς να είναι έφηβοι. Το φάρμακο χρησιμοποιείται κυρίως ως ευφορικός παράγοντας στα λεγόμενα rave πάρτι. Παλαιότερα χορηγείτο στη δεκαετία του 1970 ως συστατικό μερικών μορφών ψυχοθεραπείας. Η χρήση της ουσίας αυτής έχει συσχετιστεί με υπερθερμία διάχυτη ενδαγγειακή πήξη, ηπατική βλάβη, ψευδαισθήσεις, σπασμούς, κώμα και θάνατο.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Άμεση προτεραιότητα είναι ο έλεγχος των σπασμών, η μέτρηση της κεντρικής θερμοκρασίας του σώματος και η αναστροφή της υπερθερμίας με ταχεία ενυδάτωση και δραστικά μέτρα ψύξης του σώματος.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Ο ασθενής που έχει πάρει υπερβολική δόση του ecstasy, το οποίο έχει αμφεταμινική δράση, συνήθως μεταφέρεται στα Επείγοντα Περιστατικά από ένα φίλο με συμπτώματα όπως ναυτία και έμετοι, ξηροστομία, τριγμό δοντιών, μυϊκούς πόνους ή δυσκαμψία, αταξία, εφίδρωση, μυδρίαση, υπέρταση ή ταχυκαρδία. Μπορεί επίσης να υπάρχει νυσταγμός, υπόταση, παραλήρημα, ψευδαισθήσεις και σπασμοί. Ο πυρετός αποτελεί ένα σοβαρό εύρημα. Οι ασθενείς με έντονη υπερθερμία ( αυτοί δηλαδή με θερμοκρασία σώματος υψηλότερη των 39.5°C) πρέπει να ψυχθούν με ειδικές κουβέρτες, ενυδάτωση, γαστρικές πλύσεις με κρύο φυσιολογικό ορό, απομάκρυνση της θερμότητας με εξάτμιση ή άλλα μέσα. Συχνά χρησιμοποιούνται παράγοντες αποκλεισμού της νευρομυϊκής σύναψης και μυοχαλαρωτικά, προκειμένου να ελαττωθεί η μυϊκή σύσπαση, ιδιαίτερα το ρίγος, που προκαλεί παραγωγή επιπλέον θερμότητας. Η διέγερση και οι σπασμοί πρέπει να αντιμετωπίζονται με τη χορήγηση βενζοδιαζεπινών (όπως η διαζεπάμη) και παρατεταμένης δράσης αντιεπιληπτικών φαρμάκων. Το συντομότερο δυνατό πρέπει να διενεργούνται τοξικολογικές εξετάσεις αίματος και ούρων. Καλλιέργειες αίματος, επίπεδα ηλεκτρολυτών, ουρία, κρεατινίνη, ηπατικά ένζυμα και επίπεδα κρεατινικής κινάσης είναι από τις εξετάσεις που μπορούν να βοηθήσουν στην εκτίμηση του ασθενούς για επιπλοκές από την υπερδοσολογία καθώς και στη διαφορική διάγνωση. Οι ιατροί και νοσηλευτικό προσωπικό πρέπει να αντιμετωπίζουν τον ασθενή που έχει λάβει υπερβολική δόση με όσο το δυνατό πιο ήπιο τρόπο και να διατηρούν μια ήρεμη ατμόσφαιρα. Μολονότι ο ασθενής μπορεί αρχικά να εμφανίζεται ληθαργικός, μπορεί ξαφνικά να εκδηλώσει επιθετικότητα, η οποία απαιτεί καταστολή. Ο ασθενής πρέπει να προστατεύεται από τους αυτοτραυματισμούς με ειδικά μαξιλάρια, ενώ ο μηχανικός περιορισμός πρέπει να επιφυλάσσεται μόνο για τις απολύτως απαραίτητες περιπτώσεις, αφού μπορεί να επιδεινώσει την επιθετικότητα. Ο ασθενής πρέπει να προσανατολίζεται στο χώρο, να καθησυχάζεται και να του δίνονται βασικές πληροφορίες για τις απαραίτητες παρεμβάσεις.

Aliases (separate with |): Έκσταση
εκστροφή της μήτρας

Μία κατάσταση που μπορεί να προκύψει στην διάρκεια του τρίτου σταδίου του τοκετού όπου μία μήτρα που βρίσκεται σε χαλάρωση στρέφει το έσω τμήμα της προς τα έξω, με αποτέλεσμα η εσωτερική επιφάνεια της να προπίπτει μέσα στον κόλπο. Η εκστροφή της μήτρας συνήθως προκαλείται από έλξη του ομφαλίου λώρου ενός πλακούντα ο οποίος βρίσκεται ακόμη προσκολλημένος ή από την εφαρμογή ισχυρής πίεσης στον πυθμένα της μήτρας για την εκκέ-νωσή της. Συνοδεύεται από μεγάλη απώλεια αίματος της μητέρας αν δεν αποκατασταθεί αμέσως η φυσιολογική ανατομική θέση της. Εκστροφή μπορεί επίσης να συμβεί στην διάρκεια του τετάρτου σταδίου του τοκετού αν εφαρμόζεται ισχυρή μάλαξη του πυθμένα σε μία μήτρα που δεν έχει συσπασθεί χωρίς υποστήριξη του κατώτερου τμήματος της.

Aliases (separate with |): Εκστροφή της μήτρας
έκτακτη συστολή

Πρώιμη συστολή της καρδιάς. Μπορεί να εμφανιστεί επί παρουσίας ή και απουσίας οργανικής καρδιακής νόσου. Μπορεί να είναι αντανακλαστικής αιτιολογίας ή να προκαλείται από ερεθιστικούς παράγοντες (π.χ. καφεΐνη, κοκαΐνη, θεοφυλλίνη), υποξία, φυσιολογικό στρες, ηλεκτρολυτικές ανωμαλίες, διαταραχές του θυρεοειδή ή έμφραγμα του μυοκαρδίου.

Aliases (separate with |): Έκτακτη συστολή
έκτοπη κύηση

Εξωμήτρια εμφύτευση ενός γονιμοποιημένου ωαρίου, συνήθως στις σάλπιγγες, αλλά περιστασιακά στο περιτόναιο, την ωοθήκη ή άλλες θέσεις. Η έκτοπη κύηση πραγματοποιείται σε μία ανά 150 κυήσεις και είναι υπεύθυνη για το 10% περίπου των μητρικών θανάτων. Τα συμπτώματα εμφανίζονται συνήθως μεταξύ της 6ης και 12ης εβδομάδας κύησης.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Τα πρώιμα συμπτώματα είναι όμοια με αυτά μιας φυσιολογικής εγκυμοσύνης (δηλ. αμηνόρροια, τάση μαστών, ναυτία). Το τεστ κύησης είναι θετικό, λόγω ύπαρξης χοριακής γοναδοτροπίνης στο αίμα και στα ούρα. Τα σημεία και συμπτώματα προκύπτουν, καθώς το αναπτυσσόμενο έμβρυο προκαλεί διάταση της σάλπιγγας. Τα σχετικά ενοχλήματα αφορούν το διαλείπων, ετερόπλευρο, κολικοειδές κοιλιακό άλγος. Τα συμπτώματα που σχετίζονται με την ρήξη της σάλπιγγας περιλαμβάνουν το ετερόπλευρο πυελικό ή κατώτερο κοιλιακό άλγος, την ορθοστατική ζάλη και ίλιγγο ή συγκοπή και το αναφερόμενο άλγος στον ώμο, το οποίο σχετίζεται με τον ερεθισμό του περιτόναιου, λόγω κοιλιακής αιμορραγίας (αιμοπεριτόναιο). Τα σημεία του υπογκαιμικού σοκ δείχνουν εκτεταμένη κοιλιακή αιμορραγία. Η κολπική αιμόρροια, η οποία τυπικά λαμβάνει χώρα μετά από την έναρξη του άλγους, είναι αποτέλεσμα αποβολής του φθαρτού.

ΤΟΠΟΘΕΣΙΕΣ: Κοιλιακή: Η συχνότητα κύησης στην κοιλιακή κοιλότητα, με το κύημα να είναι προσαρτημένο σε ένα κοιλιακό όργανο, κυμαίνεται μεταξύ 1:3000 και 1:4000 κυήσεις. Ωοθηκική: Η σύλληψη και εμφύτευση εντός της ωοθήκης πραγματοποιείται σε 1 ανά 7.000-50.000 περίπου κυήσεις. Σαλπιγγική: Το 90-95% των έκτοπων κυήσεων λαμβάνει χώρα στην σάλπιγγα. Από αυτές, το 78% εμφυτεύεται στον κώδωνα, 12% στον ισθμό, και το 2-3% στον ενδιάμεσο χώρο.

ΔΙΑΓΝΩΣΗ: Για την διάγνωση της εντόπισης της κύησης εκτελείται διακοιλιακό υπερηχογράφημα των έσω γεννητικών οργάνων. Έχει αντικαταστήσει επίσης την παρακέντηση του δουγλάσειου χώρου για τη διάγνωση του αιμοπεριτόναιου.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Η χειρουργική προσέγγιση είναικαι η πλέον συνήθης. Η λαπαροσκόπηση και η ευθεία σαλπιγγοστομία με λέιζερ μπορεί να χρησιμοποιηθούν για την εκτομή του έκτοπου κυήματος. Η ίαση επιτυγχάνεται σε δεύτερο βαθμό. Η τμηματική εκτομή επιτρέπει την διατήρηση και την επακόλουθη αποκατάσταση της προσβεβλημένης σάλπιγγας. Η εκτομή της σάλπιγγας γίνεται σε περιπτώσεις στις οποίες η βλάβη είναι τόσο εκτεταμένη, ώστε να μην καθίσταται δυνατή η επαναστόμωσή της. Η μεθοτρεξάτη έχει χρησιμοποιηθεί επιτυχώς στην απορρόφηση μιας άρρηκτης σαλπιγγικής κύησης που είναι μικρότερη από 3,5 cm. Η παρακολούθηση μετά την θεραπεία περιλαμβάνει την συνεχή μέτρηση των επιπέδων της β-hCG, ώστε να υπάρχει η βεβαιότητα ότι έχει τερματιστεί η κύηση.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Προεγχειρητική: Η ασθενής αξιολογείται για την ύπαρξη άλγους και καταπληξίας. Η έκτοπη κύηση θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη ως πιθανή διάγνωση σε όλες τις γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας, μέχρι αποδείξεως του εναντίον εντός νοσοκομείου. Παρακολουθούνται τα ζωτικά σημεία και αρχίζει οξυγονοθεραπεία με μια προσωπίδα. Χορηγούνται ενδοφλέβια υγρά με βελόνη μεγάλου διαμετρήματος και λαμβάνεται αίμα για τον προσδιορισμό της ομάδας αίματος και τη διασταύρωση (περιλαμβανομένης της συμβατότητας Rhesus), σε περίπτωση που χρειαστεί πιθανή μετάγγιση. Χορηγούνται φάρμακα (συμπεριλαμβανομένης της RhoGAM, αν η ασθενής είναι Rh-αρνητική) και αξιολογείται η αντίδραση της ασθενούς. Γίνονται γνωστές οι επιθυμίες της ασθενούς και της οικογένειας της σχετικά με τα θρησκευτικά έθιμα για το κύημα. Τόσο η ασθενής όσο και η οικογένειά της παροτρύνονται να εκφράζουν τα συναισθήματα φόβου, απώλειας και θλίψης. Οι πληροφορίες σχετικά με την κατάσταση και την ανάγκη χειρουργικής επέμβασης αποσαφηνίζονται.

Μετεγχειρητικά: Ελέγχονται τα ζωτικά σημεία μέχρι να σταθεροποιηθεί η ασθενής, καθώς και οι γάζες των τομών, αξιολογείται η κολπική αιμόρροια, καθώς και οι σωματικές και συναισθηματικές αντιδράσεις της ασθενούς στη χειρουργική επέμβαση. Χορηγούνται φάρμακα. Η θλίψη είναι αναμενόμενη και κατά συνέπεια η ασθενής και η οικογένειά της παραπέπονται για περαιτέρω συμβουλευτική.

Aliases (separate with |): ectopic pregnancy|Έκτοπη κύηση
εκτρόπιο

Αναστροφή ενός χείλους ή άκρης, όπως του χείλους του βλεφάρου.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ: Τα αίτια περιλαμβάνουν τη γήρανση ή την απώλεια του τόνου του δέρματος, την ουλοποίηση, τη λοίμωξη και την πάρεση του προσωπικού νεύρου.

Aliases (separate with |): Εκτρόπιο
έκτρωση

Ο αυθόρμητος ή επαγόμενος τερματισμός κύησης πριν το έμβρυο να φτάσει μια βιώσιμη ηλικία. Ο νομικός ορισμός της βιωσιμότητας -συνήθως 20 με 24 εβδομάδες- διαφέρει από Πολιτεία σε Πολιτεία. Μερικά πρόωρα νεογνά μικρότερα των 24 εβδομάδων ή μικρότερα των 500 γραμμαρίων είναι βιώσιμα. Συμπτώματα αυθόρμητης έκτρωσης περιλαμβάνουν κοιλιακούς πόνους και κολπική αιμορραγία, μερικές φορές με την αποβολή θρόμβων ή τεμαχίων ιστού

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Η αξιολόγηση περιλαμβάνει την παρακολούθηση των ζωτικών σημείων, το ισοζύγιο υγρών και την κατάσταση και πρόοδο της έκτρωσης. Δεδομένα από το ιστορικό πρέπει να περιλαμβάνουν τη διάρκεια της κύησης, το αντιγόνο Rh καθώς και την ώρα έναρξης, τον τύπο και την ένταση των συμπτωμάτων της έκτρωσης. Σημειώνονται ο χαρακτήρας και το ποσό της κολπικής αιμορραγίας και οποιοδήποτε τεμάχιο ιστού (εμβρυϊκού) φυλάσσεται για εργαστηριακή ανάλυση. Η ασθενής αξιολογείται για σοκ, σήψη και διάχυτη ενδοαγγειακή πήξη.

Εξετάζεται η επίγνωση της ασθενούς για την κατάσταση της και οι όποιες παρανοήσεις και παρέχεται κατάλληλη γραπτή και προφορική πληροφόρηση. Αξιολογείται η ψυχολογική κατάσταση της ασθενούς. Ένας επαγγελματίας υγείας παραμένει με την ασθενή όσο το δυνατό περισσότερο για να βοηθήσει στην ανακούφιση της ανησυχίας, είναι ενήμερος για τους μηχανισμούς αντιμετώπισης της ασθενούς και είναι σε επιφυλακή για αντιδράσεις όπως θρήνος, θυμός, ενοχή, λύπη, κατάθλιψη, ανακούφιση ή χαρά.

Αν απαιτείται προγραμματισμένη άμβλωση ή χειρουργική ολοκλήρωση της έκτρωσης, η διαδικασία και τα αναμενόμενα αισθήματα εξηγούνται και παρέχεται γενική προεγχειρη-τική και μετεγχειρητική περίθαλψη. Αν η ασθενής είναι Rh αρνητική και Coombs αρνητική (μη ισο-άνοση) και εάν η κύηση υπερέβη τις 8 εβδομάδες, χορηγείται Rho(D) μέσα στις 72 ώρες από την έκτρωση. Χορηγούνται υγρά, ωκυτοκικά, αντιβιοτικά και μεταγγίσεις ανάλογα με τις ανάγκες.

Μετά την έκτρωση, η ασθενής καθοδηγείται να αναφέρει υπερβολική αιμορραγία, πόνο, φλεγμονή ή πυρετό και να αποφύγει συνουσία, τη χρήση ταμπόν και του ντους ώσπου να γίνει μια εξέταση παρακολούθησης.

Aliases (separate with |): abortion|Έκτρωση
έλεγχος γεννήσεων

Η πρόληψη της σύλληψης ή η εμφύτευση γονιμοποιημένου ωαρίου, ή ο τερματισμός της εγκυμοσύνης. Οι μέθοδοι ελέγχου γεννήσεων μπορεί να είναι παροδικές και αναστρέψιμες, ή μόνιμες. Οι παροδικές μέθοδοι αποφυγής της σύλληψης, περιλαμβάνουν φυσικούς φραγμούς, (π.χ., ανδρικά και γυναικεία προφυλακτικά, το διάφραγμα, το τραχηλικό κάλυμμα, και τον κολπικό σπόγγο), τα οποία είναι πλέον αποτελεσματικά όταν χρησιμοποιούνται σε συνδυασμό με χημικούς φραγμούς όπως τα σπερματοκτόνα κολπικά υπόθετα, αλοιφές, γέλες ή αφροί. Οι ορμονικές μέθοδοι περιλαμβάνουν από του στόματος αντισυλληπτικά χάπια και εμφυτεύματα προγεστίνης προκειμένου να καταστείλουν την ωορρηξία. Μέθοδοι αξιολόγησης της περιόδου γονιμότητας, όπως ο ρυθμός, περιλαμβάνουν ταυτοποίηση της γόνιμης περιόδου και αποχής κατά τη διάρκειάτης, την καταγραφή της βασικής σωματικής θερμοκρασίας και μεταβολών της σύστασης της τραχηλικής βλέννης και εκτίμηση της ημερομηνίας ωορρηξίας. Οι ενδομήτριες συσκευές (IUDs) αποτρέπουν την εμφύτευση του ζυγώτη. Οι τεχνικές στείρωσης περιλαμβάνουν την εκτομή του σπερματικού πόρου στους άνδρες και την απολίνωση των ωαγωγών στις γυναίκες. Η στείρωση είναι συνήθως μόνιμη, αλλά μπορεί να είναι αντιστρεπτή.

Aliases (separate with |): birth control|Έλεγχος γεννήσεων
ελεφαντίαση

Μαζικό οίδημα, ιδίως των γεννητικών οργάνων και των κάτω άκρων, που οφείλεται σε απόφραξη των λεμφικών αγγείων, όπως π.χ. από φιλαρίαση, κακοήθειες, νευροϊνωμάτωση ή από μια οικογενή συγγενή νόσο (νόσος του Milroy). Το παρατεταμένο οίδημα μπορεί να προκαλέσει αύξηση στον μεσοκυττάριο ινώδη ιστό και πτυχώσεις ή ραγάδες του δέρματος. Στους ασθενείς με παρασιτική ελεφαντίαση (δηλ. από νηματώδεις σκώληκες του γένους Filaria, οι οποίοι είναι συνήθεις σε τροπικά κλίματα), η εφάπαξ χορήγηση ιρβερμεντίνης ή ιρβερμεντίνης και αλβενδαζόλης καταστρέφει τους άωρους, όχι όμως και τους ώριμους σκώληκες.

Aliases (separate with |): Ελεφαντίαση
έλκος

Βλάβη δέρματος ή βλεννογόνου με συνοδό φλεγμονή, νέκρωση και απόπτωση του κατεστραμμένου ιστού. Οι παράγοντες που προκαλούν έλκος περιλαμβάνουν: τραύμα, καυστικές χημικές ουσίες, έντονο ψύχος ή ζέστη, αρτηριακή ή φλεβική στάση, νεοπλασίες, φάρμακα (π.χ. μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη) και λοιμώδεις παράγοντες όπως ο ιός του απλού έρπητα ή το ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού.

Aliases (separate with |): Έλκος
έλκος από στρες

Πολλαπλά, μικρά, αβαθή έλκη που σχηματίζονται στο βλεννογόνο του στομάχου ή περιστασιακά στο δωδεκαδάκτυλο εξαιτίας στρεσσογόνων ερεθισμάτων. Τα έλκη από στρες που ανευρίσκονται σε ασθενείς με κυκλοφορική καταπληξία, εκτεταμένα εγκαύματα ή σήψη ονομάζονται έλκη Curling και προκαλούνται από συστηματική αγγειοσύσπαση και επακόλουθη βλεννογονική ισχαιμία. Τα έλκη από στρες που ανευρίσκονται σε ασθενείς με αυξημένη ενδοκράνια πίεση (έλκη Cushing) οφείλονται σε αυξημένη έκκριση γαστρικού οξέος εξαιτίας διέγερσης του πνευμονογαστρικού.

Aliases (separate with |): Έλκος από στρες
ελκώδης κολίτιδα

Φλεγμονώδης εντεροπάθεια, χαρακτηριζόμενη παθολογοανατομικώς από χρόνια φλεγμονή του εντερικού βλεννογόνου, η οποία προσβάλλει συνήθως το ορθό, τον πρωκτό, το τελικό κόλον και ορισμένες φορές προσβάλλει ολόκληρο το παχύ έντερο. Παρατηρείται συχνότερα σε ασθενείς κατά τη δεύτερη, ή τρίτη δεκαετία της ζωής τους· δεύτερη έξαρση των περιστατικών παρατηρείται σε ασθενείς στην ηλικία των εξήντα. Η πάθηση συνδέεται με αυξημένη συχνότητα καρκίνου του παχέoς εντέρου.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Η αιματηρή διάρροια και ο πόνος κατά την αφόδευση είναι χαρακτηριστικά. Στις βαριές περιπτώσεις, οι ασθενείς μπορεί να παρουσιάσουν περισσότερες από 6 αιματηρές κενώσεις ημερησίως. Ως αποτέλεσμα, συχνά αναπτύσσεται σιδηροπενική αναιμία.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Τα αμινοσαλικυλικά φάρμακα και τα κορτικοστεροειδή απαλύνουν τα συμπτώματα και βελτιώνουν τη φλεγμονή. Ασθενείς με πάθηση μη ανταποκρινόμενη στη θεραπεία, ενδεχομένως να χρήζουν κολεκτομής.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Ο ασθενής προετοιμάζεται για διαγνωστικές μελέτες και ενημερώνεται ότι αυτές μπορεί να είναι άβολες και κουραστικές. Υποβοηθάται στο να κατανοήσει και να συμμετάσχει στους θεραπευτικούς στόχους: στον έλεγχο της φλεγμονής, στη διατήρηση ή αποκατάσταση της ισορροπίας υγρών και ηλεκτρολυτών, στη λήψη επαρκούς θρέψης και στην αντικατάσταση των θρεπτικών απωλειών. Ο νοσηλευτής ή ο διαιτολόγος, συμβουλεύει τον ασθενή σχετικά με τη διατροφή του, η οποία πρέπει να είναι υψηλή σε θερμίδες, όχι πικάντικη, χωρίς καφεΐνη και χαμηλή σε τροφές με πολλά κατάλοιπα και σε γαλακτοκομικά προϊόντα. Εάν ο ασθενής δεν είναι σε θέση να προσλάβει υγρά από του στόματος, γίνεται έναρξη ενδοφλέβιας αντικατάστασης υγρών και ηλεκτρολυτών, ως ενδείκνυται. Παρακολουθείται η πρόσληψη και η αποβολή υγρών, ιδιαίτερα ως προς τη συχνότητα, τον όγκο και τα χαρακτηριστικά της διάρροιας. Ο ασθενής ελέγχεται για αφυδάτωση και ηλεκτρολυτικές διαταραχές, ιδιαίτερα για υποκαλιαιμία, υπερνατριαιμία και αναιμία.

Χορηγείται η ενδεικνυόμενη φαρμακευτική θεραπεία. Ο ασθενής αξιολογείται για επιθυμητά και ανεπιθύμητα αποτελέσματα και ενημερώνεται περί των ιδιαιτεροτήτων της αγωγής του, η οποία περιλαμβάνει συνήθως σουλφασαλασίνη (5-ASA), η οποία ενδείκνυται για τις αντιβιοτικές και αντιφλεγμονώδεις δράσεις της. Μελέτες έχουν δείξει ότι η χορήγηση 5-ASA χορηγούμενη ταυτοχρόνως από του στόματος και ως κλύσμα, φαίνεται να υποστηρίζει την υποχώρηση των συμπτωμάτων καλύτερα από την από του στόματος θεραπεία μόνο. Επειδή η 5-ASA παρεμβαίνει στο μεταβολισμό του φολικού οξέος, ενθαρρύνεται η χρήση συμπληρώματος φολικού. Συχνά, συνιστώνται κορτικοστεροειδή, όπως η πρεδνιζολόνη, για την ελάττωση της φλεγμονής. Ο ασθενής ενημερώνεται ότι αφ' ότου επέλθει η υποχώρηση, μπορεί να ελαττωθεί προοδευτικώς έως ότου διακοπεί η θεραπεία με κορτικοστεροειδή, αλλά δεν πρέπει να σταματήσει αμέσως. Εάν ο ασθενής χρήζει μακροπρόθεσμης θεραπείας με στεροειδή, οφείλει να αναφέρει γαστρικό ερεθισμό, οίδημα, αλλοιώσεις της προσωπικότητας, στρογγυλοπροσωπία και υπερτρίχωση. Η χρόνια χορήγηση κορτικοστεροειδών μπορεί επίσης να προκαλέσει πολλές παρενέργειες συμπεριλαμβανομένης της απώλειας οστικής μάζας, σακχαρώδους διαβήτη και καταρράκτη μεταξύ άλλων. Οι σπασμολυτικοί και αντιδιαρροϊκοί παράγοντες (όπως το βάμμα μπελαντόνας, το διφαινοξυχολικό, η λοπεραμίδη), χρησιμοποιούνται σπανίως και με μεγάλη προσοχή επειδή μπορεί να επιφέρουν διάταση του παχέος εντέρου (τοξικό μεγακόλον). Αξιολογούνται τα μέτρα πρόληψης της ρήξης του δέρματος της περιπρωκτικής περιοχής (π.χ., καθαρίζοντας την περιοχή του πρωκτού σχολαστικά αλλά απαλά μετά από κάθε κένωση, εφαρμόζοντας ένα ανθυγρασιακό, όπως γέλη βαζελίνης, και αλλάζοντας τακτικά τη θέση του ασθενούς).

Aliases (separate with |): Ελκώδης κολίτιδα
ελλειπτοκύτταρο

To ερυθροκύτταρο με ελλειπτικό ή ωοειδές σχήμα. Περίπου το 11-15% των ερυθρών αιμοσφαιρίων είναι ωοειδη φυσιολογικώς, στην αναιμία όμως και στην κληρονομική ελλειπτοκυττάρωση, το ποσοστό αυτό αυξάνεται μεταξύ 25 και 100%. Στα πτηνά, στα ερπετά και σε μερικά άλλα ζώα, τα ερυθρά αιμοσφαίρια είναι φυσιολογικώς ελλειπτικά.

Aliases (separate with |): elliptocyte|Ελλειπτοκύτταρο
ελονοσία

Μία εμπύρετη, αιμολυτική νόσος, που προκαλείται από μόλυνση με πρωτόζωα του γένους Plasmodium. Παγκοσμίως, η ελονοσία είναι υπεύθυνη για περίπου 3 εκατομμύρια θανάτους το χρόνο. Υπάρχουν 4 είδη ελονοσίας: οι «καλοήθεις» ελονοσίες από P. vivax, P. ovale και P. malariae, και η δυνητικά «κακοήθης» ελονοσία από P. falciparum. Η καθεμία έχει τη δική της γεωγραφική κατανομή, χρόνο επώασης, συμπτώματα και θεραπεία,

Παρόλο, που η ελονοσία έχει σχεδόν εξαφανιστεί από τα εύκρατα κλίματα, είναι ευρέως διαδεδομένη στα τροπικά. Μισό δισεκατομμύριο άνθρωποι πιθανόν να είναι μολυσμένοι με τη νόσο σε όλο τον κόσμο· τουλάχιστον 50 εκατομμύρια νέες μολύνσεις συμβαίνουν κάθε χρόνο. Αρκετά εκατομμύρια ανθρώπων πεθαίνουν κάθε χρόνο από ελονοσία. Στις Η.ΠΑ. λιγότερες από 1.500 περιπτώσεις διαγιγνώσκονται κάθε χρόνο, συνήθως σε ανθρώπους που έχουν μόλις έρθει από τροπικές ή υποτροπικές περιοχές. Το παράσιτο της ελονοσίας μεταδίδεται με το δήγμα ενός μολυσμένου, θηλυκού ανωφελούς κώνωπα ή σπανίως από μεταγγίσεις ή την κοινή χρήση βελόνων κατά τη χρήση ναρκωτικών ουσιών.

Ο κύκλος ζωής του παρασίτου είναι περίπλοκος. Από τη στιγμή που ο παρασιτικός σποροζωίτης εισέλθει στην κυκλοφορία του αίματος, γρήγορα εισβάλει σε όργανα όπως το ήπαρ (αυτή είναι η «ιστική φάση» της λοίμωξης). Εκεί ο οργανισμός ωριμάζει ως σχιστόν. Μετά από μια περίοδο επώασης, που κυμαίνεται μεταξύ 10 και 30 ημερών, πολλαπλοί ελονοσιακοί μεροζωίτες απελευθερώνονται στο αίμα, όπου εισβάλλουν στα ερυθρά αιμοσφαίρια («ερυθροκυτταρική φάση» της λοίμωξης). Μερικές αδρανείς μορφές, που ονομάζονται υπνοζωίτες, παραμένουν στο ήπαρ σε ελονοσία από P. vivax και P. ovale, όπου μπορεί να αποτελέσουν δεξαμενή για μελλοντική υποτροπή. Μέσα στα ερυθρά αιμοσφαίρια οι οργανισμοί ωριμάζουν σε δακτυλιοειδείς μορφές και τροφικές μορφές (τροφοζωίτες). Όταν τα παράσιτα βγουν από τα ερυθροκύτταρα για να μολύνουν άλλα κύτταρα της κυκλοφορίας, προκαλούν αιμόλυση και περιοδικά συμπτώματα (βλέπε παρακάτω).

Μετά από πολλούς αναπαραγωγικούς κύκλους δημιουργούνται μικρογαμετοκύτταρα και μακρογαμετοκύτταρα. Τα κουνούπια καταναλώνουν αυτά τα γαμετοκύτταρα, όταν τα παράσιτα προσλαμβάνουν αίμα από μολυσμένους ανθρώπους. Περαιτέρω αναπτυξιακά στάδια λαμβάνουν χώρα μέσα στα κουνούπια και οδηγούν στην παραγωγή μολυσματικών σποροζωιτών, που εγχέονται μέσα σε ανθρώπους- ξενιστές, όταν τα κουνούπια τραφούν ξανά. ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Αρχικά, τα συμπτώματα είναι μη ειδικά και μοιάζουν με αυτά μιας ήπιας εμπύρετου ασθένειας με κακουχία, κεφαλαλγία, κόπωση, κοιλιακά άλγη και μυαλγίες, που ακολουθούνται από πυρετό και ρίγος. Τα τρία στάδια του παροξυσμού της ελονοσίας είναι τα καθοριστικά χαρακτηριστικά της νόσου. Στο πρώτο στάδιο (ή στάδιο του ρίγους) οι ασθενείς παραπονούνται για αίσθημα ψύχους και ρίγος, που διαρκεί από λίγα λεπτά μέχρι πολλές ώρες. Κατά τη διάρκεια του δεύτερου (ή θερμού) σταδίου παρουσιάζεται ήπια εφίδρωση, αν και η θερμοκρασία φτάνει μέχρι τους 41,1°C. Aυτό τα στάδιο διαρκεί πολλές ώρες και οι ασθενείς διατρέχουν κίνδυνο εκδήλωσης πυρετικών σπασμών και εγκεφαλικής βλάβης λόγω υπερθερμίας. Ο ασθενής μπορεί επίσης να παρουσιάζει ταχυκαρδία, υπόταση, βήχα, κεφαλαλγία, πόνο στη ράχη, ναυτία, κοιλιακό πόνο, έμετο, διάρροια και επηρεασμένο επίπεδο συνείδησης. Το τρίτο στάδιο (της εφίδρωσης) ξεκινάει εντός 2 ως 6 ωρών. Σε αυτή την περίοδο η εφίδρωση είναι εκσεσημασμένη, ενώ ο πυρετός υποχωρεί και ακολουθείται από έντονη κόπωση και ύπνο. Αν δεν αντιμετωπιστούν, οι ελονοσιακοί παροξυσμοί από P. ovale ή P. vivax θα λαμβάνουν χώρα κυκλικά κάθε 48 ώρες. Αν οφείλονται στο P. malariae, οι παροξυσμοί θα συμβαίνουν κάθε 72 ώρες. Μολύνσεις από P. falciparum μπορεί να έχουν 48ωρο κύκλο παροξυσμών, αλλά ο συνεχής πυρετός είναι πιο χαρακτηριστικός. Μία βαριά μορφή ελονοσίας από P. falciparum (εγκεφαλική ελονοσία) χαρακτηρίζεται από κώμα και παρά τη θεραπεία, σχετίζεται με ρυθμό θνησιμότητας 20% στους ενήλικες και 15% στα παιδιά. Περίπου 10% των παιδιών, που επιβιώνουν από εγκεφαλική ελονοσία, έχουν εμμένοντα νευρολογικά ελλείμματα. Αντίθετα, υπολειμματικά ελλείμματα σε ενήλικες, που επιβιώνουν από αυτή τη μορφή ελονοσίας, είναι ασυνήθη. Προοδευτική, πιθανώς βαριά αναιμία και σπληνομεγαλία είναι χαρακτηριστικά όλων των μορφών ελονοσίας.

Μία σπάνια, αλλά σοβαρή αιματολογικά επιπλοκή της ελονοσίας είναι η οξεία ενδοαγγειακή αιμολυτική αναιμία, που σχετίζεται με μόλυνση από P. falciparum. Αυτή η κατάσταση ονομάζεται πυρετός του μαύρου νερού, λόγω της συνοδού αιμοσφαιρινουρίας.

ΔΙΑΓΝΩΣΗ: Ελονοσία πρέπει να υποψιάζεται κανείς σε κάθε ασθενή με πυρετό, ο οποίος έχει επιστρέψει από ενδημική περιοχή τους τελευταίους μήνες. Παχιές και λεπτές στρώσεις αίματος με χρώση Giemsa εξετάζονται για επιβεβαίωση της διάγνωσης.

ΠΡΟΛΗΨΗ: Σε ενδημικές περιοχές, θα πρέπει να εξαφανίζονται οι δεξαμενές με στάσιμο ή λιμνάζων νερό, όπου αναπτύσσονται κουνούπια. Άτομα που ταξιδεύουν σε τροπικές χώρες, πρέπει να φορούν προστατευτικό ρουχισμό, στον οποίο έχει εφαρμοσθεί εντομοαπωθητικό. Προστατευτικό δίχτυ πρέπει να καλύπτει τα κρεβάτια. Τα άτομα πρέπει να εφαρμόζουν DEET ή άλλο αποτελεσματικό εντομοαπωθητικό σε εκτεθειμένο δέρμα ή στα ρούχα των παιδιών, ειδικά μεταξύ δύσης και ανατολής, οπότε τα κουνούπια τρέφονται περισσότερο ενεργητικά.

ΠΡΟΦΥΛΑΞΗ: Η χημειοπροφύλαξη ξεκινάει 1 εβδομάδα πριν την άφιξη σε μία ενδημική περιοχή και συνεχίζεται καθ' όλη τη διάρκεια παραμονής και για 4 εβδομάδες μετά την αποχώρηση από την περιοχή. Η χημειοπροφύλαξη δεν είναι ποτέ εντελώς αποτελεσματική· γι' αυτό η ελονοσία πρέπει πάντα να λαμβάνεται υπ' όψη, όταν αντιμετωπίζονται ασθενείς, που έχουν μία εμπύρετο ασθένεια και έχουν ταξιδέψει σε ενδημική περιοχή, ακόμα και αν έχουν λάβει προφυλακτικά ανθελονοσιακά φάρμακα. Η φαρμακευτική αγωγή που προτείνεται για προφύλαξη εξαρτάται από την ευαισθησία των τοπικών παρασίτων και από το αν η μόλυνση είναι πιθανή. Λόγω του ότι αλλάζει η ευαισθησία των παρασίτων της ελονοσίας στα φάρμακα, δεν είναι δυνατό να είναι κανείς σίγουρος ότι ένα συγκεκριμένο φάρμακο θα είναι αποτελεσματικό σε όλες τις ενδημικές περιοχές. Τα προφυλακτικά φάρμακα που χρησιμοποιούνται για το P. falciparum, συνήθως είναι αποτελεσματικά στην πρόληψη μολύνσεων από P. ovale και P. vivax. Για μη άνοσα άτομα που ταξιδεύουν σε περιοχές, όπου η ελονοσία οφείλεται σε P. falciparum, ανθεκτικό στη χλωροκίνη, η μεφλοκίνη είναι αποτελεσματική για προφύλαξη. Δεν έχει καθοριστεί η ασφάλειά της για χρήση στην εγκυμοσύνη. Σε περιοχές, όπου το P. falciparum είναι ευαίσθητο στη χλωροκίνη, αυτή αποτελεί το φάρμακο εκλογής. Η χλωροκίνη μπορεί να χρησιμοποιηθεί προφυλακτικά κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Τα παράσιτα που προκαλούν την ελονοσία εξελίσσονται συνεχώς, καθιστώντας δύσκολη την φαρμακευτική θεραπεία. Προτείνεται οι ασθενείς και οι επαγγελματίες υγείας να επικοινωνούν με τα κέντρα ελέγχου ασθενειών για να ενημερωθούν τις σύγχρονες κατευθυντήριες γραμμές (http://www.cdc.gov). Η φωσφορική χλωροκίνη ήταν η τυπική θεραπεία για την ελονοσία στο πρόσφατο παρελθόν ωστόσο, σε πολλές περιοχές της Αφρικής, της Ασίας, της Ινδίας και της νότιας Αμερικής τα παράσιτα της ελονοσίας είναι τώρα ανθεκτικά σε αυτόν τον παράγοντα. Η ανθεκτική στη χλωροκίνη ελονοσία μπορεί να ανταποκριθεί σε θειική κινίνη από το στόμα, μεφλοκίνη, αρτεμισινίνη, σουλφαδοξίνη και πυριμεθαμίνη (Fansidar), δοξυκυκλίνη ή συνδυασμούς αυτών των φαρμάκων. Βαριά ελονοσία από P. falciparum ανθεκτικό στη χλωροκίνη έχει αντιμετωπιστεί με ενδοφλέβια χορήγηση γλυκονικής κινιδίνης μαζί με δοξυκυκλίνη. Αποτελεσματική μη-αντιβιοτική θεραπεία για την ελονοσία περιλαμβάνει μερικές φορές αφαιμαξομετάγγιση και χηλικές ενώσεις του σιδήρου.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Οι επαγγελματίες υγείας σε ενδημικές περιοχές χρειάζεται να εργαστούν για την έγκαιρη ανίχνευση και αποτελεσματική θεραπεία της ελονοσίας. Σε τέτοιες περιοχές, κατασταλτικά και προφυλακτικά φάρμακα μπορεί να χρειαστούν για τον έλεγχο της ασθένειας.

Aliases (separate with |): Ελονοσία
εμβολή από αέρα

Απόφραξη ενός αιμοφόρου αγγείου από φυσαλίδα αέρα.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ: Αέρας μπορεί να εισέλθει σε ένα αγγείο μετεγχειρητικά, κατά τη διάρκεια αλλαγής ενός ενδοφλέβιου συστήματος σε μια κεντρική φλεβική γραμμή ή με ένεση στην είσοδο μιας κεντρικής φλεβικής γραμμής, ή από ρήξη του μπαλονιού μιας κεντρικής φλεβικής γραμμής, κατά τη διάρκεια μιας ενδοφλέβιας ένεσης, εφόσον η σύριγγα δεν έχει πληρωθεί κατάλληλα ή από τον καθετηριασμό μιας φλέβας και εφόσον περνά υγρό από το οποίο δεν έχει απομακρυνθεί ο αέρας.

ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Μια πολύ μικρή ποσότητα αέρα στο φλεβοκαθετήρα ή στη σύριγγα δεν προκαλεί συμπτώματα.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν αιφνίδια εμφάνιση δύσπνοιας, ανομοιόμορφους αναπνευστικούς ήχους, υπόταση, αδύναμο σφυγμό, αυξημένη κεντρική φλεβική πίεση, κυάνωση, διαξιφιστικό άλγος στο θώρακα, αιμόπτυση, ιδιάζοντα πνευμονικό ήχο (που μοιάζει με τον ήχο που παράγεται από την ανατάραξη του γάλακτος για την παρασκευή βουτύρου) πάνω από το προκάρδιο και μειούμενο επίπεδο συνείδησης.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Όταν υπάρχει υπόνοια για εμβολισμό με αέρα ή αέριο στη συστηματική φλεβική κυκλοφορία (το αίμα που επιστρέφει από το σώμα στην καρδιά), πρέπει να χρησιμοποιηθεί το ηχοκαρδιογράφημα για να επιβεβαιώσει την ύπαρξή του. Η ύποπτη εστία εισόδου του αέρα πρέπει να σφραγιστεί και να καλυφθεί με φυσιολογικό ορό για να αποφευχθεί η περαιτέρω είσοδος αέρα στην κυκλοφορία. Χορηγείται οξυγόνο 100% στον ασθενή με μάσκα μη επανεισπνοής. Ο ασθενής πρέπει τότε να μετακινηθεί ώστε ο δεξιός κόλπος να είναι πάνω από το σημείο εισόδου του αέρα. Τοποθετείται κεντρικός φλεβικός καθετήρας στην κεντρική φλεβική κυκλοφορία και απομακρύνεται η ποσότητα του αέρα που έχει εισέλθει σε αυτή. Μπορεί να χρειαστεί να χορηγηθούν υγρά ενδοφλεβίως και ινότροπα φάρμακα για τη διατήρηση της αρτηριακής πίεσης και του σφυγμού.

Πρόληψη: Όλος ο αέρας πρέπει να απομακρύνεται από τις γραμμές όλων των συστημάτων ενδοφλέβιας χορήγησης πριν από τη συναρμολόγησή τους καθώς και όταν αλλάζονται οι φιάλες ή οι ασκοί των διαλυμάτων. Πρέπει να χρησιμοποιούνται φίλτρα απομάκρυνσης του αέρα πλησίον του ασθενούς, συσκευές έγχυσης με δυνατότητα ανίχνευσης του αέρα καθώς και συστήματα αποκλεισμού των γραμμών, των συσκευών σύνδεσης ή σφραγισμένες συνδέσεις. Σε κεντρικές γραμμές, για να αυξηθεί η πίεση στην περιφέρεια και να εμποδιστεί ο αέρας από το να εισέλθει στην άνω κοίλη φλέβα, πρέπει να δοθεί εντολή στον ασθενή να εκτελέσει το χειρισμό Valsalva τη στιγμή που αφαιρείται το λεπτό σύρμα-οδηγός από τον καθετήρα, όταν τοποθετείται η συσκευή ενδοφλέβιας έγχυσης και όταν αλλάζονται οι προσαρμογείς ή τα πώματα στο άνοιγμα του φλεβοκαθετήρα.

Aliases (separate with |): Εμβολή από αέρα
εμβόλιο
  1. Μολυσματικό υγρό, προερχόμενο από βλάβες που οφείλονται στον ιό της δαμαλίτιδας, το οποίο ο Edward Jenner (Βρετανός ιατρός, 1749-1823) χρησιμοποίησε για την πρόληψη και την εξασθένηση του ιού της ευλογιάς στον άνθρωπο.
  2. Οποιοδήποτε διάλυμα περιέχει αντιγονικά μόρια ενός μικροοργανισμού, το οποίο χορηγείται για να προκληθεί ανοσολογική απάντηση σε μια λοιμώδη νόσο. Τα εμβόλια παρασκευάζονται από εξασθενημένους ή νεκρούς μικροοργανισμούς, αδρανοποιημένες τοξίνες, τοξοειδή μικροοργανισμών ή και ανοσολογικά ενεργούς δείκτες επιφανείας που αποσπώνται ή αντιγράφονται από κάποιο μικροοργανισμό. Χορηγούνται ενδομυϊκά, υποδόρια, ενδοδερμικά, από το στόμα ή ενδορινικά μόνα τους ή σε συνδυασμό.

Το ιδανικό εμβόλιο θα πρέπει να είναι αποτελεσματικό, καλά ανεκτό, φθηνό και εύκολο στην παρασκευή, στη χορήγηση και στην αποθήκευση. Στην πράξη οι ανεπιθύμητες ενέργειες των εμβολίων, όπως ο πυρετός, οι μυαλγίες και ο πόνος στο σημείο ενοφθαλμισμού είναι συνηθισμένες, αλλά σε γενικές γραμμές ήπιες. Οι παρενέργειες που πρέπει να αναφέρονται περιλαμβάνουν την αναφυλαξία, το σοκ, τους σπασμούς, την ενεργό λοίμωξη και τον θάνατο.

ΠΡΟΣΟΧΗ: Επειδή τα εμβόλια μπορεί να προκαλέσουν ανεπιθύμητες ενέργειες, όλα τα άτομα που εμβολιάζονται θα πρέπει να διαβάζουν προσεκτικά τα Ενημερωτικά Φυλλάδια Εμβολίων, πριν από τον εμβολιασμό.

Aliases (separate with |): vaccine|Εμβόλιο
εμβόλιο κατά της ευλογιάς

Εμβόλιο έναντι της ευλογιάς, μίας από τις πιο θανατηφόρες λοιμώξεις στην ιστορία της ανθρωπότητας. Το εμβόλιο παρασκευάζεται από ζώντα στελέχη του ιού της δαμαλίτιδας (όχι του ιού της ευλογιάς). Οι ομοιότητες μεταξύ των δύο ιών προσδίδουν στο εμβόλιο περίπου 95% αποτελεσματικότητα στην πρόληψη της ευλογιάς σε άτομα που έχουν εκτεθεί στον ιό. Το εμβόλιο κατά της ευλογιάς δεν χρησιμοποιείτο για αρκετά χρόνια, επειδή η ευλογιά έχει εκλείψει παγκοσμίως. Ωστόσο, ανησυχίες για τη χρήση του ιού της ευλογιάς ως βιολογικό όπλο, είχαν ως αποτέλεσμα τον εμβολιασμό ατόμων υψηλού κινδύνου (π.χ., εργαζόμενων στο χώρο της υγείας, σε υγειονομικές ομάδες άμεσης ανταπόκρισης, στον στρατό). Ο γενικός πληθυσμός δεν εμβολιάζεται. Το Κέντρο Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ συνιστά στα άτομα που μπορεί να εκτεθούν στον ιό της ευλογιάς των πιθήκων να εμβολιάζονται επίσης με το εμβόλιο κατά της ευλογιάς.

Aliases (separate with |): smallpox vaccine|Εμβόλιο κατά της ευλογιά
εμβολισμός από αμνιακό υγρό

Η είσοδος αμνιακού υγρού μέσω μιας ρήξης στις πλακουντιακές μεμβράνες στην κυκλοφορία της μητέρας. Το φαινόμενο αυτό μπορεί να παρατηρηθεί κατά τις ωδίνες του τοκετού, τον τοκετό ή την αποκόλληση του πλακούντα. Το περιεχόμενο του υγρού (π.χ. πεπτωκότα εμβρυϊκά κύτταρα, μηκώνιο, εμβρυϊκό χνούδι, σμήγμα) μπορεί να προκαλέσει πνευμονικά ή εγκεφαλικά έμβολα, ή διάχυτη ενδαγγειακή πήξη (ΔΕΠ).

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ: Άλγος στο στήθος, δύσπνοια, κυάνωση, ταχυκαρδία, αιμορραγία, υπόταση ή σοκ είναι πιθανά συμπτώματα. Η εμβολή με αμνιακό υγρό συχνά είναι θανατηφόρα.

Aliases (separate with |): Εμβολισμός από αμνιακό υγρό
εμβολισμός, εμβολή

Η αιφνίδια απόφραξη ενός αιμοφόρου αγγείου από υπολείμματα κατεστραμμένων κυττάρων ή ιστών. Θρόμβοι αίματος, πλάκες που περιέχουν χοληστερόλη, μάζες βακτηρίων, καρκινικά κύτταρα, αμνιακό υγρό, λίπος από το μυελό σπασμένων οστών και ουσίες που ενίονται (π.χ. φυσαλίδες αέρα ή σωματίδια ύλης) μπορούν να ενσφηνωθούν σε αγγεία και να αποφράξουν την κυκλοφορία.

Aliases (separate with |): Εμβολισμός, εμβολή
έμβολο

Μάζα αδιάσπαστης ύλης μέσα σε ένα αιμοφόρο αγγείο η λεμφαγγείο, το οποίο μεταφέρθηκε εκεί μέσω του αίματος η της λέμφου. Τα έμβολα μπορεί να είναι στερεά, υγρά η αέρια. Ο αποκλεισμός των αγγείων από τα έμβολα οδηγεί συνήθως στην πρόκληση εμφράκτων.

Aliases (separate with |): Έμβολο
εμβολοθεραπεία

Η χρήση οποιουδήποτε είδους εμβολικού υλικού (αυτόλογος θρόμβος, τμημα μυός η ξένο σώμα) για τη θεραπευτική απόφραξη ενός αιμοφόρου αγγείου. Η τεχνική αυτη χρησιμοποιείται για τον έλεγχο της αιμορραγίας, τη σύγκλιση συριγγίων η αρτηριοφλεβικών δυσπλασιών, την απαγγείωση οργάνων και τη μείωση των όγκων η της κιρσοκήλης. Σε γενικές γραμμές, τοποθετείται ένας καθετήρας διαμέσου του αγγειακού δικτύου στην έκφυση του αγγείου που πρόκειται να αποκλειστεί και εγχέεται ένας εμβολογόνος παράγοντας υπό ακτινογραφική παρακολούθηση

Aliases (separate with |): Εμβολοθεραπεία
έμβρυο
  1. Το νεαρό άτομο οποιουδήποτε οργανισμού στα πρώιμα στάδια της ανάπτυξης.

  2. Στα θηλαστικά, το στάδιο της προγεννητικής ανάπτυξης, ανάμεσα στο γονιμοποιημένο ωάριο και το έμβρυο των δύο μηνών. Το στάδιο αυτό ξεκινά την 4η ημέρα μετά τη γονιμοποίηση και συνεχίζει μέχρι και την 8η εβδομάδα της κύησης. ΑΝΑΠΤΥΞΗ: Πρώτη εβδομάδα μετά τη γονιμοποίηση: Ο ζυγώτης αρχίζει μια σειρά μιτωτικών διαιρέσεων, οι οποίες καλούνται αυλακώσεις και σχηματίζει το μορίδιο, μια συμπαγή μάζα κυττάρων. Το μορίδιο εξελίσσεται σε βλαστοκύστη, η οποία περιβάλλεται από την τροφοβλάστη και περιέχει μια μάζα κυττάρων, την εμβρυοβλάστη. Η τροφοβλάστη δημιουργεί το χόριο και μετά την εμφύτευση στη μήτρα μεταβάλλεται στον εμβρυϊκό πλα-κοΰντα. Δεύτερη εβδομάδα: Η αμνιακή κοιλότητα και ο λεκιθικός ασκός σχηματίζονται εντός της εμβρυοβλάστης και χωρίζονται μεταξύ τους από τον εμβρυϊκό δίσκο, ο οποίος στο στάδιο αυτό αποτελείται από το έσω και το έξω βλαστικό δέρμα. Τρίτη εβδομάδα: Αναπτύσσεται το μέσο βλαστικό δέρμα ανάμεσα στο εξώδερμα και στο ενδόδερμα, οπότε ολοκληρώνεται η εμφάνιση όλων των βλαστικών στιβάδων.

Το επιθήλιο του γαστρεντερικού σωλήνα, το ήπαρ, το πάγκρεας και οι πνεύμονες αναπτύσσονται από το ενδόδερμα. Οι μύες, όλος ο συνδετικός ιστός, το αίμα, ο λεμφικός ιστός και το επιθηλιο των αγγείων, οι κοιλότητες του σώματος, οι νεφροί, οι γονάδες και ο φλοιός των επινεφριδίων σχηματίζονται από το μέσο βλαστικό δέρμα. Η επιδερμίδα, ο νευρικός ιστός, η υπόφυση και το επιθήλιο της ρινικής κοιλότητας, του στόματος, των σιελογόνων αδένων, της ουροδόχου κύστης και της ουρήθρας αναπτύσσονται από το εξώδερμα.

Έμβρυο: (Τρίτη μέχρι και όγδοη εβδομάδα). Το έμβρυο αυξάνει σε μήκος από 1.5 χιλ. στα 23 χιλ. Τα οργανικά συστήματα αναπτύσσονται και το έμβρυο αρχίζει να εμφανίζει ανθρώπινη μορφη. Κατά τη διάρκεια της περιόδου αυτης της οργανογένεσης, το έμβρυο είναι ιδιαίτερα ευαίσθητο στην επίδραση των ιογενών λοιμώξεων της μητέρας (π.χ. ερυθρά) και στα τοξικά χημικά, περιλαμβανομένου του αλκοόλ και του καπνού του τσιγάρου και είναι ευαίσθητο στην υποξαιμία.

Aliases (separate with |): Έμβρυο
εμβρυο-εμβρυϊκή μετάγγιση

Επιπλοκή μονοχοριονικών πολλαπλών κυήσεων, κατά τις οποίες το ένα έμβρυο λαμβάνει περισσότερη αιματική ροή από τον πλακούντα από το άλλο. Η διάγνωση γίνεται με εμβρυϊκή υπερηχογραφία: ο αμνιακός σάκος του ενός εμβρύου έχει πολλά πολυϋδράμνια (υπερβολικό αμνιακό υγρό), ενώ ο σάκος του άλλου εμβρύου έχει ολιγοϋδράμνια (ανεπαρκές αμνιακό υγρό). Ο θάνατος ενός εκ των δύο διδύμων θα επέλθει χωρίς παρέμβαση. Οι θεραπείες περιλαμβάνουν επαναλαμβανόμενες αμνιοπαρακεντήσεις, θεραπεία λέιζερ για την αποτροπή ανταλλαγής αίματος μεταξύ των διδύμων ή ενδομήτρια εγχείρηση.

Aliases (separate with |): Εμβρυο-εμβρυϊκή μετάγγιση
εμβρυοσκόπηση

Η άμεση επισκόπηση του εμβρύου ή του κυήματος στη μήτρα με την εισαγωγή της πηγής φωτός και της συσκευής ανίχνευσης εικόνας ενός εμβρυοσκοπίου στην αμνιακή κοιλότητα μέσω μιας μικρής εντομής στο κοιλιακό τοίχωμα. Η τεχνική αυτή επιτρέπει την οπτική επαφή και τη φωτογράφηση, τη χειρουργική αποκατάσταση ορισμένων συγγενών ανωμαλιών και τη συλλογή δειγμάτων αμνιακού υγρού για την ανάλυση της χημικής και κυτταρικής σύστασής του.

Aliases (separate with |): Εμβρυοσκόπηση
έμεση

Εκτόξευση, διαμέσου του στόματος, του περιεχομένου του γαστρεντερικού σωλήνα. Μαζί με τη διάρροια και την αιμορραγία, ο έμετος είναι δυνητικά σημαντική αιτία αφυδάτωσης. Μπορεί να προκληθεί από τοξίνες, φάρμακα, ουραιμία και πυρετό· εγκεφαλικούς όγκους· μηνιγγίτιδα (συχνά δεν συνοδεύεται από ναυτία και αποτυγχάνει να ανακουφίσει τη συνοδό κεφαλαλγία)· νοσήματα του στομάχου όπως έλκος, καρκίνος, διαταραχές της κινητικότητας ή δυσπεψία· αντανακλαστικά λόγω εγκυμοσύνης, νοσήματα της μήτρας ή των ωοθηκών, ερεθισμό από τα κόπρανα, εντερικά παράσιτα, κωλικό των χοληφόρων εντερική απόφραξη· ναυτία· και νευρολογικές διαταραχές, όπως ημικρανία. Ο έμετος μπορεί επίσης να έχει ψυχολογικά αίτια (ψυχογενής). Ο οισοφαγικός έμετος μπορεί να προκληθεί από παλινδρόμηση ή απόφραξη.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ: Τα αντιεμετικά σκευάσματα μπορεί να ληφθούν από το στόμα, από το ορθό, ενδομυϊκά η ενδοφλέβια. Υγρά μπορεί να χορηγούνται από το στόμα, αν ο ασθενής είναι δεκτικός. Εάν ο έμετος επιμένει, απαιτείται ενδοφλέβια χορήγηση υγρών και ηλεκτρολυτών προς αναπλήρωση αυτών που χάθηκαν με τον έμετο.

ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: Αιτιολογικοί παράγοντες όπως τα φάρμακα, οι τροφές, οι νόσοι και οι ψυχολογικοί παράγοντες εκτιμώνται και θεραπεύονται, εάν είναι δυνατό. Εκτιμώνται επίσης η συχνότητα, η ποσότητα, ο χρόνος και τα χαρακτηριστικά του εμέτου. Ο ασθενής τοποθετείται έτσι ώστε να προστατεύονται οι αεραγωγοί και να αποτρέπεται η αναρρόφηση και να είναι διαθέσιμος ο εξοπλισμός αναρρόφησης. Τα αντιεμετικά χορηγούνται, όπως συνταγογραφούνται. Οι τροφές και τα υγρά αποφεύγονται για αρκετές ώρες και προσφέρεται περιποίηση της στοματικής κοιλότητας. Εάν ο ασθενής απαιτείται να χειρουργηθεί, ο περιορισμός τροφής και υγρών για περίπου 8 ώρες πριν την επέμβαση βοηθάει στην πρόληψη του εμέτου. Συνιστώνται ανακουφιστικά μέτρα, όπως η εφαρμογή δροσερού επιθέματος στο πρόσωπο. Οι ηλεκτρολύτες του ορού παρακολουθούνται και οι προσλαμβανόμενες και αποβαλλόμενες ποσότητες καταγράφονται με ακρίβεια, ώστε να διασφαλιστεί η σωστή αναπλήρωση των υγρών. Τα ζωτικά σημεία παρακολουθούνται για ενδείξεις αφυδάτωσης. Ο φροντίζων παρέχει ένα ήρεμο περιβάλλον και τρόπους απόσπασης της προσοχής.

Aliases (separate with |): Έμεση
εμετικός

Παράγοντας ο οποίος προάγει τον έμετο. Ένα εμετικό μπορεί να προκαλέσει έμετο μέσω ερεθισμού του γαστρεντερικού σωλήνα, η μέσω ερεθισμού των χημειοϋποδοχέων του κέντρου του εμέτου στο κεντρικό νευρικό σύστημα. Μερικά φάρμακα, όπως τα ναρκωτικά αναλγητικά και οι χημειοθεραπευτικοί παράγοντες για τον καρκίνο, έχουν εμετικές ιδιότητες ως ανεπιθύμητες ενέργειες της χορήγησης τους.

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗΣ ΥΠΕΡΔΟΣΟΛΟΠΑΣ: Φάρμακα που προάγουν τον έμετο (όπως το σιρόπι ιπεκακουάνας και η υδροχλωρική απομορφίνη) χορηγούνται περιστασιακά για την αντιμετώπιση της κατάποσης τοξικών ουσιών. Η γαστρική πλύση και η χορήγηση ενεργού άνθρακα προτιμώνται για την αντιμετώπιση ασθενών που έχουν λάβει υπερβολική δόση φαρμάκων, επειδή οι μέθοδοι αυτές είναι γενικά πιο ασφαλείς, καλύτερα ανεκτές και πιο αποτελεσματικές από τα εμετικά φάρμακα. Τα εμετικά είναι ιδιαίτερα επικίνδυνα για ασθενείς με διαταραχή του επιπέδου συνείδησης, για αυτούς που έχουν καταπιεί παράγωγα του πετρελαίου, εξαιτίας του κινδύνου εισρόφησης, καθώς και για τους ασθενείς που έχουν καταπιεί διαβρωτικά υλικά, επειδη το εμετικό φάρμακο μπορεί να επιδεινώσει τη βλάβη στον οισοφάγο και στο στοματοφάρυγγα. Τα εμετικά αντενδείκνυνται επίσης σε ασθενείς με γνωστή καρδιακή νόσο η επιληψία επειδή μερικές φορές προκαλούν σπασμούς και αρρυθμίες.

Aliases (separate with |): Εμετικός
Page:  « Prev 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 Next »
Glossary 2.8 uses technologies including PHP and SQL